PHÒNG GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO QUẬN LONG BIÊN

Trường Tiểu học Phúc Lợi

KHOA HỌC 5

ĐÁ VÔI – XI MĂNG

KHỞI ĐỘNG

• Hãy nêu nguồn gốc và tính chất của nhôm

• * Nguồn gốc: có trong quặng nhôm.
• * Tính chất:
• + Nhôm có màu trắng bạc, có ánh kim; có thể kéo thành sợi, dát mỏng. Nhôm nhẹ, dẫn điện và dẫn nhiệt tốt.
• + Nhôm không bị gỉ, tuy nhiên một số a - xít có thể ăn mòn nhôm.

ĐÁ VÔI, XI MĂNG

YÊU CẦU CẦN ĐẠT

- Nắm được nguồn gốc của đá vôi.

- Nêu được một số tính chất của đá vôi, xi măng và công dụng của chúng.

- Biết cách bảo quản các đồ dùng bằng đá vôi, xi măng.

KHÁM PHÁ

Đá vôi

1. Một số vùng núi đá vôi ở nước ta:

* Bằng sự hiểu biết của mình, em hãy kể tên một số vùng núi đá vôi, hang động mà em biết?

1. Một số vùng núi đá vôi ở nước ta:

Núi Ngũ Hành Sơn – Đà Nẵng

Vịnh Hạ Long – Quảng Ninh

Núi đá vôi – Hà Tây

Núi đá vôi – Ninh Bình

1. Một số vùng núi đá vôi ở nước ta:

Núi đá vôi ở vịnh Hạ Long

(Quảng Ninh)

Thạch nhũ trong hang động đá vôi ở Phong Nha (Quảng Bình)

Đầu tiên, chúng ta cùng đến vịnh Hạ Long ở Quảng Ninh – Một trong bảy kì quan thiên nhiên của thế giới - với những núi đá vôi mọc lên giữa biển xanh mênh mông tạo nên một cảnh quan vô cùng tuyệt đẹp.

Đến với Vịnh Hạ Long, chúng ta không thể không chiêm ngưỡng hòn Trống Mái bằng đá vôi sừng sững giữa biển khơi cùng với rất nhiều hang động tuyệt đẹp.

Động Thiên Cung)

Hòn Trống Mái

Động Hương Tích (Hà Nội)

Bích Động (Ninh Bình)

Hang Sơn Đoòng( Quảng Bình) là hang đá vôi sâu nhất Việt Nam

Hang Phong Nha – Kẻ Bàng (Quảng Bình)

Động Phong Nha (Quảng Bình)

Ngũ Hành Sơn hay còn gọi là núi Non Nước là một thắng cảnh nổi tiếng ở Đà Nẵng gồm: Kim Sơn, Mộc Sơn, Thổ Sơn, Thủy Sơn và Hỏa Sơn. Mỗi ngọn núi có một vẻ đẹp riêng về hình dáng, vị trí, chất liệu đá, về hang động, chùa chiền bên trong.

Núi đá vôi (Kiên Giang)

Và đây là Thạch động Hà Tiên - Một khối đá vôi dựng đứng với hình thù rất độc đáo, cao hơn 90m – Là cảnh đẹp nổi tiếng của tỉnh Kiên Giang.

1. Một số vùng núi đá vôi ở nước ta:

Nước ta có nhiều vùng núi

đá vôi, hang động nổi tiếng như

Hương Tích (Hà Tây)

Bích Động (Ninh Bình)

Phong Nha (Quảng Bình)

Ngũ Hành Sơn (Đà Nẵng)

Vịnh Hạ Long (Quảng Ninh)

Ninh Bình nhiều núi đá vôi..

Em có nhận xét gì về các hang động và các núi đá vôi này ?

Nếu được tham quan các cảnh đẹp như thế thì em phải tuân theo những điều gì ?

Nếu có dịp được đến tham quan những nơi có cảnh đẹp như thế thì chúng ta cần tuân theo những quy định của khu du lịch, phải biết giữ gìn vệ sinh không vứt rác, không vẽ, không khắc bậy làm mất đi vẻ đẹp vốn có của nó.

2. Tính chất của đá vôi

Đá vôi có tính chất gì?

- Đá vôi với đá cuội, đá nào cứng hơn?

- Dưới tác dụng của a xít, đá vôi và đá cuội phản ứng như thế nào?

2. Tính chất của đá vôi :

Thí nghiệm 1:

Cọ xát một hòn đá vôi vào một hòn đá cuội (như hình 4), quan sát chỗ cọ xát trên hai hòn đá. Nêu nhận xét về tính cứng của đá vôi so với đá cuội ?

Nhỏ vài giọt giấm thật chua (hoặc chanh) lên một hòn đá vôi và một hòn đá cuội (như hình 5), quan sát kỹ rồi mô tả hiện tượng xảy ra ?

Thí nghiệm 2 :

- Trên mặt đá vôi, chỗ cọ

xát vào đá bị mài mòn.

- Trên mặt đá cuội, chỗ cọ

xát vào đá vôi có màu trắng

do đá vôi vụn ra dính vào.

Đá vôi mềm hơn

đá cuội (đá cuội

cứng hơn đá vôi)

Khi giấm chua (hoặc chanh)

nhỏ vào:

+ Trên hòn đá vôi có sủi bọt

và có khí bay lên.

