สารและการจำแนกประเภทของสาร
วิชาวิทยาศาสตร์
เคมี
1. นักเรียนสามารถอธิบายความหมายของสสารและสาร
2. นักเรียนสามารถบอกความแตกต่างของสมบัติทางกายภาพและทางเคมีของสาร�3. นักเรียนสามารถอธิบายความแตกต่างของการเปลี่ยนแปลงทางกายภาพและ� ทางเคมีของสาร
4. นักเรียนสามารถจำแนกสารแต่ละประเภทโดยใช้สถานะ ลักษณะเนื้อสาร � และความบริสุทธิ์ของสารเป็นเกณฑ์ได้
5. นักเรียนสามารถอธิบายการจัดเรียงอนุภาคของสารในสถานะของแข็ง ของเหลว และแก๊สได้
6. นักเรียนสามารถบอกความแตกต่างของจุดเดือด จุดหลอมเหลวและความหนาแน่น� ของสารบริสุทธิ์และสารผสมได้
จุดประสงค์การเรียนรู้
หน่วยการเรียนรู้
สารและการจำแนกประเภทของสาร
หน่วยการเรียนรู้
สารและการจำแนกประเภทของสาร
แผนผังมโนทัศน์
บท สมบัติและการเปลี่ยนแปลงของสาร
เรื่อง สมบัติของการเปลี่ยนแปลงทางกายภาพ
เรื่อง สมบัติและการเปลี่ยนแปลงทางเคมี
บท การจำแนกประเภทของสาร� เรื่อง ใช้สถานะของสารเป็นเกณฑ์
เรื่อง ใช้ลักษณะของเนื้อสารเป็นเกณฑ์
เรื่อง ใช้ความบริสุทธิ์ของสารเป็นเกณฑ์
บท สมบัติของสารบริสุทธิ์และสารผสม
เรื่อง จุดเดือดและจุดหลอมเหลว
เรื่อง ความหนาแน่น
สมบัติและการเปลี่ยนแปลง�ของสาร
หน่วยการเรียนรู้
สารและการจำแนกประเภทของสาร
ความหมายของสสารและสาร (ทบทวน)
สสาร คือ สิ่งของหรือวัตถุที่มีรูปร่าง ขนาด และสีสันที่แตกต่างกัน
แต่สมบัติที่วัตถุเหล่านั้นมีเหมือนกันก็คือ มีมวล ต้องการที่อยู่ และสัมผัสได้
สาร คือ สิ่งที่ทราบ สมบัติและองค์ประกอบทางเคมี ที่แน่นอนเฉพาะตัว
สาร
สสาร
สมบัติและการเปลี่ยนแปลงทางกายภาพ
สมบัติทางกายภาพ คือ สมบัติเฉพาะตัวของสารแต่ละชนิดที่เราสามารถมองเห็นหรือสังเกตได้ง่าย
จากลักษณะภายนอกหรือจากการทดลอง เช่น สี กลิ่น รส จุดเดือด จุดหลอมเหลว ความหนาแน่น
นํ้า
สมบัติทางกายภาพ
สถานะของเหลว
จุดเดือด = 100 C
จุดหลอมเหลว = 0 C
ความหนาแน่น = 1 g/cm3
๐
๐
ทองแดง
สมบัติทางกายภาพ
สถานะของแข็ง
จุดเดือด = 2,835 C
จุดหลอมเหลว = 1,357 C
ความหนาแน่น = 8.96 g/cm3
นำไฟฟ้าได้ดี
๐
๐
สมบัติและการเปลี่ยนแปลงทางกายภาพ
การเปลี่ยนแปลงทางกายภาพ เป็นการเปลี่ยนแปลงลักษณะภายนอกของสาร
ลักษณะของการเปลี่ยนแปลงทางภาพที่พบบ่อย คือ การละลาย และ การเปลี่ยนสถานะของสาร
การละลายของเกลือแกงในนํ้า
การหลอมเหลวของนํ้าแข็งไปเป็นนํ้า
เกลือแกง
นํ้า
สมบัติและการเปลี่ยนแปลงทางเคมี
สมบัติทางเคมี คือ สมบัติที่เกี่ยวข้องกับการเกิดปฏิกิริยาเคมี และองค์ประกอบทางเคมี
เช่น การเผาไหม้ การเกิดหินงอกหินย้อย การผุกร่อน การเกิดสนิม
ถ่านไม้ (คาร์บอน)
มีสมบัติติดไฟได้
เหล็ก
