1 of 24

Mineral Nedir? Minerallerin Görevi

Mineral Nedir? Mineraller, vücudun sağlıklı kalabilmesi için gerekli olan ve vücudumuzun kendi kendine oluşturamadığı inorganik maddelerdir.

Minerallerin Görevleri vitaminler ile birlikte çalışarak vitaminlerin ve diğer besin maddelerinin etkin bir şekilde kullanılmasını sağlamaktır. Böylece, sağlıklı diş ve kemik yapısı, kalbin düzenli ve verimli çalışması, kas fonksiyonları, üreme sağlığı, hücre korunması ve gelişimi, sağlıklı dolaşım ve sinir sistemi, vücuttaki su dengesinin korunması gibi pek çok hayati fonksiyonda görev alırlar.

Minerallerin Önemi, insan vücudu için sağlıklı ve dengeli beslenmede vitamin ve minerallerin önemi büyüktür.

CANLILARDAKİ İNORGANİK BİLEŞİKLER

www.biyolojiokuryazari.com SERDAR SARICI

2 of 24

Mineral Eksikliği ve Kaybı

CANLILARDAKİ İNORGANİK BİLEŞİKLER

Vücudun sağlıklı kalması için ihtiyaç duyduğu Mineral Çeşitleri 15'ten fazladır.

Vücut, ihtiyaç duyduğu bu mineralleri yeterli miktarda karşılayamazsa yetersiz beslenme sonucu Mineral Eksikliği; aldığı mineralleri fazla miktarda kaybetmesi sonucu Mineral Kaybı oluşur. Mineral Eksikliği pek çok hayati fonksiyonun aksamasına ve ciddi sağlık sorunlarına neden olur. Bu nedenle, mineral eksikliğinden korunmak için sağlıklı ve dengeli beslenmek ve yeterli sıvı almak gerekir.

Minerallerin yeterli miktarda alınmasının yanında, alınan minerallerin de normalden fazla kaybedilmemesi gerekir. Mineral Kaybı vücudun ihtiyacı olan minerallerin çeşitli nedenlerle fazla miktarda vücuttan uzaklaştırılması sonucu Mineral Eksikliği oluşmasına neden olur.

www.biyolojiokuryazari.com SERDAR SARICI

3 of 24

Mineral kaybının en önemli nedenlerinin başında gelen sigara ve alkolün dışında; ishal, terleme, idrar söktürücü ilaçlar vb. yollarla vücudun sıvı ve mineral kaybetmesidir. Mineral Kaybının önlenmesi için alkolden ve sigaradan uzak durulmalı ve dengeli beslenme ve yeterli sıvı alımına özen gösterilmelidir.

Vücudun mineral ihtiyacı hamilelik ve emzirme döneminde, büyüme ve gelişme çağındaki çocuklarda ve sporcularda daha fazladır.

Mineral Eksikliği ve Kaybının Nedenleri

CANLILARDAKİ İNORGANİK BİLEŞİKLER

www.biyolojiokuryazari.com SERDAR SARICI

4 of 24

Mineral Eksikliği, her mineralin almış olduğu görevlere göre çeşitli ve hayati fonksiyonlarda aksaklıklara ve sağlık sorunlarına yol açar. Bununla birlikte minerallerin belli bir dozdan fazla alınması da zararlıdır ve çeşitli sağlık sorunlarına neden olur.

Mineral Fazlalığı ve Zararları

CANLILARDAKİ İNORGANİK BİLEŞİKLER

www.biyolojiokuryazari.com SERDAR SARICI

5 of 24

Fosfor Minerali�Bakır Minerali�İyot Minerali�Potasyum Minerali�Bor Minerali

Selenyum Minerali�Kükürt Minerali�Krom Minerali�Flor Minerali�Manganez Minerali

Demir Minerali�Kalsiyum Minerali�Magnezyum Minerali�Çinko Minerali�Sodyum Minerali

BAŞLICA MİNERALLER

CANLILARDAKİ İNORGANİK BİLEŞİKLER

www.biyolojiokuryazari.com SERDAR SARICI

6 of 24

Özellikle kemik oluşumu ve diş sağlığı İnsan vücudundaki kalsiyumun % 99’u kemiklerde ve dişlerde bulunur.

büyümesi ve kasların gerginliği, enerji üretimi, kanın pıhtılaşması, sinir iletimi ve kalbin düzenli çalışmasında görevleri vardır. Gebelik ve doğumdan sonra süt yapımında da büyük rolü vardır. Ayrıca kanser ve kalp hastalıkları riskini azaltır.