+ Trên hòn đá cuội không có

phản ứng gì, giấm

hoặc chanh bị chảy đi.

Đá vôi tác dụng với

giấm (hoặc chanh)

tạo thành

một chất khác và

khí các - bô - níc

sủi lên. Đá cuội

không có phản

ứng với axít.

2. Tính chất của đá vôi

Đá vôi không cứng lắm. Dưới tác dụng của a - xít thì đá vôi sủi bọt.

3. Lợi ích của đá vôi :

Đá vôi được dùng để làm gì ?

MỘT SỐ HÌNH ẢNH VỀ CÔNG DỤNG CỦA ĐÁ VÔI

Đá vôi dùng để xây nhà lát nền

Đá vôi dùng để tạc tượng

Đá vôi dùng để lát đường

Đá vôi dùng xây nhà

Đá vôi dùng để sản xuất xi măng

bức phù điêu (Mỹ)

Tạc tượng ở Ngũ Hành Sơn (Đà Nẵng)

Nhà thờ đá Phát Diệm (Ninh Bình)

MỘT SỐ HÌNH ẢNH VỀ CÔNG DỤNG CỦA ĐÁ VÔI

MỘT SỐ HÌNH ẢNH VỀ CÔNG DỤNG CỦA ĐÁ VÔI

Xi măng

1

Xi măng đóng bao

Xi măng chưa đóng bao

a)

b)

? Xi măng được làm ra từ những vật liệu nào?

Xi măng được làm từ đất sét, đá vôi và một số chất khác

Dụng cụ: Bát, thìa

Thành phần: Xi măng, nước.

Cách tiến hành:

• Xúc 3 thìa xi măng đổ vào bát
• Đổ hai thìa nước, khuấy đều

Quan sát để rút ra đặc điểm, tính chất của xi măng.

Xi măng dùng để làm gì?

Xi măng có màu xám xanh (hoặc nâu đất, trắng). Khi trộn với một ít nước, xi măng không tan mà trở nên dẻo và nhanh bị khô, kết thành tảng, cứng như đá.

Hãy nêu đặc điểm, tính chất của xi măng.

Xi măng dùng để làm ngói, xây nhà, làm đường, làm cầu,…

Xi măng được làm từ vật liệu nào? Xi măng có tính chất gì?

Khi khô xi măng kết thành tảng, cứng như đá sẽ không sử dụng được.

Xi măng

Đất sét

Một số chất khác

+

Tính chất

của

xi

măng

dạng bột mịn, màu xám xanh (hoặc nâu đất, trắng).

Xi măng trộn với ít nước xi măng trở nên dẻo, rất nhanh khô.

+

Đá vôi

Kể tên các nhà máy xi măng ở nước ta mà em biết?

Hãy nêu cách bảo quản xi măng!

Xi măng phải được đóng bao, để nơi khô ráo, thoáng khí.

Nhà máy xi mNhà máy xi măNhà máy xi măng Hà Tiên

Nhà máy xi mNhà máy xi măNhà máy xi măng Hoàng Mai

Nhà máy xi mNhà máy xi măNhà máy xi măng Bỉm SNhà máy xi măng Bỉm SơNhà máy xi măng Bỉm Sơn

Nhà máy xi mNhà máy xi măNhà máy xi măng Hải Phòng

Nhà máy xi mNhà máy xi măNhà máy xi măng Hà Giang

Nhà máy xi mNhà máy xi măNhà máy xi măng Hoàng Thạch

Nhà máy xi mNhà máy xi măNhà máy xi măng Bút SNhà máy xi măng Bút SơNhà máy xi măng Bút Sơn

Nhà máy xi măng Sài Sơn- Thành phố Hà Nội

Thứ 6, 28/11/2014

44

Nhà máy xi măng Thạnh Mỹ ( Quảng Nam)

45

46

47

48

49

50

LUYỆN TẬP

Nếu như việc khai thác đá vôi bừa bãi thì điều gì có thể xảy ra ?

Cần phải khai thác đúng quy trình, đúng kĩ thuật, tránh khai thác bừa bãi làm ảnh hưởng đến môi trường, làm cạn kiệt nguồn tài nguyên thiên nhiên của quốc gia.

- Ở địa phương em người ta dùng xi măng vào những việc nào?

- Hãy kể tên một số nhà mày xi măng ở địa phương em.

- Em có nhận xét gì về tình trạng môi trường xung quanh các nhà máy xi măng hiện nay?

VẬN DỤNG

Cách nhận biết đá vôi?

Câu 1

A. Nhỏ giấm thật chua

B. Cọ sát hòn đá vôi với hòn đá cuội

C. Cả hai ý trên.

ĐÁP ÁN

Tính chất của đá vôi?

Câu 2

A. Đá vôi rất mềm, có thể hòa tan trong nước.

C. Đá vôi không cứng lắm; sủi bọt khi nhỏ giấm thật chua vào.

B. Đá vôi rất cứng; Có thể sủi bọt khi nhỏ giấm vào.

ĐÁP ÁN

Đá vôi thường dùng để:

Câu 3

C. Lát đường, xây nhà, nung vôi, sản xuất xi măng, tạc tượng, làm phấn viết…

A. Lát đường, xây nhà nung vôi

B. Sản xuất xi măng, tạc tượng, xây nhà.

ĐÁP ÁN

CHÀO TẠM BIỆT VÀ

HẸN GẶP LẠI!