- moja ojczyzna na mapie Europy

Polska

Położenie

Polska leży w środkowej części Europy, na półkuli północnej i wschodniej.

​

Nasze państwo leży w większości na obszarze Niziny Środkowoeuropejskiej, a jego wschodnie krańce – Niziny Wschodnioeuropejskiej, między Bałtykiem na północy a łańcuchami Karpat i Sudetów na południu.

​

Polska ma łącznie 3511 km granic, z czego 440 km stanowi granica morska na Morzu Bałtyckim.

​

Graniczy z 7 sąsiadami i przynależy do szeregu organizacji międzynarodowych m.in. Unii Europejskiej i NATO.

Źródło: https://canva.com, dostęp: 15.05.2025

Sąsiedzi

​

• Niemcami
• Czechami
• Słowacją
• Ukrainą
• Białorusią
• Litwą
• Rosją

Polska graniczy z 7 państwami:

Źródło: https://canva.com, dostęp: 15.05.2025

Podział administracyjny

W Polsce obowiązuje trójstopniowy podział administracyjny. Składają się na niego: gminy – najmniejsze jednostki obejmujące miasta i wsie, powiaty – obejmujące kilka gmin (lub jedno duże miasto) oraz województwa – złożone z wielu powiatów i dużych miast.

​

Według stanu na 1 stycznia 2025 r. podział administracyjny Polski obejmował:

16 województw,

314 powiatów i 66 miast na prawach powiatu,

2479 gmin (w tym 302 gminy miejskie, 718 gmin miejsko-wiejskich i 1459 gmin wiejskich).

​

Źródło: https://pl.wikipedia.org, dostęp: 15.05.2025

Polska, ze względu na swoje urozmaicone ukształtowanie terenu, posiada bogatą sieć rzek

i jezior, a także masywy górskie.

Źródło: https://canva.com, dostęp: 15.05.2025

Źródło: https://canva.com, dostęp: 15.05.2025

Źródło: https://canva.com, dostęp: 15.05.2025

Rzeki w Polsce

• Wisła: najdłuższa rzeka Polski, odgrywająca ważną rolę w historii i gospodarce kraju
• Odra: druga pod względem długości rzeka Polski, mająca znaczenie dla portów i transportu
• Warta: najdłuższa dopływ Wisły, wpływająca na kształtowanie krajobrazu centralnej Polski
• Narew: rzeka, która uchodząc do Wisły, tworzy wiele ciekawych krajobrazów

Rzeka - naturalny, powierzchniowy ciek płynący w wyżłobionym przez erozję rzeczną korycie, okresowo zalewający dolinę rzeczną. W Polsce przyjmuje się, że rzekę stanowi ciek o powierzchni dorzecza powyżej 100 km².

Źródło: https://canva.com, dostęp: 15.05.2025

Jeziora w Polsce

Jezioro - naturalny śródlądowy zbiornik wodny, powstały

w zagłębieniu terenu (misa jeziorna) i wypełniony wodą powierzchniową lub podziemną, charakteryzujący się brakiem swobodnej wymiany z morzem.

• Jezioro Śniardwy - największe jezioro w Polsce, położone na Mazurach
• Mamry - kompleks jezior na Mazurach, wchodzący

w skład Krainy Wielkich Jezior Mazurskich

• Jezioro Łebsko - największe jezioro przybrzeżne

w Polsce, położone na Pomorzu

• Jezioro Dąbie - znajdujące się w Szczecinie, duże jezioro deltowe
• Jezioro Miedwie - położone w zachodniej Polsce, również jedno z większych jezior
• Jezioro Jeziorak - najdłuższe jezioro w Polsce, położone na Pojezierzu Iławskim
• Jezioro Hańcza - najgłębsze jezioro w Polsce, położone na Suwalszczyźnie

Źródło: https://canva.com, dostęp: 15.05.2025

Góry w Polsce

W Polsce wyróżnia się trzy główne łańcuchy górskie:

Góra – wypukła forma ukształtowania terenu o wysokości względnej większej niż 300 m. W Europie za tereny górskie uważa się tereny położone powyżej 500 m n.p.m. Ze względu na wysokości bezwzględne wyróżnia się góry niskie, średnie i wysokie.

