1 of 20

Από την Ανθρώπινη Γλώσσα….στη Γλώσσα Μηχανής

Κουνελάκης Μιχαήλ - Πληροφορικός

2 of 20

Ευρωπαϊκή Ημέρα Γλωσσών : 26 Σεπτεμβρίου

  • Η 26 Σεπτεμβρίου καθιερώθηκε ως Ευρωπαϊκή Ημέρα Γλωσσών στις 6 Δεκεμβρίου 2001, στο τέλος του Ευρωπαϊκού Έτους Γλωσσών, από το Συμβούλιο της Ευρώπης, με την υποστήριξη της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
  • Η Ευρωπαϊκή Ημέρα Γλωσσών είναι μια πανευρωπαϊκή εκστρατεία για την προώθηση της εκμάθησης γλωσσών και εντάσσεται στην ευρύτερη προσπάθεια της Ευρωπαϊκής Ένωσης και του Συμβουλίου της Ευρώπης για την προώθηση της πολυγλωσσίας στην Ευρώπη.

3 of 20

Προώθηση της πολυγλωσσίας

  • Σε όλη την Ευρώπη, 700 εκατομμύρια Ευρωπαίοι εκπροσωπούνται από τα 46 κράτη μέλη του Συμβουλίου της Ευρώπης και ενθαρρύνονται να μάθουν όλο και περισσότερες ξένες γλώσσες, σε οποιαδήποτε ηλικία, εντός ή εκτός σχολείου.
  • Το γεγονός αυτό πηγάζει από την πεποίθηση του Συμβουλίου της Ευρώπης ότι η γλωσσική πολυμορφία αποτελεί εργαλείο για την επίτευξη ευρύτερης διαπολιτισμικής κατανόησης και βασικό στοιχείο στην πλούσια πολιτιστική κληρονομιά της ηπείρου μας. Ως εκ τούτου, το Συμβούλιο της Ευρώπης στο Στρασβούργο προωθεί την πολυγλωσσία σε όλη την Ευρώπη

4 of 20

Πόσες γλώσσες μιλάμε στον κόσμο;

  • Στην Ευρώπη μιλούνται 24 γλώσσες (αγγλικά, βουλγαρικά, γαλλικά, γερμανικά, δανικά, ελληνικά, εσθονικά, ιρλανδικά, ισπανικά, ιταλικά, κροατικά, λετονικά, λιθουανικά, μαλτέζικα, ολλανδικά, ουγγρικά, πολωνικά, πορτογαλικά, ρουμανικά, σλοβακικά, σλοβενικά, σουηδικά, τσεχικά και φινλανδικά)
  • Στον κόσμο μας όμως μιλιούνται γύρω στις 6.900 καταγεγραμμένες γλώσσες! Πραγματική Βαβέλ. Κατά την εκτίμηση των γλωσσολόγων, μέχρι το 2050 οι μισές από αυτές τις γλώσσες θα έχουν εκλείψει. 
  • Βέβαια το 96% του παγκόσμιου πληθυσμού μιλάει μόλις το 4% όλων των γλωσσών (περίπου 275 γλώσσες).
  • Η Κινέζικη και η Ελληνική είναι οι μόνες 2 γλώσσες οι οποίες διατηρούνται ζωντανές (δηλαδή συνεχίζουν να μιλούνται και σήμερα υπάρχουν καταγραφές πάνω από 3500 χρόνια)

5 of 20

1η Καταγραφή Γλώσσας;

  • Το αρχαιότερο γραπτό κείμενο στα ελληνικά είναι η Γραμμική Β, η οποία χρονολογείται από το 1450 με 1350 π. Χ., κάνοντας τα ελληνικά την παλαιότερη ζωντανή γλώσσα στον κόσμο.
  • Ανακαλύφθηκε στις αρχές του εικοστού αιώνα στην Κνωσό από τον Άρθουρ Έβανς, που την ονόμασε έτσι επειδή χρησιμοποιούσε γραμμικούς χαρακτήρες χαραγμένους σε πήλινες πινακίδες. Διέφερε όμως από μια πρωιμότερη παρόμοια γραφή, τη Γραμμική Α, που βρέθηκε επίσης στην Κνωσό και στη νότια Κρήτη. Πήλινες πινακίδες με Γραμμική Β γραφή βρέθηκαν αργότερα στο μυκηναϊκό ανάκτορο της Πύλου στη Μεσσηνία και σε άλλες θέσεις της ηπειρωτικής Ελλάδας.

