Zdrowie psychiczne:

Od stereotypów do zrozumienia – rola psychiatry

Człowiek zdrowy psychicznie jest zawsze szczęśliwy

- MIT

Definicja WHO czyli światowej organizacji zdrowia, �z 2001 roku, brzmi : stan dobrego samopoczucia, �w którym jednostka może: 

• realizować swój własny potencjał, 
• radzić sobie z normalnymi stresami życia,
• pracować produktywnie 
• wnosić wkład w społeczność 

Dobre samopoczucie nie oznacza odczuwania szczęścia codziennie. Zdrowo jest kiedy przeżywamy wszystkie emocje które się w nas pojawiają i potrafimy sobie z nimi poradzić. 

Równowaga psychiczna to stan wewnętrznego spokoju i stabilności emocjonalnej.

​

W takim stanie mamy możliwość adekwatnego reagowania na stres �i radzenia sobie z problemami w sposób konstruktywny czyli służący naszemu zdrowiu.

Co wspiera w utrzymaniu stanu równowagi?

• zróżnicowane zasoby
• elastyczność
• empatia - jako czynnik pomagający w nawiązywaniu relacji
• harmonijny związek między ciałem a umysłem
• dobrze działające zdolności poznawcze
• refleksyjność

Pozornie łagodnie nasilone objawy również mogą mieć poważne konsekwencje dla całego zdrowia człowieka - choroby sercowo-naczyniowe, metaboliczne hormonalne.

​

Psychiatria jest specjalizacją lekarską zajmującą się działaniem układu nerwowego w obszarze emocji, myślenia i zachowania ale �z uwzględnieniem wszystkich dziedzin medycyny.

Do psychiatry chodzą tylko ludzie ciężko chorzy psychicznie

- MIT

Jak przebiega wizyta u psychiatry ? Cz.1

Badanie przez psychiatrę przebiega w kilku etapach i ma na celu dokładne zrozumienie stanu psychicznego pacjenta:

​

Wywiad: lekarz zadaje pytania dotyczące powodu zgłoszenia się, objawów, ich nasilenia, czasu trwania oraz sytuacji, w których się pojawiają. Pyta również, stosowane używki i historię medyczną w tym przebyte choroby i stosowane leki.

​

Historia życia: Psychiatra prosi o opisanie ważnych wydarzeń z życia, takich jak relacje rodzinne, sytuacja zawodowa, wydarzenia traumatyczne oraz sposób radzenia sobie ze stresem.

Jak przebiega wizyta u psychiatry ? Cz.2

Ocena stanu psychicznego: Lekarz obserwuje zachowanie pacjenta, sposób mówienia, mimikę, a także nastrój i emocje. Może też zapytać o konkretne objawy zaburzenia pamięci, zachowania agresywne czy lęki.

​

Dodatkowe badania: W razie potrzeby psychiatra zleca badania krwi, obrazowe, czy testy psychologiczne, aby wykluczyć inne przyczyny objawów.

​

Na końcu badania lekarz stawia wstępną diagnozę i omawia ją z pacjentem. Proponuje konkretny plan leczenia, który może obejmować farmakoterapię, psychoterapię lub inne formy wsparcia.

Kiedy iść do psychiatry ? cz.1

Zawsze warto skonsultować to co nas niepokoi w samopoczuciu czy zachowaniu a zwłaszcza gdy objawy psychiczne utrudniają normalne życie lub powodują cierpienie, aby uzyskać wsparcie i odpowiednie leczenie.

​

Nie wahaj się gdy stwierdzasz u siebie:

​

• trwające powyżej 2 tygodni obojętność, smutek, apatia, brak odczuwania przyjemności zwłaszcza wpływające na codzienne funkcjonowanie,

​

• lęk, ataki paniki lub ciągłe napięcie. Zamartwianie się, przeżywanie różnych negatywnych scenariuszy w myślach,

​

• problemy ze snem - trudności z zasypianiem, bezsenność lub nadmierna senność,

Kiedy iść do psychiatry ? cz.2

• wybuchy złości, irytacja, drażliwość, zachowania impulsywne,

​

• trudności w koncentracji, w podejmowaniu decyzji lub utrzymywaniu motywacji do codziennych aktywności. Spadek energii, przedłużające się zmęczenie nie ustępujące po regeneracji,

​

• myśli dotyczące zrobienia sobie krzywdy, uczucie rezygnacji czy myślenie o samobójstwie. Zachowania autoagresywne często wymagają natychmiastowej pomocy,

​

• nagłe zmiany w zachowaniu, nastroju lub trudnościach w relacjach z innymi, które są trudne do wyjaśnienia,

​

• trudności z kontrolowaniem używania substancji (alkohol, narkotyki) lub inne uzależnienia (hazard, Internet).

Co Ciebie powstrzymuje przed zgłoszeniem się po pomoc? �

Stygmatyzacja i wstyd: 

Zawstydzanie, krytykowanie, ocenianie czy unieważnianie to przejawy braku wsparcia a często �i przemocy. W zdrowym środowisku bliskim zależy na sobie i szukają dla siebie wzajemnie pomocy. 

Poczucie słabości: 

W kulturze promującej samodzielność, produktywność i wytrzymałość mylnie kojarzy się sięganie �po pomoc ze słabością. Nikt nie mówi drugiej osobie, że jest słaba gdy ma bóle w klatce piersiowej �i zgłasza się do kardiologa (!).

Brak wiedzy i świadomości: 

Często objawy są bagatelizowane z powodu braku wiedzy. Bagatelizowanie objawów i przekonanie, że „to minie samo" lub że „to normalne" powinno być sygnałem by zgłosić się do lekarza. 

Lęk: 

Normalne, że człowiek może się obawiać nieznanego. Jednak psychiatra jedynie nazwie to z czym �i tak pacjent już się boryka. Dzięki diagnozie może zaproponować odpowiednią pomoc. Możesz powiedzieć lekarzowi czego się obawiasz, np. skutków przyjmowania leków. 

�

Człowiek zdrowy psychicznie potrafi:

• respektować potrzeby swoje i innych ludzi,
• nawiązywać i utrzymywać dobre kontakty z innymi ludźmi,
• utrzymać się stabilność w związkach emocjonalnych,
• wyrazić swoją niezależną opinię,
• akceptuje siebie,
• przyznawać sobie i innym prawa do popełniania błędów, �być tolerancyjny
• stawiać sobie i innym realistyczne wymagania,
• racjonalne rozumować, mieć refleksje
• zachować otwartość na nowe informacje,
• brać odpowiedzialność za swoje życie i za własne trudności, �bez obwiniania innych osób.

​