1 of 100

www.fizikpenceresi.com

Vektör-Kuvvet

TYT&AYT

2 of 100

Fiziksel Büyüklükler

Fiziksel büyüklükler, Skaler ve vektörel büyüklükler olarak iki başlık altında incelenir.

Skaler büyüklükler: Sayı ve birimle ifade edilen büyüklüklerdir.

Uzunluk ( L = 20 cm )

Enerji ( E =100 joule )

Zaman ( saat 16 : 50 )

Sıcaklık ( 15 ⁰C )

3 of 100

Yönlü doğru parçalarına vektör denir.

Bir vektörün tam olarak tanımlanabilmesi için yönü, doğrultusu, büyüklüğü

ve başlangıç noktası bilinmelidir.

VEKTÖR

doğu

batı

O

4 of 100

Vektörlerin skaler sayı ile çarpılması:

Vektörün skaler sayı ile çarpıldığında doğrultusu değişmeden uzunluğu ve

yönü değişebilir.

5 of 100

Yönü ve uzunluğu aynı olan vektörlere eşit vektör denir.

Uzunluğu aynı, yönü ters olan vektörlere zıt vektör denir.

Eşit ve zıt vektör:

6 of 100

x-y koordinat düzlemi üzerindeki bir vektörün dik bileşenleri x ve y ekseni üzerindeki izdüşümleridir.

x

y

Vektörlerin dik bileşenlerine ayrılması:

β

7 of 100

1. Paralel kenar metodu ile ;

Vektörlerin Toplanması:

Vektörler farklı yöntemlerle toplanabilir.

8 of 100

2. Çokgen (uçuca ekleme) metodu ile ;

9 of 100

ÖRNEK

10 of 100

Çıkartılacak vektör ters çevrilerek toplama işlemi yapılır.

Vektörlerin Çıkartılması:

11 of 100

ÖRNEK

1

3

5

4

2

12 of 100

ÖRNEK

13 of 100

ÖRNEK

14 of 100

ÖRNEK

15 of 100

ÖRNEK

16 of 100

ÖRNEK

17 of 100

ÖRNEK

18 of 100

ÖRNEK

19 of 100

ÖRNEK

20 of 100

ÖRNEK

21 of 100

ÖRNEK

22 of 100

ÖRNEK

23 of 100

ÖRNEK

24 of 100

ÖRNEK

25 of 100

ÖRNEK

26 of 100

ÖRNEK

27 of 100

ÖRNEK

28 of 100

ÖRNEK

29 of 100

ÖRNEK

30 of 100

ÖRNEK

31 of 100

ÖRNEK

32 of 100

ÖRNEK

33 of 100

ÖRNEK

34 of 100

ÖRNEK

35 of 100

ÖRNEK

36 of 100

Çıkmış Sorular

37 of 100

Yanlış

Doğru

Çözüm:

Çıkmış Sorular

38 of 100

Duran bir cismi hareket ettiren, hareket eden bir cismi durduran veya yavaşlatan, hareketin yönünü değiştiren, cisimler üzerinde şekil değişikliği yapabilen etkiye kuvvet denir.

KUVVET

Kuvvet vektörel bir büyüklüktür. F harfi ile gösterilir.

SI birim sisteminde kuvvet birimi Newton’ dur.

Newton kısaca N harfi ile gösterilir.

Kuvvet dinamometre ile ölçülür.

39 of 100

I. Kuvvet duran cisimleri hareket ettirebilir.

II. Kuvvet hareket eden cisimleri durdurabilir.

III. Kuvvet cisimlerin şeklini değiştirebilir.

IV. Kuvvet, hareket eden cisimlerin yönlerini değiştirebilir.

V. Kuvvet cisimleri döndürebilir.

Yukarıda verilenlerden kaç tanesi doğrudur?

A) 1 B) 2 C) 3 D) 4 E) 5

ÖRNEK:

40 of 100

Temas Gerektirmeyen Kuvvetler

Yer çekimi kuvveti

- - -

+++

Elektriksel kuvvet

Manyetik kuvvet

41 of 100

Temas Gerektiren Kuvvetler

Motor kuvveti

Suyun kaldırma kuvveti

İtme ya da çekme kuvveti

Hava direnç kuvveti

Sürtünme kuvveti

Suyun direnç kuvveti

42 of 100

Cevap:

Yukarıdaki K, L ve M cisimlerden hangilerine kuvvet uygulanmıştır?

(Sürtünme yoktur.)

Yalnız L

K

L

M

ÖRNEK:

43 of 100

Birden fazla kuvvetin yaptığı etkiyi tek başına yapabilen kuvvete

bileşke kuvvet denir.

Bileşke kuvvet R harfi ile gösterilir.

Bileşke Kuvvet

R

44 of 100

Bileşke kuvvetin büyüklüğü

cosinüs teoremi ile bulunur.