6 of 20

1η Καταγραφή Γλώσσας;

Χαρακτήρες της Γραμμικής Β

Γραμμική Β χαραγμένη πάνω σε πέτρα. Βρέθηκε στην Πύλο, και μιλάει εμπόριο βοδινού, χοιρινού και ελαφίσιου κρέατος

7 of 20

Για ποιον λόγο ξεκίνησε η γραφή της γλώσσας;

  • Καταγραφή Ιστορίας (μεγάλων γεγονότων)
  • Ανάγκη επικοινωνίας μεταξύ των λαών
  • Καταγραφή και διατήρηση των επιστημονικών κανόνων, νόμων, πειραμάτων

Αιγυπτιακή γραφή σε πέτρα

8 of 20

Ο Εγκέφαλος μας και η Γλώσσα;

Στον εγκέφαλο και ιδιαίτερα στο αριστερό ημισφαίριο βρίσκονται οι περιοχές, που εμπλέκονται στην παραγωγή και κατανόηση της γλώσσας.  Σε αυτές τις περιοχές περιλαμβάνονται οι περιοχές BROCA και Wernicke.  Οι περιοχές αυτές συνδέονται μεταξύ τους με κυκλώματα, τα οποία είναι υπεύθυνα για συγκεκριμένες λειτουργίες της γλώσσας, όπως η σύνταξη, η μίμηση (επανάληψη της γλώσσας), η σημασιολογία των λέξεων και ο σχηματισμός των φράσεων.

9 of 20

Ο Εγκέφαλος μας και η Γλώσσα;

  • Το 1864, ένας Γάλλος φυσικός που ασχολούνταν και με την ανατομία, ο Paul Broca συσχέτισε τη γλώσσα με το αριστερό ημισφαίριο. Αυτή την άποψη τη στήριξε, όταν εξέτασε έναν ασθενή ο οποίος δεν μπορούσε σχεδόν καθόλου να μιλήσει, παρά μόνο επαναλάμβανε μία συγκεκριμένη λέξη (tan) λόγω βλάβης σε μία συγκεκριμένη περιοχή του αριστερού ημισφαιρίου, τη λεγόμενη περιοχή Broca.

  • Το 1874, δεκατρία χρόνια μετά την ανακοίνωση του πορίσματος του Broca, ο Carl Wernicke, Γερμανός συνάδελφος του προαναφερθέντος, περιέγραψε ένα άλλο είδος αφασίας στο οποίο πρωταγωνιστούσαν ασθενείς με βλάβη σε άλλο σημείο του εγκεφάλου, τη λεγόμενη περιοχή Wernicke. Οι ασθενείς με αφασία Wernicke μιλούσαν κανονικά, με ανυψωμένο επιτονισμό, ωστόσο παρουσίαζαν σοβαρά προβλήματα στην κατανόηση της γλώσσας

10 of 20

Από την Ανθρώπινη Γλώσσα…στη �Γλώσσα Μηχανής

  • Η δημιουργία του πρώτου υπολογιστικού συστήματος έφερε στο προσκήνιο την ανάγκη για τη δημιουργία μιας κοινής γλώσσας επικοινωνίας.

Τέθηκαν τα παρακάτω ερωτήματα:

  • Πως θα μπορούσε ένας Ηλεκτρονικός Υπολογιστής να επικοινωνήσει με έναν άλλον χωρίς μία κοινή γλώσσα?
  • Πως ένας υπολογιστής θα κατανοούσε τον ίδιο χαρακτήρα (π.χ. το γράμμα Α) όταν αυτό προέρχονταν από δύο διαφορετικές ανθρώπινες γλώσσες?
  • Η παραγωγή προγραμμάτων (software) σε ποια γλώσσα θα υλοποιούνταν?

11 of 20

Από την Ανθρώπινη Γλώσσα…στη �Γλώσσα Μηχανής

Ο Χαρακτήρας Α στα δύο πληκτρολόγια

12 of 20

Το Δυαδικό Σύστημα

  • Βασίζεται στη λογική ότι τα ηλεκτρονικά στοιχεία λειτουργούν με δυο μόνο καταστάσεις. Είτε παίρνουν ηλεκτρικό ρεύμα (αντιστοιχεί το ψηφίο 1) είτε δεν παίρνουν (αντιστοιχεί το ψηφίο 0).

13 of 20

Πώς όμως θα δημιουργήσουμε ένα πρόγραμμα στον Η/Υ? θα πρέπει να θυμόμαστε τις εντολές σε 0 και 1 ?

