CHÀO MỪNG CÁC EM ĐẾN VỚI TIẾT HỌC!
KHỞI ĐỘNG
Trong thiên nhiên và trong đời sống, những hình ảnh này dù có hay không có trục đối xứng, ta vẫn cảm nhận được sự cân đối, hài hòa của chúng. Chúng ta sẽ cùng tìm hiểu xem điều gì đã mang lạ sự cân đối, hài hòa đó.”
BÀI 22
HÌNH CÓ TÂM ĐỐI XỨNG
(2 tiết)
NỘI DUNG
1
II
Hình có tâm đối xứng trong thực tế
Tâm đối xứng của một số hình phẳng
Hình có tâm đối xứng trong thực tế
I
Quay nửa vòng quanh một điểm
HĐ1
Đặt chiếc chong chóng màu đỏ có hai cánh trên mặt giấy. Dùng bút màu xanh tô theo viền của chong chóng để đánh dấu vị trí ban đầu của nó và ghim chong chóng tại điểm O (màu vàng). Quan sát chong chóng quay xung quanh điểm O như dưới đây (H.5.6).
O
Vị trí đầu
O
Vị trí tiếp theo
O
Vị trí tiếp theo
O
Vị trí cuối
Em có nhận xét gì về vị trí đầu và vị trí cuối sau khi chong chóng quay đúng một nửa vòng?
HĐ2
Tương tự như vậy, ta quan sát hình tròn (H.5.7a), hình chong chóng ba cánh (H.5.7b) và hình chong chóng bốn cánh (H.5.7c) lúc đầu và sau khi quay nửa vòng quanh điểm O như dưới đây:
A
O
A
Trong ba hình trên, sau khi quay nửa vòng quay điểm O, hình nào “ chồng khít” với chính nó ở vị trí trước khi quay?
Luyện tập 1
1
2
Đoạn thẳng là một hình có tâm đối xứng. Tâm đối xứng của nó là điểm nào?
Những chữ cái nào dưới đây có tâm đối xứng? Hãy dự đoán tâm đối xứng của chúng, rồi kiểm tra điều đó bằng cách quay hình nửa vòng.
A
B
O
Tâm đối xứng của đoạn thẳng là trung điểm của đoạn thẳng đó.
3
Những hình nào dưới đây có tâm đối xứng?
a)
c)
b)
d)
Thực hành 1
Gấp đôi tờ giấy hai lần theo Hình 5.8a. Cắt tờ giấy vừa gấp theo một đường như hình 5.8b. Mở phần cắt ra ta có một hình bông hoa bốn cánh. (H.5.8c).
Gọi giao điểm của hai nếp gấp là O. Cố định điểm O bằng đinh ghim để có thể quay hình đó quanh O. Bằng cách quay nửa vòng quanh O, em hãy kiểm tra xem điểm O có phải tâm đối xứng của hình không?
O
TÂM ĐỐI XỨNG CỦA MỘT SỐ HÌNH PHẲNG
2
HĐ3
Cắt một hình bình hành bằng giấy. Bằng cách quay hình bình hành một nửa vòng quanh giao điểm của hai đường chéo, hãy cho biết giao điểm này có là tâm đỗi xứng của hình bình hành không?
O
Giao điểm của hai đường chéo là tâm đối xứng của hình bình hình tròn đó.
HĐ4
Bằng cách tương tự HĐ3, em hãy chỉ ra tâm đối xứng của mỗi hình dưới đây (nếu có).
HOẠT ĐỘNG NHÓM
* Nhận xét:
Luyện tập 2
Dự đoán và vẽ lại các hình sau vào giấy kẻ ô vuông rồi vẽ thêm để được một hình nhận điểm O là tâm đối xứng.
Thực hành 2.
Ứng dụng tính đối xứng trong nghệ thuật cắt giấy.
Cắt hình cỏ bốn là theo hướng dẫn sau:
1
2
Vẽ theo hình 5.9b rồi cắt theo nét vẽ, sau đó mở ra ta được hình cỏ bốn lá (H.5.9c).
Có những hình có tâm đối xứng và có nhiều trục đối xứng.
•
O
.
Cũng có hình không có tâm đối xứng như hình tam giác đều…
Thử thách nhỏ
Em hãy dự đoán tâm đối xứng của các hình sau:
Ngôi sao sáu cánh
Biểu tượng của Hiệp hội các quốc gia Đông Nam Á (ASEAN)
Bông tuyết
Luyện tập
5.5. Trong các hình dưới đây, hình nào có tâm đối xứng?
5.6. Trong mỗi hình dưới đây, điểm O có phải làm tâm đối xứng không?
a)
b)
c)
d)
5.7. Hình nào dưới đây có tâm đối xứng? Em hãy xác định tâm đối xứng (nếu có) của chúng.
a)
b)
c)
d)
VẬN DỤNG
An sẽ nhận được chữ H và chữ O
Trong bảng các chữ cái in hoa sau, chữ cái nào có tâm đối xứng?
A
B
C
D
E
G
H
F
I
K
M
L
N
O
P
Q
R
S
T
Z
V
X
Thảo luận nhóm
- Thời gian: 3 phút
Các chữ có tâm đối xứng là:
A
B
C
D
E
G
H
F
I
K
M
L
N
O
P
Q
R
S
T
Z
V
X
Tìm một số hình có tâm đối xứng trong thực tiễn.
HOẠT ĐỘNG CẶP ĐÔI
HƯỚNG DẪN VỀ NHÀ
- Học thuộc các đặc điểm về hình có tâm đối xứng.
- Hoàn thành nốt các bài tập còn lại SGK + các bài tập trong SBT.
- Tìm và kể tên ít nhất 5 vật thể trong gia đình em là hình có tâm đối xứng.
- Xem trước các bài tập phần “ Luyện tập chung” và làm bài 5.11; 5.12; 5.15.
- Chuẩn bị trước giấy A4 có dòng kẻ ô li cho buổi học sau.
CẢM ƠN CÁC EM ĐÃ CHÚ Ý BÀI GIẢNG!