1 of 19

Bài1

Bài2

Bài 3

Bài 4

Bài 5

Cạnh tranh trong nền kinh tế thị trường

Cung - cầu trong nền kinh tế thị trường

Lạm phát

Thất nghiệp

Thị trường lao động và việc làm

BÀI ÔN TẬP GIỮA KỲ 1

NỘI DUNG ÔN TẬP

2 of 19

ÔN TẬP GIỮA KỲ 1: BÀI 1_ CẠNH TRANH TRONG NỀN KINH TẾ THỊ TRƯỜNG

Khái

niệm

Cạnh tranh kinh tế là sự tranh đua giữa các chủ thể kinh tế nhằm có được những ưu thế trong sản xuất, tiêu thụ hàng hoá, qua đó thu được lợi ích tối đa

Nguyên

nhân

Nền kinh tế tồn tại nhiều chủ sở hữu, là những đơn vị kinh tế độc lập, tự do sản xuất, kinh doanh khiến nguồn cung trên thị trường tăng lên làm cho các chủ thể kinh doanh phải cạnh tranh, tìm cho mình những lợi thế để có chỗ đứng trên thị trường.

Mỗi chủ thể có điều kiện sản xuất khác nhau, tạo ra năng suất và chất lượng sản phẩm khác nhau, dẫn đến sự cạnh tranh về giá cả và chất lượng sản phẩm

3 of 19

ÔN TẬP GIỮA KỲ 1: BÀI 1_ CẠNH TRANH TRONG NỀN KINH TẾ THỊ TRƯỜNG

Vai

trò

Cạnh tranh có vai trò tạo động lực cho sự phát triển

Tạo môi trường để các chủ thể kinh tế luôn cạnh tranh với nhau

Không ngừng ứng dụng kĩ thuật công nghệ

Nâng cao trình độ người lao động

Thúc đẩy lực lượng sản xuất phát triển

Phân bổ linh hoạt các nguồn lực

4 of 19

ÔN TẬP GIỮA KỲ 1: BÀI 1_ CẠNH TRANH TRONG NỀN KINH TẾ THỊ TRƯỜNG

Cạnh tranh

không lành

mạnh

Khái niệm

Cạnh tranh không lành mạnh là những hành vi trái với quy định của pháp luật, các nguyên tắc thiện chí, trung thực, tập quán thương mại, các chuẩn mực khác trong kinh doanh

Biểu hiện

Chỉ dẫn gây nhầm lẫn, gièm pha,

Xâm phạm bí mật kinh doanh

Gây rối loạn doanh nghiệp khác

Hủy hoại môi trường,

5 of 19

ÔN TẬP GIỮA KỲ 1: BÀI 2_ CUNG CẦU TRONG NỀN KINH TẾ THỊ TRƯỜNG

Cầu và các

yếu tố ảnh

hưởng đến

cầu

Khái niệm

Cầu là số lượng hàng hoá, dịch vụ mà người tiêu dùng có khả năng mua và sẵn sàng mua ở các mức giá khác nhau trong một thời gian nhất định.

Các yếu tố ảnh hưởng đến cầu

Giá cả hàng hoá, dịch vụ

Thu nhập, thị hiếu người tiêu dùng

Sở thích của người tiêu dùng

Giá cả những hàng hoá, dịch vụ thay thế

Kì vọng, dự đoán của người tiêu dùng về hàng hoá

6 of 19

ÔN TẬP GIỮA KỲ 1: BÀI 2_ CUNG CẦU TRONG NỀN KINH TẾ THỊ TRƯỜNG

Cung và các

yếu tố ảnh

hưởng đến

cung

Khái niệm

Cung là số lượng hàng hoá. dịch vụ mà người bán có khả năng bán và sẵn sàng bán ở các mức giá khác khau trong một thời gian nhất định.

