1 of 24

เซนเซอร์ป้องกันอัคคีภัย เซนเซอร์วัดค่าความชื้น

และอุปกรณ์การวัดแบบดิจิทัล

2 of 24

2

เซ็นเซอร์ป้องกันอัคคีภัย

อัคคีภัย หมายถึง ภยันตรายที่เกิดจากไฟไหม้ ไฟไหม้เป็นพลังงานรูปหนึ่งที่ให้ความร้อนซึ่งความร้อนของไฟจะทำลายสิ่งที่อยู่ล้อมรอบและอยู่ในรัศมีของความร้อน วัตถุสิ่งของที่ถูกความร้อนจะแปรสภาพไปทำให้เกิดความสูญเสีย

อัคคีภัยเกิดขึ้นที่ใดก็ตาม ย่อมนำมาซึ่งความสูญเสีย ดังนั้นการป้องกันอัคคีภัยจึงเป็นวิธีที่ดีที่สุด การป้องกันกรณีนี้ทำได้โดยใช้อุปกรณ์ดังต่อไปนี้

1. อุปกรณ์ตรวจจับความร้อนหรืออุปกรณ์ตรวจจับไฟไหม้

2. อุปกรณ์ตรวจจับควัน

3. อุปกรณ์ตรวจจับก๊าซ

3 of 24

3

เซ็นเซอร์ป้องกันอัคคีภัย

1. อุปกรณ์ตรวจจับความร้อนหรืออุปกรณ์ตรวจจับไฟไหม้ เป็นอุปกรณ์ตรวจสอบอุณหภูมิในบริเวณแวดล้อม ซึ่งถ้าอุณหภูมิยังไม่ถึงค่าที่ตังไว้ ตัวเซนเซอร์ภายในอุปกรณ์ตรวจจับความร้อนจะไม่ทำงาน

เมื่ออุณหภูมิถึงค่าที่ตังไว้ ตัวเซนเซอร์ภายในอุปกรณ์ตรวจจับความร้อนจึงเริ่มทำงาน

การติดตั้ง จะติดตั้งไว้ที่ฝ้าเพดาน ในตำแหน่งที่คาดว่าจะตรวจจับความร้อนได้ดีที่สุด โดยหันด้านตัวจับลงมาด้านล่าง

4 of 24

4

เซ็นเซอร์ป้องกันอัคคีภัย

แบบที่ 1 เป็นแบบที่มีอุปกรณ์ป้องกันการแตกกระจายติดตั้งร่วมด้วย ใช้อุปกรณ์ตรวจจับความร้อนจำพวกเทอร์มิสเตอร์ ตอบสนองต่อไฟไหม้ที่เกิดขึ้นในบริเวณโดยรอบ ในรัศมีประมาณ 15.2 เมตร กำหนดค่าอุณหภูมิคงที่ในการทำงานไว้ที่ 57 องศาเซนเซียส

สามารถตรวจจับการเปลี่ยนแปลงอุณหภูมิที่เพิ่มขึ้น

อย่างรวดเร็วถึง 9 องศาเซนเซียสใน 1 นาที นำไปใช้

งานกับอุณหภูมิห้องแบบขึ้นๆลงๆได้ เช่น โรงซักรีด

ที่ใช้เครื่องจัก หรือในโรงงานอุตสาหกรรมที่กระบวน

การทำงานมีอุณหภูมิเพิ่มขึ้นอย่างรวดเร็ว

5 of 24

5

เซ็นเซอร์ป้องกันอัคคีภัย

แบบที่ 2 เป็นแบบที่มีความทนทาน ตอบสนองต่อไฟไหม้ที่เกิดขึ้นในบริเวณโดยรอบ ในรัศมีประมาณ 15.2 เมตร กำหนดค่าอุณหภูมิคงที่ในการทำงานไว้ที่ 57 องศาเซนเซียส และ 93 องศาเซนเซียส

สามารถตรวจจับการเปลี่ยนแปลงอุณหภูมิที่เพิ่มขึ้นอย่างรวดเร็วถึง 8 องศาเซนเซียสใน 1 นาที

6 of 24

6

เซ็นเซอร์ป้องกันอัคคีภัย

2. อุปกรณ์ตรวจจับควัน เป็นอุปกรณ์ตรวจสอบควันในบริเวณแวดล้อม ซึ่งควันกับไฟเป็นของคู่กัน การตรวจจับควันจะช่วยให้ทราบล่วงหน้าก่อนเกิดไฟไหม้ได้

อุปกรณ์ตรวจสอบควันที่ผลิตมาใช้งานมี 2แบบ คือ

- ใช้หลักการทำงานจากการตรวจจับแสงสว่าง (Optical Detection) ใช้หลักการของแสงทำให้เกิดไฟฟ้า

-ใช้หลักการแตกตัวของสาร (Ionization) ใช้สารกัมมันตภาพรังสี ชื่อว่า อะเมริเซียม (Americium :Am) มีการแตกตัวในขอบเขตที่ถูกจำกัดไว้ในโครงสร้างที่ผลิตมาสำเร็จรูป