Raşitizm, kemik erimesi ve diş çürümesi, Saç ve tırnaklarda, eklem ağrıları, kas krampları, egzama, kalp çarpıntısı, yüksek tansiyon, sinirlilik, uykusuzluk ve depresyona neden olabilir. Gebelikte ve yeni doğan bebeklerde kalsiyum eksikliği sonucu oluşabilecek gelişim bozukluklarının önüne geçilmelidir.

böbrek taşı ve kireçlenmesi, kas güçsüzlüğü, kemiklerde kireçlenme

VÜCUDUMUZDA BULUNAN ÖNEMLİ MİNERALLER

ÖNEMİ

GÖREVİ

EKSİKLİGİ

FAZLALIGI

KALSİYUM ( Ca)

www.biyolojiokuryazari.com SERDAR SARICI

7 of 24

VÜCUDUMUZDA BULUNAN ÖNEMLİ MİNERALLER

KALSİYUM ( Ca) Bakımından Zengin Besinler

www.biyolojiokuryazari.com SERDAR SARICI

8 of 24

Kemik ve diş yapısının temelini oluşturur.

kalp düzeni, böbrek fonksiyonları, kaslar, sinirler ve beyin için gereklidir. Hücrelerin büyümesine yardım eder. Proteinlerin sentezlenmesi, enzimler ve hücrede enerji üretimini sağlar.

Kasları ve kemikleri olumsuz yönde etkileyerek kas hücrelerinin zarar görmesine, kasların ve kemiklerin güçsüzleşmesine neden olur. Sinir - kas ilişkisinde ve beyin fonksiyonlarında aksaklıklara yol açar. Fosfor Eksikliğinin en önemli nedenleri yetersiz beslenme, fosforun bağırsaklardan yeterince emilememesi,alkol kullanımı ve idrar söktürücü ilaçlardır.

kalsiyum dengesini bozarak kalsiyum dengesizliğinden kaynaklanan sorunlara neden olur ve kemik yoğunluğunun ve gücünün azalmasına yol açarak kemikler direncini yitirir ve kolay kırılır. tansiyonu da yükseltir. Ayrıca, çeşitli tarım ilaçları gibi aşırı fosfor içeren maddelerin içilmesi ya da bu maddelerle temas edilmesi halinde Fosfor Zehirlenmesi meydana gelebilir.

VÜCUDUMUZDA BULUNAN ÖNEMLİ MİNERALLER

ÖNEMİ

GÖREVİ

EKSİKLİGİ

FAZLALIGI

FOSFOR ( P )

www.biyolojiokuryazari.com SERDAR SARICI

9 of 24

VÜCUDUMUZDA BULUNAN ÖNEMLİ MİNERALLER

FOSFOR ( P ) Bakımından Zengin Besinler

www.biyolojiokuryazari.com SERDAR SARICI

10 of 24

Tiroit bezinin etkilediği zihinsel fonksiyonları etkiler.

Tiroit bezinin etkilediği zihinsel fonksiyonlar, normal büyüme ve gelişme, enerji kullanımı ve kilo kontrolü, beyin ve sinir sisteminin düzenli çalışması

Tiroit bezinin fonksiyonlarını yerine getirmesine engel olarak başta guatr olmak üzere, zekâ geriliği, gelişim bozukluğu, kısırlık

Tiroit bezinin hormon üretimini bozarak iyot eksikliğinde görülen durumların oluşmasına neden olur. Ayrıca, deride alerji ve sivilce görülebilir.

VÜCUDUMUZDA BULUNAN ÖNEMLİ MİNERALLER

ÖNEMİ

GÖREVİ

EKSİKLİGİ

FAZLALIGI

İYOT ( I )

www.biyolojiokuryazari.com SERDAR SARICI

11 of 24

VÜCUDUMUZDA BULUNAN ÖNEMLİ MİNERALLER

İYOT ( I ) Bakımından Zengin Besinler

İyotlu İçme Suları

www.biyolojiokuryazari.com SERDAR SARICI

12 of 24

B vitaminlerinin kullanımı, bakır ve kalsiyum emilimi, kanda oksijeni taşıyan kırmızı kan hücrelerinin ve çeşitli enzimlerin üretimi

bağışıklık sistemini güçlendirerek hastalıklardan korunmaya yardımcı olur. Vücut direncini arttırır. Yorgunluğa karşı etkilidir. vücudun büyümesine yardım eder. gelişme çağındaki çocuklar için vücut ve beyin gelişimi açısından çok önemlidir.

demir eksikliği anemisi , konsantrasyon bozukluğu, halsizlik, kalp çarpıntısı, yorgunluk, solgunluk, sinirlilik, bağışıklık sisteminde zayıflık, saçlarda ve kemiklerde kırılganlık, saç dökülmesi, saçlarda ve tırnaklarda çatlamalar, dudak kenarlarında yaralar ve yutma güçlüğü , Gebelikte, bebeklerde ve gelişim bozuklukları

damar sertliği, hücrelerin erken yaşlanmasına ve yağlanmasına,kanser riskini arttırması, siroz, şeker hastalığı, kalp büyümesi, halsizlik, iştahsızlık ve kilo kaybı, bulantı, kusma ve nefes darlığı

