1 of 25

GIÁ TRỊ DỰ ĐOÁN CỦA CÁC THANG ĐIỂM TRONG �TIÊN LƯỢNG BỆNH NHÂN NHIỄM KHUẨN HUYẾT �TẠI KHOA CẤP CỨU

Lê Công Thuyên, Võ Minh Phúc, Lê Phương Uyên

Bệnh viện Thống Nhất

2 of 25

TỔNG QUAN

  1. Vincent J. L. (2022). Evolution of the Concept of Sepsis. Antibiotics (Basel, Switzerland), 11(11), 1581. https://doi.org/10.3390/antibiotics11111581
  2. Singer (2016). The third international consensus definitions for sepsis and septic shock (Sepsis-3). Jama, 315(8), 801-810.

​

Sự phát triển khái niệm của nhiễm khuẩn huyết. Kháng sinh1,2

Lần đầu tiên được đề cập trong các bài thơ cổ của Homer. Ban đầu, nhiễm khuẩn huyết được cho là σήψη - “sự phân hủy, bởi mùi hôi của người bệnh.”

3 of 25

TỔNG QUAN

  1. Vincent J. L. (2022). Evolution of the Concept of Sepsis. Antibiotics (Basel, Switzerland), 11(11), 1581. https://doi.org/10.3390/antibiotics11111581
  2. Singer (2016). The third international consensus definitions for sepsis and septic shock (Sepsis-3). Jama, 315(8), 801-810.

​

Louis Pasteur và các đồng nghiệp của ông đã đề xuất lý thuyết vi trùng vào cuối thế kỷ 19, cho rằng các tác nhân gây bệnh là những vi sinh vật có hại.

Sự phát triển khái niệm của nhiễm khuẩn huyết. Kháng sinh1,2

4 of 25

TỔNG QUAN

  1. Vincent J. L. (2022). Evolution of the Concept of Sepsis. Antibiotics (Basel, Switzerland), 11(11), 1581. https://doi.org/10.3390/antibiotics11111581
  2. Singer (2016). The third international consensus definitions for sepsis and septic shock (Sepsis-3). Jama, 315(8), 801-810.

​

“Với một vài ngoại lệ, bệnh nhân dường như chết do phản ứng của cơ thể đối với nhiễm trùng hơn là do chính nhiễm trùng.”

Sự phát triển khái niệm của nhiễm khuẩn huyết. Kháng sinh1,2

5 of 25

TỔNG QUAN

  1. Vincent J. L. (2022). Evolution of the Concept of Sepsis. Antibiotics (Basel, Switzerland), 11(11), 1581. https://doi.org/10.3390/antibiotics11111581
  2. Singer (2016). The third international consensus definitions for sepsis and septic shock (Sepsis-3). Jama, 315(8), 801-810.

​

“Nhiễm khuẩn huyết xuất hiện nếu có một ổ nhiễm trùng từ đó vi khuẩn gây bệnh, một cách liên tục hoặc định kỳ, xâm nhập vào dòng máu gây ra các dấu hiệu và triệu chứng.”

Sự phát triển khái niệm của nhiễm khuẩn huyết. Kháng sinh1,2

6 of 25

TỔNG QUAN

  1. Vincent J. L. (2022). Evolution of the Concept of Sepsis. Antibiotics (Basel, Switzerland), 11(11), 1581. https://doi.org/10.3390/antibiotics11111581
  2. Singer (2016). The third international consensus definitions for sepsis and septic shock (Sepsis-3). Jama, 315(8), 801-810.

​

Sự phát triển khái niệm của nhiễm khuẩn huyết. Kháng sinh1,2

7 of 25

ĐỊNH NGHĨA

  1. Vincent J. L. (2022). Evolution of the Concept of Sepsis. Antibiotics (Basel, Switzerland), 11(11), 1581. https://doi.org/10.3390/antibiotics11111581
  2. Singer (2016). The third international consensus definitions for sepsis and septic shock (Sepsis-3). Jama, 315(8), 801-810.