Các yếu tố ảnh hưởng đến cung

 Trình độ công nghệ sản xuất

Giá cả các yếu tố sản xuất

Số lượng người bán trên thị trường

Chính sách của nhà nước

Dự đoán của chủ thể sản xuất kinh doanh về thị trường.

7 of 19

+ Cầu tăng => sản xuất => cung

* CUNG CẦU TÁC ĐỘNG LẪN NHAU

+ Cầu giảm => sản xuất => cung

mở rộng

thu hẹp

giảm

tăng

ÔN TẬP GIỮA KỲ 1: BÀI 2_ CUNG CẦU TRONG NỀN KINH TẾ THỊ TRƯỜNG

** CUNG CẦU ẢNH HƯỞNG ĐẾN GIÁ CẢ THỊ TRƯỜNG

<

>

=

Cung > cầu => giá cả giá trị

Cung < cầu => giá cả giá trị

Cung = cầu => giá cả giá trị

8 of 19

Giá tăng => cung

Giá giảm => cung

*** GIÁ CẢ THỊ TRƯỜNG ẢNH HƯỞNG ĐẾN CUNG CẦU

CUNG

CẦU

Giá tăng => cầu

Giá giảm => cầu

tăng

tăng

giảm

giảm

ÔN TẬP GIỮA KỲ 1: BÀI 2_ CUNG CẦU TRONG NỀN KINH TẾ THỊ TRƯỜNG

9 of 19

Vai trò của quan hệ cung - cầu

Đối với chủ thể sản xuất kinh Người sản xuất đưa ra quyết định mở rộng hay thu hẹp sản xuất nhằm đcm lại hiệu quả kinh tế cao.

Đối với chủ thể tiêu dùng: Người tiêu dùng lựa chọn mua hàng hoá phù hợp với nhu cầu và đem lại hiệu quả kinh tế.

Đối với chủ thể Nhà nước: Giúp Nhà nước có cơ sở để đưa ra các biện pháp, chính sách để duy trì cân đối cung - cầu hợp lí, góp phần bình ổn thị trường

ÔN TẬP GIỮA KỲ 1: BÀI 2_ CUNG CẦU TRONG NỀN KINH TẾ THỊ TRƯỜNG

10 of 19

ÔN TẬP GIỮA KỲ 1: BÀI 3_ LẠM PHÁT

Khái

niệm

Lạm phát là sự tăng mức giá chung các hàng hoá, dịch vụ của nền kinh tế (thường tính bằng chỉ số giá tiêu dùng CPI) một cách liên tục trong một thời gian nhất định.

Các loại

Hình lạm

phát

Siêu lạm phát: giá cả tăng lên với tốc độ vượt xa mức lạm phát phi mã (>1.000%), nền kinh tế lâm vào khủng hoảng.

Lạm phát phi mã: Mức độ tăng của giá cả ở hai con số trờ lên hằng năm (10% - 1.000%), gây bất ổn nghiêm trọng trong nền kinh tế. Đồng tiền mất giá một cách nhanh chóng, lãi suất thực tế giảm, người dân tránh giữ tiền mặt.

Lạm phát vừa phải: mức độ tăng của giá cả ở một con số hằng năm (0% - dưới 10%). Trong điều kiện lạm phát thấp, giá cả thay đổi chậm, nền kinh tế được coi là ổn định.

11 of 19

ÔN TẬP GIỮA KỲ 1: BÀI 3_ LẠM PHÁT

Nguyên

nhân của

lạm

phát

Chi phí sản xuất tăng cao: việc tăng giá các yếu tố đầu vào của sản xuất (như: xăng, dầu, điện, nguyên liệu,...) đẩy chi phí sản xuất tăng cao khiến cho giá cả nhiều loại hàng hoá trên thị trường tăng gây lạm phát.

Cầu tăng cao: do có yếu tố tác động làm tổng cầu tăng cao nhưng tổng cung không thay đổi dẫn đến mức giá chung tăng gây lạm phát.

