BẠN CÓ BIẾT?
1
4
2
3
5
6
Quần đảo Cô Tô
Phim Cô Tô
Cô Tô
(Tiết 1)
-Nguyễn Tuân-
MỤC TIÊU BÀI HỌC
Kiến thức: - Nắm được những kiến thức cơ bản về tác giả, tác phẩm.
- Cảm nhận được vẻ đẹp sinh động, trong sáng của bức tranh toàn cảnh Cô Tô sau trận bão.
- Thấy được nghệ thuật miêu tả và tài năng sử dụng ngôn ngữ điêu luyện của tác giả.
Kĩ năng: - Có kĩ năng đọc diễn cảm.
- Có kĩ năng phân tích, cảm thụ văn bản qua các chi tiết hình ảnh và ngôn ngữ đặc sắc.
Tình cảm, thái độ:
Có tình cảm yêu mến, gắn bó với quê hương, đất nước.
Hãy xem đoạn clip giới thiệu về Nguyễn Tuân và ghi lại những nét nổi bật về tác giả.
I. Tìm hiểu chung
1. Tác giả
Phim Nguyễn Tuân
I. Tìm hiểu chung
1. Tác giả: (SGK trang 90)
- Quê: ở Hà Nội
- Vai trò: là nhà văn nổi tiếng của nền văn chương hiện đại Việt Nam.
- Phong cách:
+ Độc đáo, tài hoa.
+ Có sự hiểu biết phong phú nhiều mặt và vốn ngôn ngữ giàu có, điêu luyện.
+ Sở trường về tùy bút và kí.
(1910-1987)
I. Tìm hiểu chung
1. Tác giả
2. Văn bản
- Xuất xứ: trích từ phần cuối của bài kí “Cô Tô”.
Kí Cô Tô
- Hoàn cảnh sáng tác: trong một chuyến ra thăm đảo năm 1976.
- Thể loại: kí
Thể kí:
Một loại hình tự sự dùng để ghi chép lại những hình ảnh, sự việc mắt thấy tai nghe.
I. Tìm hiểu chung
1. Tác giả
2. Văn bản
- Xuất xứ: trích từ phần cuối của bài kí “Cô Tô”.
- Thể loại: kí
Kí Cô Tô
- Hoàn cảnh sáng tác: trong một chuyến ra thăm đảo năm 1976.
- Phương thức biểu đạt: miêu tả, kết hợp với tự sự và biểu cảm.
Ngày thứ năm trên đảo Cô Tô là một ngày trong trẻo, sáng sủa. Từ khi có vịnh Bắc Bộ và từ khi quần đảo Cô Tô mang lấy dấu hiệu sự sống con người thì, sau mỗi lần dông bão, bao giờ bầu trời Cô Tô cũng trong sáng như vậy. Cây trên núi đảo lại thêm xanh mượt, nước biển lại lam biếc đặm đà hơn hết cả mọi khi, và cát lại vàng giòn hơn nữa. Và nếu cá có vắng tăm biệt tích trong ngày động bão, thì nay lưới lại càng thêm nặng mẻ cá giã đôi. Chúng tôi leo dốc lên đồn Cô Tô hỏi thăm sức khoẻ anh em bộ binh và hải quân cùng đóng sát nhau trong cái đồn khố xanh cũ ấy. Trèo lên nóc đồn, nhìn ra bao la Thái Bình Dương bốn phương tám hướng, quay gót 180 độ mà ngắm toàn cảnh đảo Cô Tô. Nhìn rõ cả Tô Bắc, Tô Trung, Tô Nam, mà càng thấy yêu mến hòn đảo như bất cứ người chài nào đã từng đẻ ra và lớn lên theo mùa sóng ở đây.
Hãy nối các từ sau với phần giải nghĩa cho thích hợp
b. Động vật ở biển, thân tròn, dài mềm, da có gai nhỏ, hình giống quả dưa chuột
a. Bạc đúc thành từng thỏi
c. Đường tiếp giáp giữa mặt biển và chân trời
2. Ngấn bể
1. Hải sâm
3. Bạc nén
Giã đôi
Giã (lưới hình túi) do hai tàu hoặc thuyền kéo để đánh bắt hải sản ở tầng đáy hoặc gần đáy biển.
Bố cục
Phần 1:
Từ đầu đến “theo mùa sóng ở đây”
Phần 2:
Tiếp theo đến “là là nhịp cánh”
Phần 3:
Tiếp theo đến hết
Toàn cảnh Cô Tô sau trận bão.
Cảnh mặt trời mọc trên biển Cô Tô.
Cảnh sinh hoạt, lao động trên đảo Cô Tô.
Vẻ đẹp của cuộc sống con người
Vẻ đẹp
của thiên nhiên
I. Tìm hiểu chung
1. Vẻ đẹp của thiên nhiên:
II. Tìm hiểu chi tiết
- Thời gian miêu tả: ngày thứ năm trên đảo Cô Tô,
sau khi cơn bão đã đi qua.