​

SEPSIS – 3

  • Nhiễm khuẩn huyết được định nghĩa là tình trạng rối loạn chức năng cơ quan do đáp ứng không thích hợp của vật chủ với tác nhân nhiễm khuẩn2
  • Suy cơ quan được đặc trưng bởi sự thay đổi cấp tính trong điểm số SOFA từ 2 điểm trở lên do nhiễm khuẩn, tương ứng với tỷ lệ tử vong trong bệnh viện từ 10% trở lên.2
  • Trong khi hội chứng đáp ứng viêm hệ thống là một tiêu chí không đặc hiệu, nó vẫn là một công cụ quý giá để chẩn đoán nhiễm trùng.
  • Sốc nhiễm khuẩn là một phân nhóm của nhiễm khuẩn huyết, trong đó những bất thường về tuần hoàn, chức năng tế bào và chuyển hóa đủ lớn để làm tăng đáng kể tỷ lệ tử vong2

Sự phát triển khái niệm của nhiễm khuẩn huyết. Kháng sinh1,2

8 of 25

TỔNG QUAN

  • Khoảng 20% trong số 250.000 ca tử vong liên quan đến nhiễm khuẩn huyết mỗi năm tại Vương quốc Anh có thể được quy cho tình trạng này. Tỷ lệ tử vong do nhiễm khuẩn huyết cao hơn ung thư phổi và vượt qua tổng số ca tử vong do ung thư đại trực tràng, ung thư vú và ung thư tuyến tiền liệt cộng lại3
  • Dữ liệu thu thập trong bảy tháng tại Bệnh viện Chợ Rẫy cho thấy tỷ lệ tử vong do nhiễm khuẩn huyết lên đến 58%4
  • Ngay cả những bệnh nhân sống sót sau nhiễm khuẩn huyết cũng phải đối mặt với nguy cơ tử vong cao hơn đáng kể và sự suy giảm chất lượng cuộc sống so với dân số chung, dẫn đến gánh nặng gia tăng cho hệ thống y tế và chi phí điều trị ngày càng tăng5
  1. Daniels, R., & Nutbeam, T. (Eds.). (2024). The Sepsis Manual (7th ed.). United Kingdom Sepsis Trust. ISBN: 978-1-3999-2367-5
  2. Nhan NP, Tra TT, Thao PTN. Giá trị của thang điểm qSOFA trong tiên lượng tử vong ở bệnh nhân nhiễm khuẩn huyết nhập khoa cấp cứu, Bệnh viện Chợ Rẫy. Tạp chí Y học TP. Hồ Chí Minh. 2021;25(1):63-68.
  3. Singer, M., Deutschman, C. S., Seymour, C. W., Shankar-Hari, M., Annane, D., Bauer, M., ... & Angus, D. C. (2016). The third international consensus definitions for sepsis and septic shock (Sepsis-3). Jama, 315(8), 801-810.

9 of 25

  1. Levy, M. M., Evans, L. E., & Rhodes, A. (2018). The surviving sepsis campaign bundle: 2018 update. Intensive care medicine, 44, 925-928
  2. The Thai Association for Emergency Medicine, supported by Department of Medical Services. (2016). CLS Course Guideline: General Comprehensive Life Support for Practitioners 2016 (S. Kanchanasut & S. Hathirat, Eds.). NP Press..

Hour-1 Bundle

The surviving sepsis campaign bundle: �2018 update6

Time sensitive conditions

CLS Course Guideline: General Comprehensive Life Support for Practitioners 20167

10 of 25

TỔNG QUAN

Hội chứng đáp ứng viêm toàn thân (SIRS - Systemic Inflammatory Response Syndrome), được giới thiệu vào năm 1992, được khuyến nghị sử dụng theo hướng dẫn của Hội nghị Định nghĩa Nhiễm khuẩn huyết Quốc tế năm 20018

SOFA (Sequential Organ Failure Assessment): được phát triển vào năm 1994, cùng với phiên bản đơn giản qSOFA, được sử dụng rộng rãi trong cả lâm sàng và nghiên cứu9

NEWS (National Early Warning Score): Được phát triển và áp dụng vào năm 2012 bởi Royal College of Physicians, Vương quốc Anh10. Từ năm 2021, được khuyến nghị sử dụng kết hợp như một công cụ sàng lọc và tiên lượng nhiễm khuẩn huyết11

S-S.M.A.R.T : Lần đầu tiên được giới thiệu vào năm 2023 bởi Kim et al. như một công cụ tiên lượng mới cho bệnh nhân nghi ngờ nhiễm khuẩn huyết tại khoa Cấp cứu, dựa trên tuổi, tình trạng ý thức, chỉ số sốc và chỉ số ROX12

