1 of 23

BAB 7�RESPIRASI SEL

2 of 23

7.1 PENGHASILAN TENAGA MELALUI RESPIRASI SEL

TANPA TENAGA, PROSES ANABOLISME SEPERTI

Pembentukan protein yang menjadi bahan asas otot

Tidak dapat berlaku

KEDUA-DUA TINDAK BALAS MELIBATKAN TENAGA

Anabolisme : Menggunakan tenaga

Katabolisme : Membebaskan tenaga

2 JENIS TINDAK BALAS METABOLISME

Anabolisme

Katabolisme

3 of 23

SUBSTRAT UTAMA DALAM PENGHASILAN TENAGA

SUBSTRAT UTAMA RESPIRASI SEL

Glukosa

Tenaga kimia dalam glukosa dioksidakan untuk menghasilkan tenaga untuk keperluan sel badan

DEFINISI RESPIRASI SEL

Proses pengoksidaan molekul organik

Melalui beberapa peringkat

Bagi mebebaskan tenaga

FUNGSI RESPIRASI SEL

Menghasilkan tenaga bagi keperluan aktiviti semua sel hidup

4 of 23

SUBSTRAT UTAMA DALAM PENGHASILAN TENAGA

DALAM TUMBUHAN HIJAU

Tenaga cahaya diperangkap klorofil

Menjalankan fotosintesis

Bagi menghasilkan glukosa

DALAM MANUSIA DAN HAIWAN

Glukosa diperoleh melalui

Pencernaan karbohidrat

Daripada makanan yang dimakan

5 of 23

SUBSTRAT UTAMA DALAM PENGHASILAN TENAGA IAITU GLUKOSA

GLUKOSA DIPEROLEHI DARIPADA PENCERNAAN KARBOHIDRAT MANUSIA

GLUKOSA DIPEROLEHI DARIPADA FOTOSINTSIS

6 of 23

DUA JENIS RESPIRASI SEL

FERMENTASI

Laluan alternatif untuk mendapatkan tenaga selain daripada respirasi sel

Penguraian glukosa tidak berlaku dengan lengkap dalam keadaan oksigen terhad atau tanpa oksigen

RESPIRASI ANAEROB

Berlaku tanpa kehadiran oksigen

RESPIRASI AEROB

Berlaku dalam kehadiran oksigen

7 of 23

7.2 RESPIRASI AEROB

1) BERMULA DENGAN GLIKOLISIS

Penguraian glukosa oleh enzim

Di Sitoplasma

Satu molekul glukosa diurai menjadi dua piruvat

OKSIGEN DIGUNAKAN

Mengoksidakan glukosa

Menghasilkan karbon dioksida, air & tenaga

DEFINISI RESPIRASI AEROB

Proses penguraian glukosa

Dengan kehadiran oksigen

Menghasilkan tenaga kimia

8 of 23

7.2 RESPIRASI AEROB

MOLEKUL ATP TERHASIL APABILA KUMPULAN FOSFAT TAK ORGANIK DITAMBAH KEPADA ADENOSINA DIFOSFAT (ADP)

ADP + fosfat ATP

SEBAHAGIAN BESAR TENAGA DIGUNAKAN UNTUK MENGHASILKAN

Adenosina trifosfat (ATP)

2) PENGOKSIDAAN PIRUVAT MENGGUNAKAN OKSIGEN

Menghasilkan karbon dioksida, air & tenaga

Berlaku di mitokondria

Tenaga digunakan

9 of 23

7.2 RESPIRASI AEROB

PROSES KESELURUHAN PENGOKSIDAAN GLUKOSA

Glukosa + oksigen Karbon dioksida + air + tenaga (2898kJ)

APABILA IKATAN FOSFAT PADA MOLEKUL ATP DIPUTUSKAN

Tenaga yang dibebaskan dibekalkan kepada sel

Membantu kita menjalankan akiviti seharian

MOLEKUL ATP MEMPUNYAI IKATAN FOSFAT YANG LEMAH

ATP ADP + fosfat

Tenaga dibebaskan

10 of 23

PENGOKSIDAAN GLUKOSA

RESPIRASI AEROB

tenaga

oksigen

11 of 23

7.3 FERMENTASI

FERMENTASI ALKOHOL

Glukosa Etanol + karbon dioksida + tenaga (210kJ)