- Địa điểm quan sát và miêu tả: từ trên nóc đồn biên phòng
=> Thời gian và điểm nhìn thuận lợi để có thể quan sát và cảm nhận được toàn cảnh vẻ đẹp của Cô Tô sau cơn bão.
a. Toàn cảnh Cô Tô sau cơn bão:
Ngày thứ năm trên đảo Cô Tô là một ngày trong trẻo, sáng sủa. Từ khi có vịnh Bắc Bộ và từ khi quần đảo Cô Tô mang lấy dấu hiệu sự sống con người thì, sau mỗi lần dông bão, bao giờ bầu trời Cô Tô cũng trong sáng như vậy. Cây trên núi đảo lại thêm xanh mượt, nước biển lại lam biếc đặm đà hơn hết cả mọi khi, và cát lại vàng giòn hơn nữa. Và nếu cá có vắng tăm biệt tích trong ngày động bão, thì nay lưới lại càng thêm nặng mẻ cá giã đôi. Chúng tôi leo dốc lên đồn Cô Tô hỏi thăm sức khoẻ anh em bộ binh và hải quân cùng đóng sát nhau trong cái đồn khố xanh cũ ấy. Trèo lên nóc đồn, nhìn ra bao la Thái Bình Dương bốn phương tám hướng, quay gót 180 độ mà ngắm toàn cảnh đảo Cô Tô. Nhìn rõ cả Tô Bắc, Tô Trung, Tô Nam, mà càng thấy yêu mến hòn đảo như bất cứ người chài nào đã từng đẻ ra và lớn lên theo mùa sóng ở đây.
Trong đoạn, câu văn nào đã nêu lên cảm nhận khái quát của tác giả về cảnh vật trên đảo Cô Tô sau cơn bão?
Ngày thứ năm trên đảo Cô Tô là một ngày trong trẻo, sáng sủa. Từ khi có vịnh Bắc Bộ và từ khi quần đảo Cô Tô mang lấy dấu hiệu sự sống con người thì, sau mỗi lần dông bão, bao giờ bầu trời Cô Tô cũng trong sáng như vậy. Cây trên núi đảo lại thêm xanh mượt, nước biển lại lam biếc đặm đà hơn hết cả mọi khi, và cát lại vàng giòn hơn nữa. Và nếu cá có vắng tăm biệt tích trong ngày động bão, thì nay lưới lại càng thêm nặng mẻ cá giã đôi. Chúng tôi leo dốc lên đồn Cô Tô hỏi thăm sức khoẻ anh em bộ binh và hải quân cùng đóng sát nhau trong cái đồn khố xanh cũ ấy. Trèo lên nóc đồn, nhìn ra bao la Thái Bình Dương bốn phương tám hướng, quay gót 180 độ mà ngắm toàn cảnh đảo Cô Tô. Nhìn rõ cả Tô Bắc, Tô Trung, Tô Nam, mà càng thấy yêu mến hòn đảo như bất cứ người chài nào đã từng đẻ ra và lớn lên theo mùa sóng ở đây.
Trong đoạn, câu văn nào đã nêu lên cảm nhận khái quát của tác giả về cảnh vật trên đảo Cô Tô sau cơn bão?
I. Tìm hiểu chung
1. Vẻ đẹp của thiên nhiên:
II. Tìm hiểu chi tiết
- Thời gian miêu tả: ngày thứ năm trên đảo Cô Tô,
sau khi cơn bão đã đi qua.
- Vị trí quan sát và miêu tả : từ trên nóc đồn biên phòng
a. Toàn cảnh Cô Tô sau cơn bão:
- Cảnh vật: trong trẻo, sáng sủa
+ Bầu trời:
+ Cây:
+ Nước biển:
+ Cát:
+ Cá:
bao giờ cũng trong sáng như vậy
lại thêm xanh mượt
lại lam biếc, đặm đà hơn hết cả mọi khi
lại vàng giòn hơn nữa
càng thêm nặng lưới
- Cảnh vật: trong trẻo, sáng sủa
=> Trình tự không gian: từ bao quát tới cụ thể, từ xa đến gần, từ cao xuống thấp
+ Bầu trời:
+ Cây:
+ Nước biển:
+ Cát:
+ Cá:
bao giờ cũng trong sáng như vậy
lại thêm xanh mượt
lại lam biếc, đặm đà hơn hết cả mọi khi
lại vàng giòn hơn nữa
càng thêm nặng lưới
- Cảnh vật: trong trẻo, sáng sủa
=> Sử dụng những tính từ chỉ màu sắc và ánh sáng ở mức độ tuyệt đối
Bầu trời: trong sáng
Nước biển: Lam biếc, đặm đà
Cây: xanh mượt
Cát: vàng giòn
BẬC THẦY VỀ NGHỆ THUẬT NGÔN TỪ
Cách viết của Nguyễn Tuân |
Bầu trời bao giờ cũng trong sáng như vậy |
Cây cối lại thêm xanh mượt |
Nước biển lại lam biếc, đặm đà hơn hết cả mọi khi |
Cát lại vàng giòn hơn nữa |
Lưới càng thêm nặng |
So sánh hai cách nói sau.
Cho biết cách dùng từ của Nguyễn Tuân có hiệu quả gì hơn so với cách nói thông thường?