• Karpaty - najmłodszy łańcuch, obejmujący m.in. Tatry, Pieniny, Bieszczady, Beskidy, Gorce.

Tatry to najwyższe góry w Polsce.

• Sudety - obejmują m.in. Karkonosze, Góry Stołowe,

Góry Izerskie.

• Góry Świętokrzyskie - najstarsze góry w Polsce, położone w centralnej Polsce.

Polskie symbole narodowe

Źródło: https://canva.com, dostęp: 15.05.2025

Symbole narodowe – symbole, które w obrębie danego narodu, a także w jego relacjach ze światem zewnętrznym, katalizują formowanie się tożsamości narodowej oraz służą jej podtrzymywaniu.

• godło – Orzeł Biały
• flaga - barwy biało-czerwone
• hymn – Mazurek Dąbrowskiego.

Źródło: https://canva.com, dostęp: 15.05.2025

Warszawa

Stolica – miasto, w którym znajduje się siedziba centralnych organów państwa lub główne miasto okręgu, rejonu, województwa, krainy historycznej itp.

Stolica Polski – Warszawa leży w środkowej części Polski nad rzeką Wisłą. Warszawa jest stolicą od 1596 roku, kiedy król Zygmunt III przeniósł stolicę z Krakowa do Warszawy. Warszawa jest największym miastem w Polsce.

W Warszawie znajdują się siedziby najwyższych władz państwowych. Najwyższe władze naszego kraju to: Prezydent, Sejm i Senat oraz Rada Ministrów.

Polska w organizacjach

Źródło: https://canva.com, dostęp: 15.05.2025

• Unia Europejska - gospodarczo-polityczny związek 27 demokratycznych państw europejskich
• ONZ - Organizacja Narodów Zjednoczonych powstała po II wojnie światowej. Ma na celu utrzymanie pokoju
• i bezpieczeństwa na świecie, a także rozwój przyjaznych stosunków pomiędzy państwami członkowskimi
• NATO - Organizacja Traktatu Północnoatlantyckiego to organizacja międzynarodowa o charakterze wojskowym, utworzona na podstawie Traktatu Północnoatlantyckiego, zwanego też traktatem waszyngtońskim, podpisanego 4 kwietnia 1949 r.
• Grupa Wyszehradzka - nieformalną regionalną formą współpracy czterech państw Środkowej Europy – Polski, Czech, Słowacji i Węgier, które łączy nie tylko sąsiedztwo i podobne uwarunkowania geopolityczne, ale przede wszystkim wspólna historia, tradycja, kultura oraz wartości.
• OECD - Organizacja Współpracy Gospodarczej i Rozwoju – organizacja międzynarodowa o profilu ekonomicznym, skupiająca 38 rozwiniętych i demokratycznych państw, utworzona na mocy Konwencji o organizacji współpracy gospodarczej i rozwoju, podpisanej w Paryżu przez 20 państw 14 grudnia 1960.

A

Morze Bałtyckie

B

Morze Czarne

C

Morze Śródziemne

D

Ocean Indyjski

Które morze stanowi granicę morską Polski?

A

Sudety

B

Karpaty

C

Góry Świętokrzyskie

D

Rysy

Który łańcuch górski w Polsce jest najmłodszy i obejmuje Tatry?

BIBLIOGRAFIA:

• Bartkowicz, B., Rachwał, T., Więckowski, M. (2021). Puls Ziemi 5. Podręcznik do geografii dla klasy piątej szkoły podstawowej. Warszawa: Nowa Era.
• Richling, A., Solon, J. (2011). Geografia fizyczna Polski. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN.
• Kondracki, J. (2002). Geografia regionalna Polski. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN.
• Malarz, R., (red.). (2020). Polska. Środowisko przyrodnicze, społeczeństwo, gospodarka. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN.
• Główny Urząd Statystyczny (GUS). (2024). Rocznik Statystyczny Rzeczypospolitej Polskiej. Warszawa: GUS.
• Atlas geograficzny Polski i świata. (2021). Warszawa: Demart.

​

Źródło: https://canva.com, dostęp: 15.05.2025

dobrze

przejdź do następnego pytania

źle

spróbuj jeszcze raz

dobrze

źle

spróbuj jeszcze raz