  • Οι εντολές ενός προγράμματος και σήμερα μετατρέπονται σε ακολουθίες που αποτελούνται από 0 και 1, τις εντολές σε γλώσσα μηχανής, όπως ονομάζονται, οι οποίες εκτελούνται από τον υπολογιστή. Ένα πρόγραμμα σε γλώσσα μηχανής είναι μια ακολουθία δυαδικών ψηφίων, που αποτελούν εντολές προς τον επεξεργαστή για στοιχειώδεις λειτουργίες.
  • Από τα πρώτα χρόνια άρχισαν να γίνονται προσπάθειες για τη δημιουργία μίας συμβολικής γλώσσας, η οποία ενώ θα έχει έννοια για τον άνθρωπο, θα μετατρέπεται εσωτερικά από τους υπολογιστές στις αντίστοιχες ακολουθίες από 0 και 1.
  • Έτσι δημιουργήθηκαν οι Γλώσσες Προγραμματισμού (π.χ Scratch, Python)

14 of 20

Πώς όμως θα δημιουργήσουμε ένα πρόγραμμα στον Η/Υ? θα πρέπει να θυμόμαστε τις εντολές σε 0 και 1 ?

Οπτική Γλώσσα: Για απλά παιχνίδια

Κειμενική Γλώσσα Προγραμματισμού: Για πιο σοβαρά προγράμματα

15 of 20

Τεχνητή Νοημοσύνη (Artificial Intelligence)

  • Σήμερα όμως η συσσώρευση τόσο πολλών πληροφοριών στους Η/Υ όλου του πλανήτη (σκεφτείτε μόνο πόσοι είναι διασυνδεδεμένοι στο Internet…περίπου 70% των ανθρώπων στον κόσμο είναι χρήστες του διαδικτύου) είναι τεράστια.
  • Λόγω αυτού του γεγονότος δεν άργησε να έρθει στο προσκήνιο η ανάγκη για την έξυπνη εκμετάλλευση των πληροφοριών αυτών.
  • Έτσι γεννήθηκε η τεχνητή Νοημοσύνη = Artificial Intelligence

16 of 20

Τεχνητή Νοημοσύνη (Artificial Intelligence)

  • Τι είναι AI (Artificial Intelligence - Τεχνητή νοημοσύνη);
  • Τεχνητή νοημοσύνη είναι η ικανότητα ενός υπολογιστικού συστήματος να μιμείται τις ανθρώπινες γνωστικές λειτουργίες, όπως η μάθηση και η επίλυση προβλημάτων.
  • Μέσω της τεχνητής νοημοσύνης, ένα υπολογιστικό σύστημα χρησιμοποιεί μαθηματικά και λογική για να προσομοιώσει τη λογική που χρησιμοποιούν οι άνθρωποι για να μαθαίνουν από νέες πληροφορίες και να λαμβάνουν αποφάσεις.
  • Τι είναι το ChatGPT (open AI);
  • Το ChatGPT είναι ουσιαστικά ένα εργαλείο υπό μορφή chat, επεξεργασίας της φυσικής γλώσσας (natural language processing - NLP Tool) το οποίο επιτρέπει στους ανθρώπους να επικοινωνούν με τον υπολογιστή με τρόπους που προσομοιάζει την ανθρώπινη συνομιλία.

17 of 20

Τεχνητή Νοημοσύνη (Artificial Intelligence)

Τομείς που εφαρμόζεται η Τεχνητή Νοημοσύνη:

  • Υγεία (Διάγνωση, επιλογή θεραπείας)
  • Έρευνα (πανεπιστήμια, ερευνητικά κέντρα)
  • Δημόσιο και Ιδιωτικό τομέα
  • Ρομποτική – προγραμματισμός Η/Υ
  • Άλλα….
  • Μηχανική αντίληψη, Χειρισμός αντικειμένων και κίνηση, Συναισθηματική νοημοσύνη
  • Εικονικός Προσωπικός Βοηθός, Ηλεκτρονικά παιχνίδια, Έξυπνα αυτοκίνητα
  • Πρόβλεψη αγορών/χρηματιστήρια, Προτάσεις για ταινίες και μουσική

18 of 20

Τεχνητή Νοημοσύνη (Artificial Intelligence)�Πόσο κινδυνεύει η Ανθρώπινη Γλώσσα;

  • Η αίσθηση που επικρατεί και η φήμη που διαχέεται είναι ότι η τεχνητή νοημοσύνη σκοπεί στην κατασκευή ανθρωπόμορφων ρομπότ, δηλ. μηχανών με ανθρώπινες ιδιότητες και δυνατότητες. 

  • Η αλήθεια όμως είναι ότι πρωτίστως σκοπεί στην κατασκευή ρομποτόμορφων ανθρώπων, δηλ. προσώπων με έναν καθαρά μηχανιστικό, ολοκληρωτικά προβλέψιμο, ισοπεδωτικά ομοιογενή και εν πολλοίς ετερόνομα καθορισμένο “τρόπο”: τρόπο του οράν, του σκέπτεσθαι, του πράττειν • συνεπώς, λοιπόν, στην κατασκευή ενός ανθρωπολογικού μοντέλου πόρρω απέχοντος από το ομηρικό “πολύτροπον”.

19 of 20

Πηγές:

20 of 20