VÜCUDUMUZDA BULUNAN ÖNEMLİ MİNERALLER

ÖNEMİ

GÖREVİ

EKSİKLİGİ

FAZLALIGI

DEMİR ( Fe )

www.biyolojiokuryazari.com SERDAR SARICI

13 of 24

VÜCUDUMUZDA BULUNAN ÖNEMLİ MİNERALLER

DEMİR ( Fe ) Bakımından Zengin Besinler

www.biyolojiokuryazari.com SERDAR SARICI

14 of 24

Vücutta sodyum su dengesinin korumasında

Vücutta sodyum su dengesinin korumasında ve besinlerin hücre duvarından geçişinde görev alır. Sinir ve kas fonksiyonlarının sağlıklı bir şekilde yapılabilmesi için de gereklidir.

Eksikliğinde halsizlik ve güçsüzlük, baş dönmesi, çarpıntı, tansiyon düşüklüğü, hafıza bozukluğu ve konsantrasyon zayıflığı, baş ağrısı, depresyon, mide bulantısı ve kas krampları. Yetersiz tuz alımı, tuz alınmadan fazla miktarda su tüketilmesi, böbrek hastalıkları, yanıklar ile ishal, kusma ve terleme yolu ile vücudun tuz kaybetmesi sodyum eksikliği oluşmasının başlıca nedenleridir.

yüksek tansiyon, potasyum kaybı, vücutta su tutulması ve ödemlere neden olur. Sodyum fazlalığında potasyum takviyesi yaparak, potasyum eksikliğinden doğabilecek zararlı sonuçlardan korunmaya çalışılmalıdır. Sodyum Fazlalığının en önemli nedenleri fazla tuz ve tuzlu, yani bol miktarda sodyum içeren, besinler tüketmek, yetersiz su alımı ya da ishal, terleme ve kusma yoluyla vücudun sodyuma oranla daha fazla su kaybetmesi nedeniyle kandaki sodyum oranının artması olarak sayılabilir.

VÜCUDUMUZDA BULUNAN ÖNEMLİ MİNERALLER

ÖNEMİ

GÖREVİ

EKSİKLİGİ

FAZLALIGI

SODYUM ( Na )

www.biyolojiokuryazari.com SERDAR SARICI

15 of 24

VÜCUDUMUZDA BULUNAN ÖNEMLİ MİNERALLER

SODYUM ( Na ) Bakımından Zengin Besinler

www.biyolojiokuryazari.com SERDAR SARICI

16 of 24

Potasyum Minerali, beslenmede hayati önemi olan bir mineraldir

Vücuttaki su ve mineral dengesinin korunmasına yardımcı olur. Besinlerin hücre içine taşınması, sinir sistemindeki mesajların iletilmesi, kalp ve kaslar için, Tansiyonu dengeler. Beyne oksijen taşıyarak zihin faaliyetlerini destekler.Alkolün, vücuttaki fazla suyun, şekerin ve tuzun vücuttan uzaklaştırılmasında görev alır.

Potasyum yetersizliğinin başlıca nedenleri yetersiz beslenme ve ishal, idrar söktürücü ilaçlar, kusma ya da terleme yoluyla kaybedilir. Aşırı kahve tüketimi ve stres de potasyum eksikliği nedenlerindendir. Dolaşım bozukluğu, kas güçsüzlüğü sonucu yorgunluk ve halsizlik, iştahsızlık, bulantı ve kusma, kabızlık, zihin bulanıklığı, baş ve karın ağrısı, kramplar ve kalpte ritim bozuklukları, Sporcu sakatlanmalarının en önemli nedenlerinin magnezyum ve potasyum eksikliği olduğu bilinmelidir.

böbrekleri ve kalbi etkiler ve kas zayıflığı, kalp çalışmasının ve ritminin bozulması gibi rahatsızlıklara neden olur. Potasyum Fazlalığı, potasyumun çeşitli nedenlerle aşırı miktarda alınması ya da böbrek hastaları ve ameliyat sonrası idrar azlığı gibi potasyum fazlasının yeterince uzaklaştırılamamasına neden olan durumlardan kaynaklanmaktadır.

