ENERGIA

Energia, gure bizitzan ohiko elementua da. Hainbat eratan erabiltzen dugu, adibidez, elektrizitatea argia izateko, edo gasa berokuntzarako, bizi -eta konfort- maila handia lortzen laguntzen diguna. Hala ere, oso gutxitan galdetzen diogu geure buruari zein den energiaren jatorria, edo gure etxera heldu arte zein eraldaketa - prozesu izaten duen.

 

Energia mota asko daude: bero - energia edo energia termikoa, argi energia. Energia elektrikoa, mekanikoa, magnetikoa, nuklearra...

Gaur egun gizakia energi iturri ezberdinez baliatzen da, energia sortzeko eta eraldatzeko makinak, aparatuak eta zentralak eraikiz.

Energia surtzeko bide ezagunenak, eta erabilienak, energiaren bi era desberdini loturik agertzen zaizkigu: elektrizitateari eta magnetismoari.

Elektrizitatea.

Gizakiak bere eguneroko jardueretako beharrezkoa duen energia jakiek ematen diote. Baina horretaz aparte, beste energia batzuk behar izaten ditu.

Gizakiak gehien erabiltzen duen energi iturrietako bat elektrizitatea da.

Gure ingurua astertuz gero, konturatuko gara elekrtizitatea gauza askotarako erabiltzen dela. lektrizitateari esker etxeetan argia dago, telebista, disko gailua edo irabiagailua martxan jar ditzakegu...

Gizakiak aspaldi egin zuen topo elektrizitatearekin. Naturan bertan badira fenomeno elektrikoak, tximistak, adibidez. Elektrzitatea sortzen ere ikasi zuen.

Gizakiak energia hidraulikoa (ur biltegietako uraren energia), termikoa (labe garaietan erretzen zen ikatzaren energia), eolikoa (haizearen indarra), nuklearra (atomoaren energia) eta eguzki energia, elektrizitatean eraldatzen ditu.

Eguzki energia:

Eguzkia etengabeko energi-iturria da. Energia hau erradiazio moduan heltzen da lurraren gainazalera.

Eguzki-energiak hainbat erabilera ahalbideratzen du, elektrizitatearen sorkunza.

Eguzki energiaren abantailak:

  • Eguzki energiak energia konbentzionalen erabilera murrizten laguntzen du elektrizitatea eta beroa lortzeko.
  • Garbia da, ez baitu poluitzen.
  • Hots edo zaratarik gabekoa da.
  • Eraikinean integratzen da, ikus-inpakturik gabe.

Elektrizitatea: erabilera eta arriskuak.

Elekrtizitatea aplikazio asko ditu: etxean, kalean, industrian...

Erabiltzen dugun elektrzitatea zentral elektrkoetan sortzen da.

Sortzen den lekuetatik erabila izango den lekuetaraino kable eta hari bidez garraiatu beharko da...

Kableak metalezko dorreen bidez edo lurpetik banatzen dira. Horrela, kableak pertsona eta animaliengandik urruti mantentzen dira, istripurik gerta ez dadin.

Elektrizitatearen bidez beroa ere lortzen dugula eta berari esker makina askok funtzionatzen dutela. Baina elektrizitatea batzuetan arriakutsua izan daiteke modu egokian ez bada.

                                                                                                                   Naroa Lucas 6.B