  1. Levy (2003). 2001 SCCM/ESICM/ACCP/ATS/SIS International Sepsis Definitions Conference. Critical care medicine, 31(4), 1250-1256.
  2. Moreno (2023). The Sequential Organ Failure Assessment (SOFA) Score: has the time come for an update?. Critical care, 27(1), 15.
  3. Williams, B., Alberti, G., & Ball, C. Royal College for Physicians: National Early Warning Score (NEWS): Standardising the Assessment of Acute-Illness Severity in the NHS. 2012London. ENG, Royal College of Physicians.
  4. Evans L, et al. Surviving sepsis campaign: international guidelines for management of sepsis and septic shock 2021. Crit Care Med. 2021;49(11):e1063–e1143.
  5. Kim (2023). The S‐SMART: A New Prognostic Tool for Patients with Suspected Sepsis in the Emergency Department. Emergency Medicine International, 2023(1), 8852135.

11 of 25

In-hospital

Triage

qSOFA

NEWS

SIRS

S-S.M.A.R.T

SOFA

∆ SOFA

TỔNG QUAN

12 of 25

  1. John Campbell, 2016, May 6. National Early Warning Score. YouTube. URL https://www.youtube.com/live/U7EH__7gmVM?app=desktop&t=30s

Nội trú

Triage

qSOFA

NEWS

SIRS

S-S.M.A.R.T

SOFA

∆ SOFA

∆ qSOFA

∆ NEWS

National Early Warning Score observation chart

13 of 25

TỔNG QUAN

SIRS

0-4

SOFA

0-24

NEWS

0-20

S-S.M.A.R.T

0-4

  • Temperature
  • Heart Rate
  • Respiratory Rate or

PaCO2

  • White blood cell count

​

  • Glasgow Coma Scale (GCS)
  • Mean arterial pressure or use of vasopressors
  • PaO2/FiO2 ratio
  • Platelet count
  • Bilirubin
  • Creatinine or urine output
  • Respiratory rate
  • Saturation of peripheral oxygen (SpO2)
  • Systolic blood pressure
  • Heart rate
  • Body temperature
  • Consciousness (AVPU)
  • Shock index (HR/SBP, ≥1.0)
  • Consciousness (GCS ≤14)
  • Age (≥65 years)
  • ROX index (SpO2/FiO2/RR, ≤10)

14 of 25

  1. Raith, E. P., Udy, A. A., Bailey, M., McGloughlin, S., MacIsaac, C., Bellomo, R., & Pilcher, D. V. (2017). Prognostic accuracy of the SOFA score, SIRS criteria, and qSOFA score for in-hospital mortality among adults with suspected infection admitted to the intensive care unit. Jama, 317(3), 290-300.
  2. Lan Chen, et al. National early warning score in predicting severe adverse outcomes of emergency medicine patients: a retrospective cohort study. Journal of Multidisciplinary Healthcare 2021:2067 - 2078. doi: 10.2147/JMDH.S324068.
  3. Kim, Y. J., Kim, J. W., Lee, K. R., Hong, D. Y., Park, S. O., Lee, Y. H., & Kim, S. Y. (2023). The S‐SMART: A New Prognostic Tool for Patients with Suspected Sepsis in the Emergency Department. Emergency Medicine International, 2023(1), 8852135.

Scoring �System

Mortality Prediction

SIRS14

SOFA14

qSOFA14

NEWS15

S-S.M.A.R.T16

AUC

0,589 

0,753 

0,607 

0.805

0,789

CI

99% (0,585-0,593)

99% (0,750-0,757

 99% (0,603-0,611

95% (0.802-0.808)

95% (0,746-0,828)

TỔNG QUAN

15 of 25

Thang điểm

Thuận lợi

Khó khăn

SIRS

- Dễ sử dụng�- Nhận diện nhiễm khuẩn huyết sớm

- Thiếu độ đặc hiệu, dễ dương giả

- Không dự đoán được độ nặng

qSOFA

- Nhanh và dễ dáng đánh giá

- Khả năng dự đoán tử vong tốt tại khoa cấp cứu

- Độ nhạy thấp

- Đánh giá không toàn diện

SOFA

- Đánh giá toàn diện suy cơ qua

- Dự đoán chính xác độ nặng và tử vong

- Phức tạp và tốn thời gian

- Khó áp dụng tại khoa cấp cứu

NEWS

- Dễ sử dụng và phổ biến

- Phát hiện sớm tình trạng lâm sàng xấu đi và tử vong

- Không đặc hiệu cho NKH

- Dễ dương tính giả

16 of 25

PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU

THIẾT KẾ NGHIÊN CỨU

TIÊU CHUẨN CHỌN

TIÊU CHUẨN LOẠI TRỪ

CỠ MẪU

Bệnh nhân ≥ 18 tuổi đáp ứng các tiêu chí chẩn đoán nhiễm khuẩn huyết theo tiêu chí của Định nghĩa Đồng thuận Quốc tế lần thứ Ba về Nhiễm khuẩn huyết và Sốc Nhiễm khuẩn (Sepsis-3) nhập viện tại Khoa Cấp cứu Bệnh viện Thống Nhất