VÜCUDUMUZDA BULUNAN ÖNEMLİ MİNERALLER

ÖNEMİ

GÖREVİ

EKSİKLİGİ

FAZLALIGI

POTASYUM ( K )

www.biyolojiokuryazari.com SERDAR SARICI

17 of 24

VÜCUDUMUZDA BULUNAN ÖNEMLİ MİNERALLER

POTASYUM ( K ) Bakımından Zengin Besinler

www.biyolojiokuryazari.com SERDAR SARICI

18 of 24

sinir sisteminin aşırı duyarlılığını azaltır.

sinir sisteminin aşırı duyarlılığını azaltarak sakinleşmeye yardımcı. Enzimlerin harekete geçirilmesi, kandaki şekerin enerjiye dönüştürülmesinde,C vitamini, sodyum, potasyum, kalsiyum ve fosfor gibi vitamin ve minerallerin daha etkili kullanılması, cildi düzgünleştirir, saçı güzelleştirir, tırnakları kuvvetlendirir. Sinir sistemi sağlığı, vücut ısısının dengede tutulması, kemik ve diş gelişimi ve sağlığı Astım ve alerjik nezleyi hafiflemesi,

kalp, böbrek, beyin ve karaciğer fonksiyonlarında aksaklıklara yol açarak halsizlik, iştahsızlık, huzursuzluk ve uyku bozukluları, dalgınlık, hafıza zayıflığı, öğrenme güçlüğü, böbrek yetmezliği, kalp çarpıntısı, krampa neden olur. Bebeklerde havale tehlikesini arttırır. Stres, gebelik ve emzirmede günlük magnezyum ihtiyacı artar.Alkol kullanımı magnezyum eksikliğine yol açar.

Vücut normalde fazla alınan magnezyumu vücuttan uzaklaştırır fakat kalsiyum eksikliği magnezyum fazlalığının oluşmasına neden olabilir. Magnezyum fazlalığı bitkinlik, böbrek ve sindirim sistemi hastalıkları, terleme ve depresyon gibi sağlık sorunlarına yol açar.

VÜCUDUMUZDA BULUNAN ÖNEMLİ MİNERALLER

ÖNEMİ

GÖREVİ

EKSİKLİGİ

FAZLALIGI

MAGNEZYUM ( Mg )

www.biyolojiokuryazari.com SERDAR SARICI

19 of 24

VÜCUDUMUZDA BULUNAN ÖNEMLİ MİNERALLER

MAGNEZYUM ( Mg ) Bakımından Zengin Besinler

www.biyolojiokuryazari.com SERDAR SARICI

20 of 24

Diş ve kemik sağlığı için çok önemlidir

Diş çürümelerini önler. Kemikleri güçlendirerek kemik erimesi ve kırılmalarını engeller.

Yetersizliği, dişleri zayıflatır ve diş çürümesini hızlandırır. Kemiklerin zayıflamasına ve kemik erimesine yol açar. Özellikler bebeklerde ve çocuklarda flor eksikliği önlenmelidir. Bunun için gerekiyorsa, aşırıya kaçmamak şartıyla, flor takviyesi yapılabilir. Ayrıca, içme sularına flor katılarak flor eksikliği önlenmeye çalışılır.

Dişlerde sararmaya ve diş minesinin tahrip olmasına neden olur. Ayrıca, kemiklerde ve eklemlerde de normal dışı gelişimler ortaya çıkabilir. İçme suyuna flor katılarak, flor eksikliği önlenmeye çalışılır. Ayrıca, pek çok diş macununa da eklenmektedir.

VÜCUDUMUZDA BULUNAN ÖNEMLİ MİNERALLER

ÖNEMİ

GÖREVİ

EKSİKLİGİ

FAZLALIGI

FLOR ( F )

www.biyolojiokuryazari.com SERDAR SARICI

21 of 24

VÜCUDUMUZDA BULUNAN ÖNEMLİ MİNERALLER

MAGNEZYUM ( Mg ) Bakımından Zengin Besinler

Florlu Su

www.biyolojiokuryazari.com SERDAR SARICI

22 of 24

Klorür sodyum ile hücresel sıvıda bulunur

Sodyum ve potasyumla birlikte klorür tüm vücut sıvılarının pH'sının uygun dağılımını ve sağlıklı  sinir ve kas fonksiyonunu sağlar.

Azlığı aşırı terleme, kusma veya ishalden oluşabilir. Düşük klorür seviyesi vücut sıvılarının bazikleşmesi, dehidrasyon ve idrarda potasyum azlığına neden olur.

Klor ve sodyum yetersizlikleri birlikte görüldüğü için yetersizlik belirtileri de benzerdir.

VÜCUDUMUZDA BULUNAN ÖNEMLİ MİNERALLER

ÖNEMİ

GÖREVİ

EKSİKLİGİ

FAZLALIGI

KLOR ( Cl )

www.biyolojiokuryazari.com SERDAR SARICI

23 of 24

VÜCUDUMUZDA BULUNAN ÖNEMLİ MİNERALLER

KLOR ( Cl ) Bakımından Zengin Besinler

www.biyolojiokuryazari.com SERDAR SARICI

24 of 24

www.biyolojiokuryazari.com SERDAR SARICI