Phát hành thừa tiền trong lưu thông: khi lượng tiền phát hành vượt quá mức cần thiết làm xuất hiện tình trạng người giữ tiền sẵn sàng bỏ ra số tiền lớn hơn để mua một đơn vị hàng hoá, làm cho giá cả hàng hoá leo thang gây lạm phát.

12 of 19

ÔN TẬP GIỮA KỲ 1: BÀI 3_ LẠM PHÁT

Hậu quả

của

lạm

phát

Với các chủ thể sản xuất: Giá cả các yếu tố đầu vào sản xuất tăng cao khiến chi phí tăng, làm giảm quy mô đầu tư, sản xuất kinh doanh của các doanh nghiệp làm cho kinh tế suy thoái và thất nghiệp gia tăng.

Với người tiêu dùng: Giá cả hàng hoá cao, chi phí sinh hoạt đắt đỏ làm cho mức sống của người dân trong xã hội giảm sút.

Với xã hội: Giá cả các hàng hoá không ngừng tăng dẫn đến tình trạng đầu cơ, tích trữ nhiều hàng hoá, gây nhiễu loạn thị trường. Lạm phát tăng cao, kéo dài có thể gây ra khủng hoảng kinh tế, chính trị, xã hội,...

13 of 19

ÔN TẬP GIỮA KỲ 1: BÀI 3_ LẠM PHÁT

Vai trò

nhà nước

trong kiểm

soát lạm

phát

Luôn theo dõi biến động giá cả trên thị trường, duy trì tỉ lệ lạm phát ở mức cho phép

Đưa ra chính sách, biện pháp, sử dụng các công cụ điều tiết đề kiềm chế, đẩy lùi lạm phát

Hỗ trợ thu nhập cho người gặp khó khăn

Sử dụng dự trữ quốc gia đề bình ổn cung - cầu, bình ổn giá trên thị trường

Tăng lãi suất, giảm mức cung tiền, cắt giảm chi tiêu công

Tăng cường quản lí thị trường chống đầu cơ tích trữ hàng hoá

14 of 19

ÔN TẬP GIỮA KỲ 1: BÀI 4_ THẤT NGHIỆP

Khái

niệm

Thất nghiệp là tình trạng người lao động mong muốn có việc làm nhưng chưa tìm được việc làm.

Các loại hình thất nghiệp

Theo nguồn gốc

Thất nghiệp tự nhiên

Thất nghiệp chu kì:

Thất nghiệp cơ cấu: thất nghiệp gắn liền với sự biến động cơ cấu kinh tế và sự thay đổi của công nghệ

Thất nghiệp tạm thời

Thất nghiệp cơ cấu

Theo tính chất:

Thất nghiệp không tự nguyện: xảy ra khi người lao động mong muốn đi làm nhưng không thể tìm kiếm được việc làm.

Thất nghiệp tự nguyện: xảy ra do người lao động không muốn làm việc do điều kiện làm việc và mức lương chưa phù hợp với họ

15 of 19

Nguyên nhân dẫn đến thất nghiệp

ÔN TẬP GIỮA KỲ 1: BÀI 4_ THẤT NGHIỆP

CHỦ QUAN

KHÁCH QUAN

Bị đuổi việc do vi phạm kỉ luật, tự thôi việc do không hài lòng với công việc đang có, do thiếu kĩ năng làm việc,...

Do cơ sở sản xuất kinh doanh đóng cửa, do sự mất cân đối giữa cung và cầu trên thị trường lao động.

Hậu quả của thất nghiệp

Ảnh hưởng đến thu nhập, khiến cho đời sống gặp khó khăn,

Đối với người bị thất nghiệp

Đối với doanh nghiệp

Cơ hội kinh doanh của doanh nghiệp giảm,... phải thu hẹp sản xuất hoặc đóng cửa.

Đối với nền kinh tế

Suy thoái, tốc độ giảm, ngân sách nhà nước suy giảm,

Đối với chính trị - xã hội

Trật tự xã hội không ốn định, xuất hiện nhiều tệ nạn xã hội

16 of 19

ÔN TẬP GIỮA KỲ 1: BÀI 4_ THẤT NGHIỆP

Dự báo tình hình thất nghiệp

Khuyến khích các cơ sở sản xuất kinh doanh mở rộng hoạt động sản xuất

Thực hiện chính sách an sinh xã hội, chính sách hỗ trợ các doanh nghiệp

Quan tâm đào tạo lao động trình độ cao, hỗ trợ người lao động tự tạo việc làm.

Thường xuyên thông tin về tình hình thất nghiệp

Hoàn thiện thể chế về thị trường lao động

Vai trò

nhà nước

trong kiềm

chế thất

nghiệp

17 of 19

ÔN TẬP GIỮA KỲ 1: BÀI 5_ THỊ TRƯỜNG LAO ĐỘNG VÀ VIỆC LÀM

THỊ TRƯỜNG LAO ĐỘNG VÀ VIỆC LÀM

Khái niệm

lao động

Khái niệm

việc làm

Lao động là hoạt động có mục đích, có ý thức của con người nhằm tạo ra các sản phẩm phục vụ cho các nhu cầu của đời sống xã hội.

Việc làm là hoạt động lao động tạo ra thu nhập và không bị pháp luật cấm,

Thị trường việc làm

Thị trường việc làm

Thị trường lao động là nơi thực hiện các quan hệ xã hội giữa người bán sức lao động và người mua sức lao động, thông qua các hình thức thoả thuận về giá cả và các điều kiện làm việc khác,

Thị trường việc làm là nơi gặp gỡ, trao đổi mua bán hàng hoá việc làm giữa người lao động và người sử dụng lao động cũng như xác định mức tiền công của người lao động trong từng thời kì nhất định

MỐI QUAN HỆ GIỮA THỊ TRƯỜNG LAO ĐỘNG VÀ THỊ TRƯỜNG VIỆC LÀM

18 of 19

ÔN TẬP GIỮA KỲ 1: BÀI 5_ THỊ TRƯỜNG LAO ĐỘNG VÀ VIỆC LÀM

THỊ TRƯỜNG LAO ĐỘNG VÀ VIỆC LÀM

Khái niệm

lao động

Khái niệm

việc làm

Lao động là hoạt động có mục đích, có ý thức của con người nhằm tạo ra các sản phẩm phục vụ cho các nhu cầu của đời sống xã hội.

Việc làm là hoạt động lao động tạo ra thu nhập và không bị pháp luật cấm,

Thị trường việc làm

Thị trường việc làm

Thị trường lao động là nơi thực hiện các quan hệ xã hội giữa người bán sức lao động và người mua sức lao động, thông qua các hình thức thoả thuận về giá cả và các điều kiện làm việc khác,

Thị trường việc làm là nơi gặp gỡ, trao đổi mua bán hàng hoá việc làm giữa người lao động và người sử dụng lao động cũng như xác định mức tiền công của người lao động trong từng thời kì nhất định

Thông qua các dịch vụ kết nối nhà tuyển dụng và người lao động, thị trường việc làm giúp người lao động tìm được chỗ làm phù hợp, người sử dụng lao động tìm được người thích hợp, giúp cho thị trường lao động nhanh chóng đạt đến trạng thái cân bằng cung - cầu lao động.

Mối quan hệ giữa thị trường lao động và thị trường việc làm

19 of 19

01

02

03

04

Xu hướng tuyển dụng lao động của thị trường

Gia tăng số lượng lao động trên các nền tảng công nghệ

Chuyển dịch nghề nghiệp gắn với kĩ năng mềm

Lao động giản đơn sẽ trở nên yếu thế

Xu hướng lao động "phi chính thức" gia tăng.