  1. Bệnh nhân bị ngừng tim ngoài bệnh viện;
  2. Bệnh nhân bị chấn thương, bỏng, mang thai, suy giảm miễn dịch, hoặc đã được điều trị tại các cơ sở y tế khác;
  3. Bệnh nhân có hồ sơ không đầy đủ thông tin cần thiết.

Hồi cứu, cắt ngang mô tả và phân tích dữ liệu

17 of 25

KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU

  1. Phan Hoàng Nguyên. Khảo sát tỷ lệ tuân thủ theo SSC 2016 trong 3 giờ đầu và kết quả điều trị ở bệnh nhân nhiễm khuẩn huyết và sốc nhiễm khuẩn. Luận văn Chuyên khoa Cấp II chuyên ngành Hồi sức Cấp cứu - Chống độc. Đại học Y Dược TP.HCM, 2020.
  2. Lan Chen, et al. National early warning score in predicting severe adverse outcomes of emergency medicine patients: a retrospective cohort study. Journal of Multidisciplinary Healthcare 2021:2067 - 2078. doi: 10.2147/JMDH.S324068.

Biến số chung

NC của chúng tôi (2024)

n = 171

Phan Hoang Nguyen (2020)9

Lan Chen (2021)10

Age (years)

74,4 ± 14,8

55,8 ± 19,1

47,4 ± 19,7

Độ tuổi trung bình

18 of 25

BỆNH LÝ NỀN ĐI KÈM

19 of 25

VỊ TRÍ NHIỄM KHUẨN

20 of 25

GIÁ TRỊ CỦA CÁC THANG ĐIỂM

Group

Scoring �Systems

Overall

n = 171

Survive

n = 91

Death

n = 80

p

SIRS

2 (2 – 3)

2 (2 – 3)

2 (2 – 3)

0,348

qSOFA

2 (2 – 3)

2 (2 – 3)

2 (2 – 3)

0,348

SOFA

6 (4 – 9)

3 (4 – 6)

8 (7 – 11)

<0,001

NEWS

10 (7 – 13)

9 (6 – 11)

12 (9 – 14)

<0,001

S-S.M.A.R.T

3 (2 – 3)

2 (2 – 3)

2 (2 – 3)

0,549

21 of 25

GIÁ TRỊ DỰ ĐOÁN TỬ VONG CỦA CÁC THANG ĐIỂM

SOFA

Điểm cắt: ≥ 7

Độ nhạy: 80,0%

Độ đặc hiệu: 81,3%

NEWS

Điểm cắt: ≥ 11

Độ nhạy: 66,3%

Độ đặc hiệu: 67,0%

22 of 25

GIÁ TRỊ DỰ ĐOÁN NHẬP ICU CỦA CÁC THANG ĐIỂM

23 of 25

GIÁ TRỊ DỰ ĐOÁN SỬ DỤNG VẬN MẠCH CỦA CÁC THANG ĐIỂM

24 of 25

KẾT LUẬN

  • Do sự đa dạng trong biểu hiện và tiến triển của nhiễm khuẩn huyết, nhiều thang điểm đã được phát triển để đánh giá mức độ nghiêm trọng và tiên lượng, giúp cải thiện chất lượng điều trị, giảm tỷ lệ tử vong và hạ chi phí điều trị.
  • SOFA vẫn là thang điểm tốt nhất để dự đoán kết cục ở bệnh nhân nhiễm khuẩn huyết.
  • NEWS dễ áp dụng và có khả năng dự đoán các sự kiện tử vong trong bệnh viện, khiến nó trở thành ứng cử viên cho việc triển khai rộng rãi.
  • Cần có thêm nghiên cứu để đánh giá vai trò của các thang điểm mới như S-S.M.A.R.T.

25 of 25

XIN CẢM ƠN ĐÃ CHÚ Ý LẮNG NGHE