Şekildeki üçgende cosinüs

teoremi uygulanırsa;

Kesişen Kuvvetlerin Bileşkesi:

45 of 100

ÖZEL DURUMLAR

1. Kesişen kuvvetler birbirine dik ise bileşke kuvvetin büyüklüğü pisagor bağıntısı ile bulunur.

R

2. Kuvvetler birbirine eşit ve dik ise bileşke kuvvet;

R

46 of 100

3. Kuvvetler birbirine eşit ve aralarındaki açı 120 ise bileşke kuvvet ;

120⁰

R

4. Kuvvetler birbirine eşit ve aralarındaki açı 60 ise bileşke kuvvet ;

60⁰

R

47 of 100

Uyarı

Bu iki kuvvetin arasında bir doğrultudadır.
Büyük kuvvete daha yakındır.

Kesişen iki kuvvetlerin bileşkesi ;

R

48 of 100

Uyarı

Kuvvetler birbirine eşit ise bileşke kuvvet açıortay doğrultusundadır.

R

49 of 100

Uyarı

Kuvvetler arasındaki açı büyüdükçe bileşke kuvvet azalır.

120⁰

R₃

60⁰

R₁

R₂

50 of 100

Çözüm:

ÖRNEK

Şekildeki A noktasına uygulanan

kuvvetlerin bileşkesini gösteriniz

ve şiddetini bulunuz.

A

Bileşke kuvvetin şiddetini pisagor bağıntısı ile bulabiliriz..

51 of 100

0

x

y

Çözüm:

ÖRNEK

Şekildeki A noktasına uygulanan

kuvvetlerin bileşkesini bileşenlerine

ayırma metoduyla bulunuz.

52 of 100

Çözüm:

ÖRNEK

Şekildeki A noktasına uygulanan

kuvvetlerin bileşkesini bileşenlerine

ayırma metoduyla bulunuz.

A

Bileşke kuvvetin şiddetini pisagor bağıntısı ile bulabiliriz..

A

53 of 100

Çözüm:

R

ÖRNEK

60

A

Şekildeki A noktasına uygulanan

F₁=4N ve F₂= 4N’luk kuvvetlerin

toplamının şiddetini bulup

doğrultusunu belirleyiniz.

( cos60 = 1/2 )

54 of 100

F₁=7N

F₃=4N

F₂=9N

F₄=5N

A

A cismine etki eden bileşke

kuvvet kaç Newton dur?

Çözüm:

R₁ = 7-4 = 3N

R₂ = 9-5= 4N

3N

4N

5N

R = 5N

ÖRNEK

55 of 100

F₁=7N

F₃=4N

F₂=9N

F₄=3N

A

60⁰

A cismine etki eden bileşke

kuvvet kaç Newton dur?

Çözüm:

R₁ = 7-4 = 3N

R₂ = 9-3= 6N

3N

6N

3N

120⁰

3N

60⁰

3N

60⁰

ÖRNEK

56 of 100

2N

120⁰

ÖRNEK

57 of 100

ÖRNEK

58 of 100

ÖRNEK

59 of 100

ÖRNEK

60 of 100

ÖRNEK

61 of 100

ÖRNEK

62 of 100

ÖRNEK

63 of 100

ÖRNEK

64 of 100

4F

3F

7N

3N

10N

7N

.

3F

4F

.

ÖRNEK

65 of 100

4N

8N

3N

.

4N

3N

.

4N

120⁰

ÖRNEK

66 of 100

F

6N

.

ÖRNEK

67 of 100

2017 LYS

Çıkmış Sorular

68 of 100

Çıkmış Sorular

69 of 100

Çıkmış Sorular

70 of 100

Çıkmış Sorular

71 of 100

Çıkmış Sorular

72 of 100

Çıkmış Sorular

73 of 100

F₂

Çıkmış Sorular

74 of 100

Çıkmış Sorular

75 of 100

Çıkmış Sorular

76 of 100

Çıkmış Sorular

77 of 100

Çıkmış Sorular

78 of 100

Çıkmış Sorular

79 of 100

Çıkmış Sorular

80 of 100

Çıkmış Sorular

81 of 100

Çıkmış Sorular

82 of 100

Çıkmış Sorular

83 of 100

Çıkmış Sorular

84 of 100

Çıkmış Sorular

85 of 100

Çıkmış Sorular

86 of 100

kaldırılırsa

Çıkmış Sorular

87 of 100

Sürtünmesiz yatay düzlemdeki noktasal K cismine,

bu düzlemde bulunan , , kuvvetleri

şekildeki gibi etki ettiğinde, cisim x yönünde

hareket ediyor.

(Şekildeki kuvvetlerin büyüklükleri ölçekli çizilmemiştir.)

, , kuvvetlerinin büyüklükleri sırasıyla

, , olduğuna göre, aşağıdakilerden

hangisi kesinlikle yanlıştır?

F₁= F₂ B) F₂ = F₃
F₁> F₂ D) F₁ > F₃

D) F₂ > F₃

ÖSS 2009 Fen I

Çıkmış Sorular

88 of 100