DE PANNE intro Walter Vilain bij Collectie Hans Berquin 28 juli 2018.

Zelf kunstschilder zijnde, is het als het ware mijn opdracht om bij elke expositie van schilderijen prioritair de aandacht te vestigen op de aard, de techniek en de ziel van het kunstwerk; niet in essentie wat daar achter zit, zoals de context of het curriculum van de schilder, maar wat het schilderij op zicht te bieden heeft : het diepste geheim van een werk zit immers in zijn oppervlakte, de huid van het werk, het doek zelf in zijn twee dimensies: laten wij eens kijken wat deze expositie in dat opzicht bij benadering te bieden heeft:

1. de vlotheid van elke schilderstijl, die vlotheid hebben ze alle gemeen, ze zijn als het ware vanuit éen zucht geboren, en zijn elk in hun genre homogeen

2. hun zachtheid, geen vals geluid in die werken, geen overdrijving

3. de stille hartstocht waarmee ze geschilderd zijn, men zou kunnen zeggen de oprechtheid

4. hun eigenheid, ze verschillen in stijl en karakter: de maker van het werk, zij het stoelend op dezelfde academische vorming, weet een persoonlijk cachet aan het werk te geven.

5. een graad van expressie wordt hier bereikt zonder te overdrijven noch te forceren:gematigheid, fijn aflezen en afleiden van uit de taferelen zelf

6. er wordt aan het thema van de zee, het strand, de visserij, als het ware een spiegel voorgehouden, die de eigen trekken van dat visserij-klimaat weergeeft, beter gezegd respecteert : Oleffe, Musin, Frank, Farasyn,..en de anderen, u zult ze bij het bezoek ontdekken.

7. dank zij de fijnzinnige observatie door de diverse kunstenaars krijgen we een juist of liever een beter beeld van het toenmalig vissersleven, waar de gedaanten van het vissersvolk en hun getuig één zijn met de ruimte van de zee en hun omgeving; ze ademen samen.

8. en dat is nu juist het verschil bv met de interessante fotografische documenten, die hier tussen hangen, "een schilderij leeft, en nodigt niet enkel uit om ons te documenteren over de tijd van toen, maar om er samen mee te vibreren, als het ware 'à la recherche du temps perdu'.

9. en hier stappen we dan over, van de schilderkunst zelf, maar naar de context, een strook plaatselijke geschiedenis van 50 jaar 1875-1925, zegge te beginnen met een kleine woningen agglomeratie in Adinkerke, met verder niets dan een woestijn van zand tot aan de zee. Geen De Panne nog te bespeuren -tot aan wèl De Panne, het werk uit 1918 van Achiel Van Sassenbrouck voorstellende één van de vele villa's op de zeedijk nu afgebroken werden!

50 jaar duizelingwekkende vaart, waarbij geen spoor nog van enige visssers-gemeenschap te bespeuren valt! totaal in de tijd verzwolgen, weg van elk geheugen ?

10. alle schilderijen hier nu naast mekaar gezet, ontstonden heel los van mekaar zonder enige weet de één van de ander. Individuele kunstenaars. Nu hangen ze hier samen als één geheel, ze vormen ook een collectie, een éénheid, een gebondenheid. Een evidentie op zich. Ze zijn één geworden in de perceptie van ergens iemand. Uit liefde voor de kunst, uit intellectuele interesse, uit verbondenheid met de bodem en zijn geschiedenis, uit verwantschap. Wie/wat dat ook weze. Het liefst zou ik nog zeggen gegroeid uit een grain de folie. Deze collectie zou zelfs ook wel eens definitief een eigen leven kunnen gaan leiden door vb te worden opgenomen in het patrimonium van een kustgemeente waar ze thuis hoort. Hij vormt er het pulserend hart van. Een blijvende getuigenis.

11. Deze schilderkunst is te situeren in de spreiding van een nog vleugje romantiek,over de école de Barbyzon waar men voor het eerst ging schilderen in open lucht, tot aan het impressionisme. Internationaal monumentale brok kunst evolutie. Onze collectie hier heeft zijn charme omdat ze gedijt is in een duinpanne;: ...maar ik moet op mijn woorden letten, moest Artan mij horen .

12. Het aanvoelen van een kunstwerk gaat samen met 'het gericht leren observeren ervan'. Van schilderij tot schilderij ligt hier zoveel rijkdom voor het oog.

Ik nodig u alvast uit om er ùw hart voor open te stellen.

lk dank U

Walter Vilain