HAZIRLIK ÇALIŞMALARI
1. “Uçurtma uçurmak” denince aklınıza neler geliyor?
Bahar mevsimi, rüzgarlı hava, eğlence aklıma geliyor.
2. Uçurtma uçururken kendinizi nasıl hissediyorsunuz?
(örnek) Çok mutlu hissediyorum.
3. Sizce uçurtmanın bir çocuk için önemi nedir?
(örnek) Uçurtma bir çocuk için özgürlük demektir. Çocuklar göklerde özgürce uçmak isterler. Bu mümkün olmadığından uçurtma uçurup aynı hissi yakalamaya çalışırlar.
4. Aşağıdaki metnin görsellerine ve başlığına göz atınız. Sizce bu metnin konusu nedir? Tahmin ediniz.
Uçurtma uçurmak olabilir.
GÖRSEL YORUMLAMA
OKUMA ÇALIŞMASI
çıta:
salınmak:
Düzgün biçilmiş uzun ve ensiz tahta
Yürürken uyumlu hareketlerle hafifçe bir yandan bir yana eğilmek
Uçurtma
Uçurtma uçurmaktan duyulan mutluluk
Tut Beni Arkadaşım
Sakın Bırakma İpimi
Uçurtmayı uçuran kişiye seslenilmektedir.
Okuyucuya duyguyu daha iyi yansıtmak için tekrara edilmiştir.
Uçurtmanın, çocukların hayallerini temsil ettiğini anlatmak istemiştir.
Uçurtma çıtaya, gülümseyen yüze, gökyüzüne, tohumlara benzetilmiştir.
(örnek) Özgürlük ve mutluluk.
Dünyanın ve ülkemizin birçok yerinde uçurtma festivallerinin düzenlenmesinin nedeni ne olabilir?
Uçurtma uçurmak herkesin sevdiği eğlenceli bir aktivitedir. İnsanların ortak bir noktada buluşup eğlenmeleri amaçlanmaktadır.
Haber metinlerindeki ifadelerden yola çıkarak uçurtma uçurma ile ilgili neler söylenebilir?
Uçurtma uçurma her insanın keyif aldığı eğlenceli bir aktivitedir.
Okuduğunuz haber metinlerinde seçilen görsellerle haber metinlerinin içeriği arasında�uyum var mıdır?
Vardır.
GEÇİŞ VE BAĞLANTI İFADELERİ
Duygu, düşünce ve eylemlerimizi konuşarak ya da yazarak ifade ederken aralarında anlam ilişkisi bulunan varlık, olay, durum ya da kavramlarla ilgili kimi zaman farklı düşünmeye yönlendirmek, kimi zaman bunlar ile ilgili düşünceleri desteklemek ve açıklamak, kimi zaman sonuç bildirmek ya da özetlemek için kullanılan cümlelerden önce yer alan ifadelere geçiş ve bağlantı ifadeleri denir.
Oysaki
Başka bir deyişle
ama
Kısaca
fakat
Son olarak
İlk olarak
Böylece
Özellikle
lakin
ancak
yalnız
Mustafa dün çok hastaydı; bu yüzden Türkçe sınavına giremedi.”
Müzik dinleyebilirsin; yalnız sesi çok açmamalısın.
Güneş içimizi ısıttı; oysa daha beş dakika önce yağmur yağıyordu.
Hasta olduğum sınava giremedim oysaki çok çalışmıştım.
Karnesinde üç tane düşük not var; halbuki bu yıl çok çaba sarf etmişti.
Öğretmenimiz sırayı kırdık dize bizi azarladı ne var ki sırayı biz kırmamıştık.
Arızanın nerede olduğunu biliyorum ne yazık ki arızayı onaramıyorum.
Oyunu bitirmeye çok yaklaştım yine de bitiremedim.
Ahmet kitabı okumadı; buna rağmen kitapla ilgili değerlendirmeler yapıyor.
Ocakta yemeği unuttum neyse ki ablam evdeydi.
Koyu yazılmış ifadeleri çıkarırsak cümle ya da paragrafların anlamında nasıl bir değişiklik olur? Bu ifadeler cümlelerin ve paragrafın oluşumunda anlama nasıl bir katkı sağlamıştır?
Cümle ya da paragrafların anlamında bir değişiklik olmaz. Bu ifadeler bir düşünceden diğerine geçerken düşüncenin farklılaştığını, değiştiğini bildiren ifadelerdir. Anlamı netleştirirler.
b. Siz de noktalı yerlere, verilen geçiş ve bağlantı ifadelerini kullanarak cümleler ya da paragraflar yazınız.
Matematik dersini seviyorum
bazı konuları anlamakta güçlük çekiyorum.
Araba hızlıydı
konforlu değildi.
Her sabah erken kalkıyorum
trafik nedeniyle işe hep geç kalıyorum.
Yemek çok lezzetliydi
tuzu biraz fazlaydı.
Herkesin kendi düşüncesini söyleme hakkı vardır.
bazen o fikrin ne olduğunu kimseye söylememek daha iyidir.
Ona en sevdiği çiçeği aldım
beni affetmedi.
iyi ama
(örnek)
Biz küçükken eğlenmek için nehirde yüzerdik, çamurdan oyuncaklar yapıp oynardık, çelik çomak oynardık. Bahar geldi mi uçurtma da uçururduk. Ancak o zamanlar bugünkü gibi hazır uçurtmalar yoktu. Uçurtma yapmak için düzgün çıtalar da bulamadık. Dut ağacının dallarını kesip bağlardık. Üzerlerine un çuvallarını kesip gererdik. Şeker ambalajlarından uçurtmaya kuyruk yapardık. Naylon ip yoktu o zamanlar. Çuvalları bağladığımız ipleri kullanırdık. Uzun ip bulamazdık. Elimizdeki ipleri uç uca eklerdik. Fakat bu ipler çabuk kopardı. Buna rağmen yine eğlenirdik. İpi kopan uçurtmanın düştüğü yere bakıp arardık. Uçurtma ile en yükseğe çıkmaya çalışırdık. Uçurtma uçurmak en büyük eğlencemizdi.
Uçurtma uçurmak için iki kişiye ihtiyaç vardır. Biri uçurtmanın ipini tutar. Diğeri biraz mesafe bırakarak uçurtmayı dik bir şekilde kaldırabildiği kadar yukarıda tutar. İpi tutan kişi rüzgara karşı koşar. Uçurtma bu arada havalanır. İpi tutan kişi uçurtma yeterli yüksekliğe ulaşana kadar koşmaya devam eder. Uçurtma koşmadan havada durabileceği zaman ipi tutan kişi durur. İpi salmaya başlar. İpin uzunluğu yetene kadar salınır. Uçurtma uçarken arada ip gerilip bırakılarak uçurtmaya selam verdirilebilir.
UÇURTMAYLA İLGİLİ ŞİİR ÖRNEĞİ
BABA BANA UÇURTMA YAP
Baba bana uçurtma yap,�Şöyle koskocaman olsun.�Kuyruğuna sevgini bağla,�Tahtası mutluluktan olsun.
Baba bana uçurtma yap,�Kuşlara arkadaş olsun.�Nereye eserse rüzgar,�O da oraya uçsun.
Baba bana uçurtma yap,�Hayallerim gerçek olsun.�Özgürlüğün tarifsiz keyfi,�Bırak içime dolsun.