7 of 24

7

เซ็นเซอร์ป้องกันอัคคีภัย

8 of 24

8

ก๊าซ เป็นสสารที่ไม่มีรูปร่าง มีการเคลื่อนที่อยู่ตลอดเวลาทุกทิศทางอย่างไม่เป็นระเบียบ มีคุณสมบัติฟุ้งกระจาย ก๊าซมีสถานะที่โมเลกุลไม่ติดกัน ก๊าซแบ่งเป็น 4 ประเภท ดังนี้

1. ก๊าซไวไฟ

2. ก๊าซไม่ไวไฟ ไม่เป็นพิษ ไม่กัดกร่อน

3. ก๊าซพิษ

4. ก๊าซกัดกร่อน

เซ็นเซอร์ป้องกันอัคคีภัย

3. อุปกรณ์ตรวจจับก๊าซ

9 of 24

9

เซ็นเซอร์ตรวจจับก๊าซรั่ว

จากอันตรายของก๊าซ ทำให้ต้องมีตัวตรวจจับก๊าซ เพื่อเป็นการเตือนภัยและหลีกเลี่ยงอันตรายที่อาจจะเกิดขึ้นโดยไม่รู้ตัว สิ่งที่ช่วยในการตรวจจับก๊าซได้ก็คือ อุปกรณ์ตรวจจับก๊าซ

10 of 24

10

เซ็นเซอร์วัดค่าความชื้น

เซนเซอร์วัดค่าความชื้นที่ใช้กันอยู่ในอุตสาหกรรม มีอยู่ด้วยกัน 3 ชนิด คือ

1. เซนเซอร์วัดค่าความชื้นแบบคาปาซิสทีฟ (Capacitive Humidity Sensor)

2. เซนเซอร์วัดค่าความชื้นแบบรีซิสทีฟ (Resistive Humidity Sensor)

3. เซนเซอร์วัดค่าความชื้นแบบเทอร์มอล คอนดัคติวิตี้ (Thermal Conductivity)

11 of 24

11

เซ็นเซอร์วัดค่าความชื้นแบบคาปาซิสทีฟ

ใช้วัดค่าความชื้นสัมพัทธ์ (Relative Humidity) โครงสร้างประกอบด้วยชั้นฐานแผ่นฟิล์มบางที่ทำมาจากโพลิเมอร์หรือเมทัลออกไซด์ (Metal Oxide) ถูกวางอยู่ระหว่างอิเล็กโทรดทั้งสอง โดยพื้นผิวของฟิล์ม

บางถูกเคลือบด้วยอิเล็กโทรดโลหะ

แบบมีรูพรุน เพื่อป้องกันฝุ่นละออง

และปัญหาจากแสงแดด

12 of 24

12

เซ็นเซอร์วัดค่าความชื้นแบบคาปาซิสทีฟ

สามารถตรวจจับความชื้นสัมพัทธ์ในสภาพแวดล้อมได้เกือบจะเป็นเชิงเส้น หรือตอบสนองได้อย่างเป็นสัดส่วนที่ดี

โดยค่าความชื้นสัมพัทธ์ เปลี่ยนไป 1 % ค่าความจุไฟฟ้าก็จะเปลี่ยนไป 0.2 ถึง 0.5 pF

ข้อด้อย – ช่วงการเปลี่ยนแปลงความชื้น 5% ถึง 95 % จะมีความผิดพลาดเท่ากับ 2% –ถูกจำกัดด้วยระยะระหว่างชิ้นส่วนตรวจจับความชื้นกับวงจรแปลงสัญญาณ หากไกลกันมากจะเกิดผลกระทบกับค่าความจุไฟฟ้า ในทางปฏิบัติต้องน้อยกว่า 10 ฟุต

13 of 24

13

เซ็นเซอร์วัดค่าความชื้นแบบรีซิสทีฟ

ใช้วัดค่าความชื้นที่จะวัดการเปลี่ยนแปลงอิมพีแดนซ์ไฟฟ้าของตัวกลางดูดความชื้น (Hygroscopic Medium) เช่น โพลิเมอร์ เกลือ หรือสารสังเคราะห์

14 of 24

14

เซ็นเซอร์วัดค่าความชื้นแบบรีซิสทีฟ

โครงสร้างประกอบด้วยอิเล็กโทรดโลหะ 2 ส่วนวางอยู่บน ด้วยเทคนิคการวางแบบโฟโต้รีซิส (Photo Resist) อิเล็กโทรดอาจมีขดลวดพันรอบ (Wire-wound Electrode)ใช้แกนเป็นพลาสติกหรือแท่งแก้วทรงกระบอก ในส่วนฐานถูกเคลือบด้วยเกลือ (Salt)หรือโพลิเมอร์

15 of 24

15

เซ็นเซอร์วัดค่าความชื้นแบบรีซิสทีฟ

 

16 of 24

16

เซ็นเซอร์วัดค่าความชื้นแบบเทอร์มอล คอนดัคติวิตี้

 

17 of 24

17

 

เซ็นเซอร์วัดค่าความชื้นแบบเทอร์มอล คอนดัคติวิตี้

18 of 24

18

อุปกรณ์การวัดแบบดิจัล

19 of 24

19

ดิจิทัลไมโครมิเตอร์

20 of 24

www.rmutt.ac.th

20

17/05/65

21 of 24

www.rmutt.ac.th

21

17/05/65

Laser Scan

22 of 24

www.rmutt.ac.th

22

Laser Scan

23 of 24

www.rmutt.ac.th

23

17/05/65

24 of 24

24