سرطان ریه

June 1, 2018

www.HealthLetter.MayoClinic.com Volume 36, Number 1, (March 2018)

این مقاله شامل است بر:

نگاهی به عواقب سیگار کشیدن و پیشگیری سرطان ریه

 مسلماً میدانید که تمام سال هایی را که سیگار کشیدید برای سلامت شما مفید بوده و یا اگر سیگار کشیدن را مدّتها قبل ترک کرده باشید، همیشه نگران افرادی بودید که مرتباً سیگار می کشیدند.

ضمناً این سوال در ذهن شما پدیدار می شود که آیا برای اقدام به ترک سیگار و کاستن از خطر سرطان ریه دیر شده ؟

حتّی' اگر هرگز با دود سیگار در تماس نبوده باشید، اقداماتی است که میتوانید ریه خود را در مقابل خطر سرطان ریه حفظ کنید. ذیلا  تدابیری در مورد پیشگیری سرطان ریه  پیشنهاد می شود:

عوامل خطرناک مؤثّردرسرطان ریه

 سرطان ریه یکی از چهار سرطانی است که منجر به مرگ می شود.  بزرگترین عامل در ایجاد سرطان ریه ، تقریبا هشتاد و پنج درصد از آن به علّت سیگار کشیدن است. میزان خطر ارتباط مستقیم به تعداد سیگار، پیپ ،چپق و سیگار برگ مصرف شده در روز و همچنین تعداد سال دارد.

ولی حتّی' اگر هرگز سیگار نکشیده باشید و یا سیگار کشیدن را سالها پیش ترک کرده باشید هنوز در خطر سرطان ریه هستید.

 عوامل دیگری که خطر مبتلا شدن به سرطان ریه را افزایش میدهند عبارتند از:

قرار گرفتن در معرض دود سیگار  ـــ  حتّی' اگر معتاد به سیگار نیستید ولی اگر در معرض دود سیگار سایرین قرار بگیرید، خطرمبتلا به سرطان ریه افزایش می یابد.

قرار گرفتن در معرض گاز رِی دادن ‎(Radon)‎ یا گازریدیّو اکتیو ‎(Radioactive)‎ – گاز رِیدیّواَکتیو‎(radioactive)‎ از خرد شدن اورانیوم ‎(uranium)‎ موجود در خاک و آب به وجود می آید. این گاز ناسالم ممکن است در ساختمانها و همچنین منازل مسکونی به میزان خطرناکی جمع شود.

قرارگرفتن درمعرض اَس ِبس تُز ‎(asbestos)‎ و یا سایر کارسینوژن ها ‎(carcinogens)‎  ــ اَس بِس تُز‎(asbestos)‎ مادّه ایست که در فارسی  به آن پنبه نسوز یا  پنبه کوهي  گفته میشود. کارسینوژن ها به موادی گفته می شود که سرطان زا باشند. کارگاه ها ئی که در معرض پنبه نسوز و یا سایر مواد سرطان زا مانند آرسنیک ‎(arsenic)‎، کرومی یُم ‎(chromium)‎ و نیکل ‎(nickel)‎ قرار دارند  خطر سرطان ریه افزایش می یابد.

علایم و نشانه های سرطان ریه

در مراحل اولیه، سرطان ریه هیچگونه علائم و یا نشانه هایی ندارد. در مراحل پیشرفته علائمی ظاهر می شود که کاملًا نشان دهنده سرطان ریه است.  این علائم عبارتند از سرفه های ممتد و خلط که همراه با سرفه از ریه خارج میشود.  این نوع خلط  اِس پو تم‎(sputum) ‎ که همراه با رگه های خون ، درد  قفسه سینه، تغییر صدا،  نفس تنگی شدید ، منجر به نُمُ نی یا ‎(pneumonia)‎ یا بِران کَی تِس ‎(bronchitis)‎ می شود.

چنانچه شما در مورد سرطان ریه مشکوک هستید، طبیب  میتواند دستور تست لازم را بدهد. بعد از آزمایشات فیزیکی و بررسی وضع سلامتی مریض، طبیب احتمالا موارد زیر را توصیه می کند :

معالجه سرطان ریه   

چنانچه سرطان ریه تشخیص داده شود، بیمارو طبیب او یک برنامه معالجه را که مناسبترین برای بیمار باشد با در نظر گرفتن وضع بهداشتی و سلامت بدن، اندازه تومور سرطانی،  نیاز وارجحیت های مریض پیشنهاد می کند.  معمولا جرّاحی، رِیدیِ یشن ‎(radiation)‎، شیمی درمانی و یا ترکیبی از شیمی درمانی وریدی یشن به کار میرود.

علاوه بر این، درمانهای جدیدی که  شامل تراپیهای داروئی است از طریق شکافتن سلول سرطانی به کار گرفته می شود.  در بسیاری موارد،  برای معالجه سرطان ریه  بیش از یک روش درمانی  به کار میرود.

  معالجه تا آنجا ادامه می یابد تاغدّهُ سرطانی به صورت غیرفعّال و مرده درآید. امّاتعداد سالهائی که شخص مبتلا  به سرطان ریه میتواند زنده   بماند تفریباً۵ سال است . درصد زنده ماندن برای مردان فقط ۱۵ و برای زنان ۲۱میباشد.  این موضوع بیشتر به علّت آنست که بیماری به موقع ردیابی نشده است.  زمانی که مرض پیشرفته شده باشد امکان معالجه بسیار کم می شود.

پیشگیری 

آیا ابتلا به بیماری سرطان ریه قابل پرهیز است؟  نه همیشه. ولی راههائی هست که میتوان خطرات مبتلا شدن به بیماری سرطان ریه را به ترتیب زیر کاهش داد: