CHÀO MỪNG CÁC EM �ĐẾN VỚI TIẾT HỌC HÔM NAY!
Một nhóm thiện nguyện chuẩn bị y phần quà giúp đỡ những gia đình có hoàn cảnh khó khăn. Mỗi phần quà gồm x kg bao gạo và x gói mì ăn liền. Viết biểu thức biểu thị giá trị bằng tiền (nghìn đồng) của toàn bộ số quà đó, biết 12 nghìn đồng/kg gạo; 4,5 nghìn đồng/gói mì ăn?
KHỞI ĐỘNG
CHƯƠNG I. ĐA THỨC
BÀI 1. ĐƠN THỨC
NỘI DUNG BÀI HỌC
1. Đơn thức và đơn thức thu gọn
2. Đơn thức đồng dạng
1.
ĐƠN THỨC VÀ ĐƠN THỨC THU GỌN
Khái niệm đơn thức
HĐ 1:
Thảo luận nhóm, hoàn thành HĐ1.
Trả lời:
Khái niệm đơn thức
HĐ 2:
Xét các biểu thức đại số
Hãy sắp xếp các biểu thức đó thành hai nhóm:
Nhóm 1: Những biểu thức có chứa phép cộng hoặc phép trừ
Nhóm 2: Các biểu thức còn lại.
Nếu biểu thức (nhiều biến) tương tự đơn thức một biến thì theo em, nhóm nào trong hai nhóm trên bao gồm những đơn thức?
Trả lời:
đơn thức
KẾT LUẬN
Đơn thức là biểu thức đại số chỉ gồm một số hoặc một biến, hoặc có dạng tích của những số và biến.
Ví dụ 1:
Tìm đơn thức trong các biểu thức sau:
Giải
Trong các biểu thức sau đây, biểu thức nào là đơn thức?
LUYỆN TẬP 1
TRANH LUẬN
Biểu thức có phải là đơn thức không?
Mình nghĩ là đúng, đó là một đơn thức.
Mình nghĩ là không phải, bởi vì trong đó có phép cộng.
Còn em nghĩ sao?
Đơn thức thu gọn, bậc của đơn thức
KẾT LUẬN
Đơn thức thu gọn là đơn thức chỉ gồm một số, hoặc có dạng tích của một số với những biến, mỗi biến chỉ xuất hiện một lần và đã được nâng lên lũy thừa với số mũ nguyên dương.
Đơn thức thu gọn, bậc của đơn thức
KẾT LUẬN
Bậc của đơn thức là tổng số mũ của các biến trong một đơn thức thu gọn với hệ số khác 0.
Đơn thức thu gọn, bậc của đơn thức
Kết luận: Trong đơn thức thu gọn, phần số hay còn gọi là phần hệ số, phần còn lại gọi là phần biến.
Ví dụ 2:
Giải
LUYỆN TẬP 2
Giải
2.
ĐƠN THỨC ĐỒNG DẠNG
Khái niệm đơn thức đồng dạng
HĐ 3:
Thảo luận nhóm, hoàn thành HĐ3.
Ba đơn thức biến x cùng bậc với M là:
Phần biến của các đơn thức giống nhau.
Trả lời:
HĐ 4:
Xét ba đơn thức
So sánh:
a) Bậc của ba đơn thức A, B và C.
b) Phần biến của ba đơn thức A, B và C.
a) Cả ba đơn thức đều có bậc là 5.
b) Phần biến của đơn thức A giống đơn thức B và khác đơn thức C.
Thảo luận nhóm
Trả lời:
KẾT LUẬN
Hai đơn thức đồng dạng là hai đơn thức với hệ số khác 0 và có phần biến giống nhau.
* Nhận xét: Hai đơn thức đồng dạng thì có cùng bậc.
LUYỆN TẬP 3
Giải
Cho các đơn thức
Hãy sắp xếp các đơn thức đã cho thành từng nhóm, sao cho tất cả các đơn thức đồng dạng thì thuộc cùng một nhóm.
TRANH LUẬN
Ta đã biết nếu hai đơn thức một biến có cùng biến và có cùng bậc thì đồng dạng với nhau. Hỏi điều đó có còn đúng không đối với hai đơn thức hai biến (nhiều hơn một biến)?
Điều này đúng với đơn thức hai biến có cùng biến và cùng bậc.
Trả lời:
Cộng và trừ đơn thức đồng dạng
HĐ 5:
Thảo luận nhóm, hoàn thành HĐ5.
Trong ví dụ này, ta đã vận dụng tính chất phân phối của phép nhân đối với phép cộng để thu gọn tổng ban đầu.
Trả lời:
HĐ 6:
Thảo luận nhóm
Trả lời:
KẾT LUẬN
Muốn cộng (hay trừ) các đơn thức đồng dạng, ta cộng (hay trừ) các hệ số với nhau và giữ nguyên phần biến.
Ví dụ 3:
Giải
LUYỆN TẬP 4
Giải
VẬN DỤNG
Trở lại các lập luận của Tròn và Vuông trong tình huống mở đầu. Hãy trả lời và giải thích rõ tại sao?
Tổng số gạo trong y phần quà trị giá 12xy (nghìn đồng); tổng số gói mì ăn liền trong y phần quà trị giá 4,5 xy (nghìn đồng). Vậy biểu thức cần tìm là 12xy + 4,5xy.
Mỗi phần quà trị giá 12x + 4,5x = 16,5x (nghìn đồng). Do đó, y phần quà trị giá 16,5xy (nghìn đồng). Vậy biểu thức cần tìm là 15,6xy.
Hai bạn Tròn và Vuông lập luận như sau:
Theo em, bạn nào giải đúng?
Giải
LUYỆN TẬP
TRÒ CHƠI TRẮC NGHIỆM
Câu 1. Trong các biểu thức đại số sau, biểu thức nào không phải đơn thức?
A. 2 B. 5x + 9 C. x3y2 D. x
TRÒ CHƠI TRẮC NGHIỆM
A. 10 B. 20 C. -40 D. 40
TRÒ CHƠI TRẮC NGHIỆM
A. 0; 2; 3; 5 B. 0; 2; 3; 3
C. 0; 1; 3; 5 D. 1; 2; 3; 5
TRÒ CHƠI TRẮC NGHIỆM
A. -1500 B. -750 C. 30 D. 1500
TRÒ CHƠI TRẮC NGHIỆM
A. -4 B. -8 C. 4 D. 20
Trong các biểu thức sau, biểu thức nào là đơn thức?
Bài tập 1.1 (SGK-tr9)
Bài tập 1.2 (SGK-tr9)
a) Liệt kê các đơn thức thu gọn trong các đơn thức đã cho và thu gọn các đơn thức còn lại.
b) Với mỗi đơn thức nhận được, hãy cho biết hệ số, phần biến và bậc của nó.
Cho các đơn thức:
Giải
Giải
Bài tập 1.3 (SGK-tr10)
Thu gọn rồi tính giá trị của mỗi đơn thức sau:
a) khi
b) khi
Giải
a) Rút gọn:
Thay vào A, ta có:
Bài tập 1.3 (SGK-tr10)
Thu gọn rồi tính giá trị của mỗi đơn thức sau:
a) khi
b) khi
Giải
Bài tập 1.4 (SGK-tr10)
Sắp xếp các đơn thức sau thành từng nhóm, mỗi nhóm chứa tất cả các đơn thức đồng dạng với nhau:
Giải:
Nhóm 1
Nhóm 2
Nhóm 3
VẬN DỤNG
Bài tập 1.5 (SGK-tr10)
Rút gọn rồi tính giá trị của biểu thức:
Giải
Bài tập 1.6 (SGK-tr10)
Tính tổng của bốn đơn thức:
Giải
Bài tập 1.7 (SGK-tr10)
Một mảnh đất có dạng như phần được tô màu xanh trong hình bên cùng với các kích thước được ghi trên đó. Hãy tìm đơn thức (thu gọn) với hai biến x và y biểu thị diện tích của mảnh đất đã cho bằng hai cách:
Cách 1. Tính tổng diện tích của hai hình chữ nhật ABCD và EFGC
Cách 2. Lấy diện tích của hình chữ nhật HFGD trừ đi diện tích của hình chữ nhật HEBA
Giải
Ghi nhớ
kiến thức trong bài.
Hoàn thành các bài tập trong SBT.
Chuẩn bị trước
Bài 2. Đa thức
HƯỚNG DẪN VỀ NHÀ
CẢM ƠN CÁC EM
ĐÃ THEO DÕI BÀI HỌC!