Cách viết thông thường |
Bầu trời trong sáng |
Cây cối xanh mượt |
Nước biển lam biếc, đặm đà |
Cát vàng giòn |
Lưới nặng |
+ Bầu trời:
+ Cây:
+ Nước biển:
+ Cát:
+ Cá:
bao giờ cũng trong sáng như vậy
lại thêm xanh mượt
lại lam biếc, đặm đà hơn hết cả mọi khi
lại vàng giòn hơn nữa
càng thêm nặng lưới
- Cảnh vật: trong trẻo, sáng sủa
1. Vẻ đẹp của thiên nhiên
* Nghệ thuật:
+ Lựa chọn hình ảnh tiêu biểu
+ Sử dụng từ ngữ giàu sức biểu cảm
+ Cảm nhận và miêu tả tinh tế bằng nhiều giác quan
II. Tìm hiểu chi tiết
a. Toàn cảnh Cô Tô sau cơn bão
=> Bức tranh toàn cảnh Cô Tô sau cơn bão thật trong sáng, đẹp đẽ và đầy sức sống.
Chiêm ngưỡng bức tranh toàn cảnh Cô Tô sau trận bão, tác giả Nguyễn Tuân đã có những cảm xúc như thế nào?
1. Vẻ đẹp của thiên nhiên:
II. Tìm hiểu chi tiết
a. Toàn cảnh Cô Tô sau cơn bão:
=> Bức tranh toàn cảnh Cô Tô sau cơn bão thật trong sáng, đẹp đẽ và đầy sức sống.
=> Tác giả thấy yêu mến hòn đảo như bất cứ người chài nào đã từng đẻ ra và lớn lên theo mùa sóng ở đây.
TRÒ CHƠI
1. Hãy cùng Tò Mò khám phá một số địa danh trên đảo Cô Tô lớn và trả lời những câu hỏi để ôn lại kiến thức của bài học.
2. Sau đó, hãy tìm ra CHÌA KHOÁ để mở KHO BÁU bí mật nhé!
Văn bản “Cô Tô” thuộc thể loại gì?
KÍ
Tác giả đã chọn vị trí quan sát và miêu tả toàn cảnh Cô Tô từ đâu?
NÓC ĐỒN BIÊN PHÒNG
Tính từ được tác giả sử dụng để miêu tả cát?
VÀNG GIÒN
Tác giả có tình cảm gì sau khi ngắm toàn cảnh Cô Tô?
YÊU MẾN
Nhận xét về vốn ngôn ngữ của Nguyễn Tuân?
GIÀU CÓ, ĐIÊU LUYỆN
Muốn thành công trong việc viết văn miêu tả,
hãy học tập Nguyễn Tuân: lựa chọn điểm nhìn
miêu tả, quan sát và chọn lọc hình ảnh, sử dụng
từ ngữ tinh tế, giàu sức biểu cảm.
TIỂU KẾT
Bức tranh toàn cảnh về thiên nhiên biển đảo Cô Tô thật trong sáng và tươi đẹp
Lựa chọn điểm nhìn quan sát và miêu tả phù hợp
Ngôn ngữ miêu tả điêu luyện, tinh tế
Thể hiện tình cảm yêu mến của nhà văn đối với quần đảo Cô Tô
NỘI DUNG
NGHỆ THUẬT
Hình ảnh miêu tả có chọn lọc
1. Nắm vững kiến thức về tác giả, tác phẩm và kiến thức đọc - hiểu đoạn một của văn bản.
2. Luyện đọc diễn cảm văn bản.
3. Tìm hiểu hai đoạn còn lại của văn bản dựa theo câu hỏi phần Đọc - hiểu trong SGK trang 91.
HƯỚNG DẪN TỰ HỌC
Chào tạm biệt các con
và hẹn gặp lại!
Đây là một hòn đảo thuộc tỉnh Bà Rịa – Vũng Tàu. Nơi đây từng là “Địa ngục trần gian”- nơi giam giữ các chiến sĩ Cách mạng trong các cuộc kháng chiến chống Pháp và chống Mỹ .
CÔN ĐẢO
Đây là một hòn đảo thuộc quần đảo Trường Sa (Khánh Hòa). Nước ta đã dựng ngọn hải đăng đầu tiên tại quần đảo Trường Sa ở chính hòn đảo này.
ĐẢO SONG TỬ TÂY
Đây là một hòn đảo thuộc tỉnh Khánh Hòa, được mệnh danh là “Đảo tôm hùm”.
ĐẢO BÌNH BA
Đây là một hòn đảo thuộc tỉnh Quảng Ngãi, nổi tiếng với nghề trồng tỏi.
ĐẢO LÝ SƠN
Đây là một hòn đảo thuộc huyện Quảng Trạch (tỉnh Quảng Bình). Hòn đảo này được mang tên một loài chim.
ĐẢO YẾN
Đây là một quần đảo nằm ở phía Đông của đảo Vân Đồn, tỉnh Quảng Ninh, được mệnh danh là “Hòn ngọc xanh của miền Đông Bắc”.
QUẦN ĐẢO CÔ TÔ