SELEPAS GLIKOLISIS, PIRUVAT YANG TERHASIL MENJALANI

Fermentasi alkohol

Fermentasi asid laktik

DEFINISI FERMENTASI

Proses penguraian glukosa tidak lengkap

dalam keadaan

Oksigen terhad atau tanpa oksigen

FERMENTASI ASID LAKTIK

Glukosa Asid laktik + tenaga

12 of 23

FERMENTASI ALKOHOL

CONTOH LAIN BERLAKU DALAM YIS

Karbon dioksida dibebaskan

Menaikkan adunan dalam pembuatan roti

BERLAKU DALAM YIS

Etanol digunakan dalam

Pembuatan bir dan wain

13 of 23

FERMENTASI ALKOHOL

POKOK PADI MENGHASILKAN BANYAK ENZIM ALKOHOL DEHIDROGENASE

Dapat menguraikan molekul etanol kepada karbon dioksida yang tidak toksik

ETANOL DIHASILKAN DALAM TISU ADALAH TOKSIK KEPADA KEBANYAKAN TUMBUHAN TETAPI

Sel pokok padi

Mempunyai toleransi tinggi

Terhadap etanol

POKOK PADI YANG TUMBUH DI KAWASAN BERAIR

Kekurangan oksigen

Menjalankan fermentasi alkohol

14 of 23

FERMENTASI ALKOHOL

15 of 23

FERMENTASI ASID LAKTIK

ASID LAKTIK

Menggumpalkan kasein (protein susu) menjadi dadih atau yogurt

Punca rasa masam yogurt

LACTOBACILLUS

Bertindak ke atas laktosa (gula susu)

Menukarkannya kepada asid laktik

BERLAKU DALAM BAKTERIA LACTOBACILLUS

Menjalankan Fermentasi susu

Menghasilkan dadih

16 of 23

FERMENTASI ASID LAKTIK

SUSU

BAKTERIA LACTOBACILLUS

YOGURT

DADIH

17 of 23

FERMENTASI ASID LAKTIK

BAGI SETIAP MOLEKUL GLUKOSA YANG DIURAIKAN

Hanya 2 molekul ATP terhasil

atau

150 kJ tenaga dihasilkan

OTOT BERADA DALAM KEADAAN KEKURANGAN OKSIGEN

Dikatakan mengalami “Hutang Oksigen”

Glukosa tidak dapat diuraikan sepenuhnya

BERLAKU DALAM SEL OTOT MANUSIA

Semasa aktiviti cergas

Kadar penggunaan oksigen MELEBIHI kadar dibekalkan sistem peredaran darah

18 of 23

FERMENTASI ASID LAKTIK

APABILA SEMUA ASID LAKTIK DISINGKIRKAN

“Hutang Oksigen” dikatakan telah dibayar

SETELAH AKTIVITI CERGAS BERHENTI

Pengambilan oksigen berlebihan

Mengoksidakan asid laktik

Menghasilkan karbon dioksida, air & tenaga

ASID LAKTIK TERKUMPUL

Sehingga mencapai satu kepekatan

Boleh menyebabkan kelesuan & kekejangan otot

19 of 23

FERMENTASI ASID LAKTIK – AKTIVITI CERGAS

20 of 23

21 of 23

FERMENTASI ALKOHOL

FERMENTASI ASID LAKTIK

22 of 23

PERSAMAAN ANTARA RESPIRASI AEROB DAN FERMENTASI

  • Proses penguraian glukosa dan penukaran kepada tenaga kimia
  • Proses bermula di sitoplasma
  • Berlaku dalam yis, bakteria, haiwan dan tumbuhan
  • Menghasilkan tenaga kimia dalam bentuk ATP
  • Proses bermula dengan glikolisis apabila glukosa ditukarkan kepada piruvat

23 of 23

PERBEZAAN ANTARA RESPIRASI AEROB DAN FERMENTASI

RESPIRASI AEROB

CIRI

FERMENTASI

  • Lengkap
  • Oksigen hadir

PROSES PENGURAIAN GLUKOSA

  • Tidak lengkap
  • Tanpa kehadiran oksigen
  • Oksigen terhad

Sitoplasma (glikolisis)

Mitokondria (pengoksidaan piruvat)

BERLAKU DI

Sitoplasma (glikolisis)

Ada

PENGHASILAN AIR

Tiada

  • Lengkap
  • Menghasilkan karbon dioksida dan air

GLUKOSA DIOKSIDAKAN

  • Tidak lengkap
  • Menghasilkan etanol dan karbon dioksida (fermentasi alkohol)
  • Menghasilkan asid laktik (fermentasi asid laktTik)

Tenaga sebanyak 2898 kJ

SATU MOLEKUL GLUKOSA MENGHASILKAN

Tenaga sebanyak :

  • 210 kJ (fermentasi alkohol)
  • 150 kJ (fermentasi asid laktik