มีสมบัติเกิดเป็นสนิมที่เหล็กได้
สมบัติและการเปลี่ยนแปลงทางเคมี
การเปลี่ยนแปลงทางเคมี เป็นการเปลี่ยนแปลงที่เกี่ยวข้องกับการเกิดปฏิกิริยาเคมี
ส่งผลให้องค์ประกอบทางเคมีของสารเปลี่ยนแปลงไปและเกิด สารใหม่
การเกิดสนิมเหล็ก
การเผาใหม่ของถ่านไม้
การจำแนกประเภทของสาร
หน่วยการเรียนรู้
สารและการจำแนกประเภทของสาร
ใช้สถานะของสารเป็นเกณฑ์
ของแข็ง
ของเหลว
แก๊ส
อนุภาค : ชิดติดกัน เป็นระเบียบ
แรงยึดเหนี่ยว : มาก
รูปร่าง : คงที่
ปริมาตร : คงที่
อนุภาค : ใกล้กัน ไม่เป็นระเบียบ
แรงยึดเหนี่ยว : ปานกลาง
รูปร่าง : ไม่คงที่ (เปลี่ยนตามภาชนะ)
ปริมาตร : คงที่
อนุภาค : ห่างกันมาก
แรงยึดเหนี่ยว : น้อย
รูปร่าง : ไม่คงที่ (เปลี่ยนตามภาชนะ)
ปริมาตร : ไม่คงที่ (เปลี่ยนตามภาชนะ)
ใช้สถานะของสารเป็นเกณฑ์
ใช้สถานะของสารเป็นเกณฑ์
การเปลี่ยนแปลงสถานะของสาร
ระเหิด (sublimation)
ระเหิดกลับ (deposition)
แก๊ส �(gases : g)
ของเหลว �(liquids : l)
หลอมเหลว �(melting)
กลายเป็นไอ �(vaporization)
แข็งตัว �(freezing)
การควบแน่น �(condensation)
ของแข็ง �(solids : s)
ใช้ลักษณะเนื้อสารเป็นเกณฑ์
สารเนื้อเดียว
สารเนื้อผสม
ใช้ลักษณะเนื้อสารเป็นเกณฑ์
มีเนื้อสารแตกต่างกัน
และมีสมบัติไม่เหมือนกัน
ตลอดทุกส่วน
มีเนื้อสารและสมบัติ
เหมือนกันตลอดทุกส่วน
ใช้ความบริสุทธิ์ของสารเป็นเกณฑ์
สารบริสุทธิ์
สารผสม
ใช้ความบริสุทธิ์ของสารเป็นเกณฑ์
ธาตุ
ประกอบด้วยอะตอม
ของธาตุเพียงชนิดเดียว
สารประกอบ
ประกอบด้วยอะตอมของธาตุ
ตั้งแต่ 2 ชนิดขึ้นไปมารวมกัน
ในอัตราส่วนจำนวนอะตอม
ที่คงที่
สารละลาย
ขนาดอนุภาค
เล็กกว่า 10-7 cm
คอลลอยด์
ขนาดอนุภาค
ระหว่าง 10-7-10-4 cm
สารแขวนลอย
ขนาดอนุภาค
ใหญ่กว่า 10-4 cm
สมบัติของสารบริสุทธิ์�และสารผสม
หน่วยการเรียนรู้
สารและการจำแนกประเภทของสาร
จุดเดือดและจุดหลอมเหลว
จุดเดือด คือ อุณหภูมิที่ของเหลว
เปลี่ยนสถานะเป็นแก๊ส
สารบริสุทธิ์จะมีจุดเดือดคงที่
สารผสมจะมีจุดเดือดไม่คงที่
จุดหลอมเหลว คือ อุณหภูมิที่ของแข็ง
เปลี่ยนสถานะเป็นของเหลว
สารบริสุทธิ์จะมีจุดหลอมเหลวคงที่
สารผสมมีจะจุดหลอมเหลวไม่คงที่
อุณหภูมิ
เวลา
จุดเดือด
สารละลาย
สารบริสุทธิ์
อุณหภูมิ
เวลา
จุดหลอมเหลว
สารบริสุทธิ์
สารละลาย
ความหนาแน่น
ความหนาแน่น คือ อัตราส่วนระหว่างมวลต่อปริมาตรของสาร
สารบริสุทธิ์จะมีความหนาแน่นเฉพาะตัว
สารผสมมีจะมีความหนาแน่นไม่คงที่
ความหนาแน่นน้อย
ความหนาแน่นมาก
การหาปริมาตรของสาร
การหามวลของสาร
ความหนาแน่น =
มวลของสาร (g)
ปริมาตรของสาร (cm3)
จบหน่วยการเรียนรู้
สารและการจำแนกประเภทของสาร
อย่าลืมทำแบบฝึกหัดทบทวนกันนะ