Τρόπος λειτουργίας της Θεατρικής Ομάδας ΟΠΑ

Το παρόν έγγραφο έχει σκοπό να αποτυπώσει τον τρόπο με τον οποίο λειτουργεί η ομάδα έτσι ώστε να διευκολυνθεί η κατανόησή του από νέα μέλη και εξωτερικούς συνεργάτες.

Τα λεγόμενα αυτού του εγγράφου, ωστόσο, δεν είναι δεσμευτικά, καθώς ο τρόπος λειτουργίας της ομάδας διαμορφώνεται στην πράξη από τα μέλη της ομάδας, σύμφωνα με τις ανάγκες της. Γίνεται, όμως, προσπάθεια ώστε αυτό το έγγραφο να κρατείται ενημερωμένο.

Η Ομάδα

Η Θεατρική Ομάδα ΟΠΑ είναι μια φοιτητική ερασιτεχνική ομάδα για όσους θέλουν να ασχοληθούν με το θέατρο. Υπάγεται στη Φοιτητική λέσχη του ΟΠΑ ως πολιτιστική ομάδα. Η ομάδα ιδρύθηκε το 1979 και επαναλειτούργησε το 1992. Έκτοτε, λειτουργεί κάθε χρόνο ασταμάτητα. Η ομάδα αποτελεί ένα από τα ιδρυτικά μέλη του Πανελλήνιου Συλλόγου Ερασιτεχνικού Φοιτητικού Θεάτρου. Είναι αυτοδιαχειριζόμενη και χωρίς νομική υπόσταση. Ο χώρος της ομάδας βρισκόταν προσωρινά και άτυπα στο κτήριο Βανκούβερ (Δεριγνύ 1 και Μαυροματαίων, Αθήνα), στην Φοιτητική Εστία Αθήνας πραγματοποιούνται ολομέλειες καθώς και συναντήσεις που αφορούν την λειτουργία της ομάδας ενώ τα εργαστήρια και οι πρόβες λαμβάνουν χώρο στο αμφιθέατρο Αντωνιάδου του ΟΠΑ.

Μέλη της ομάδας

Τα μέλη της ομάδας προέρχονται από το ΟΠΑ (πρώην ΑΣΟΕΕ). Μέλη της ομάδας μπορούν να γίνουν τα μέλη του Οικονομικού Πανεπιστημίου Αθηνών.

Σε “εξαιρετικές” περιπτώσεις, όμως, γίνονται δεκτά και άτομα που δεν ανήκουν στο ΟΠΑ.

Δεν υπάρχουν συγκεκριμένα κριτήρια που να ορίζουν αν κάποιο άτομο -που δεν είναι στο ΟΠΑ- μπορεί να γίνει μέλος της ομάδας· υπάρχει ωστόσο μια γενική πολιτική που ορίζει ότι το πλήθος αυτών των ατόμων πρέπει να παραμένει μικρό (περίπου το 20% του συνόλου της ομάδας).

Κάποιος μπορεί να γίνει μέλος της ομάδας απλά και μόνο συμμετέχοντας στις δραστηριότητές της και γνωρίζοντας τα υπόλοιπα μέλη.

Όμως, για να είναι πιο ομαλή η λειτουργία της ομάδας, ορίζεται μια συγκεκριμένη ημερομηνία (συνήθως γύρω στο Νοέμβρη) από την οποία και ύστερα η ομάδα κλείνει και παύει να δέχεται νέα μέλη. Για τα άτομα που δεν είναι στο ΟΠΑ η ομάδα κλείνει νωρίτερα, επίσης σε συγκεκριμένη ημερομηνία. Επιπλέον, όσοι είναι στο ΟΠΑ και επιθυμούν να συμμετάσχουν στην ομάδα, καταθέτουν αίτηση συμμετοχής στην εφορίας της λέσχης.

Κάθε μέλος, μαζί με τα δικαιώματα που αποκομίζει από την ομάδα, έχει και την υποχρέωση να παρευρίσκεται στις συναντήσεις και να βοηθά με όποιον τρόπο μπορεί στην ομαλή λειτουργία της ομάδας.

Ολομέλεια - Συνέλευση ομάδας

Επειδή από την φύση της η ομάδα είναι αυτοδιαχειριζόμενη, οι αποφάσεις για την λειτουργία της λαμβάνονται στις ολομέλειες με συνδιαμόρφωση-ομοφωνία από τα μέλη της. Οι ολομέλειες γίνονται κατά παράδοση μια φορά κάθε μήνα, αλλά και όποτε κρίνεται από την ομάδα αναγκαίο. Κατά την διάρκεια της κρατούνται πρακτικά τα οποία αργότερα κοινοποιούνται σε όλα τα μέλη της ομάδας.

Εργαστήρια

Τα εργαστήρια περιλαμβάνουν διάφορες θεματικές (π.χ. φωνητική, υποκριτική, συναίσθημα, κίνηση, αυτοσχεδιασμό, θεωρία κλπ). Αρχικά τα εργαστήρια έχουν στόχο να εντάξουν τα νέα μέλη στην ομάδα μέσω ασκήσεων και θεατρικών παιχνιδιών, και διεξάγονται κυρίως από παλαιότερα μέλη της ομάδας. Αργότερα, γίνονται δοκιμαστικά εργαστήρια από τους υποψήφιους σκηνοθέτες/εξωτερικούς συνεργάτες.
Το ιδανικό για κάθε μέλος είναι να παρακολουθήσει πολλά -αν όχι όλα- από αυτά τα εργαστήρια, πρώτον για να σχηματίσει άποψη για τον κάθε εξωτερικό συνεργάτη ξεχωριστά, ώστε να έχει πλήρη εικόνα όταν θα έρθει η μέρα που θα επιλεγούν οι σκηνοθέτες και δεύτερον για να τον δουν και να τον γνωρίσουν οι σκηνοθέτες και τα άτομα με τα οποία θα πρέπει να συνεργαστεί όταν μπει σε θίασο.
Λαμβάνουν χώρο κυρίως στο αμφιθέατρο Αντωνιάδου του κτηρίου ΟΠΑ. Το κλείσιμο του χώρου γίνεται στην αρχή της χρονιάς σε συνεννόηση με την Λέσχη του ΟΠΑ. Αν υπάρχει ικανοποιητικός αριθμός ατόμων τα οποία δεν επιθυμούν να παίξουν σε παραστάσεις, αλλά θέλουν να κάνουν εργαστήρια, σχηματίζεται μια ομάδα εργαστηρίων που δρα παράλληλα με τις πρόβες των θιάσων. Κατά την διάρκεια τους (3μιση ώρες) γίνεται μια συζήτηση σχετικά με την ομάδα στην αρχή του και άλλη μια στο τέλος, στην οποία μιλάμε για το εργαστήριο.

Θίασοι

Γύρω στα μέσα Δεκέμβρη, αφού έχουν συμπληρωθεί περίπου δυόμιση μήνες εργαστηρίων και έχει πραγματοποιηθεί η εκδρομή της ένωσης (βλ. παρακάτω), δημιουργούνται στην ομάδα ένας ή περισσότεροι θίασοι με σκοπό το ανέβασμα θεατρικών παραστάσεων.

Κάθε θίασος καθοδηγείται καλλιτεχνικά από έναν σκηνοθέτη (ή μια συνεργαζόμενη ομάδα).

Ο σκηνοθέτης συνήθως δεν είναι μέλος αλλά εξωτερικός συνεργάτης.


Κάθε μέλος συμμετέχει το πολύ σε έναν θίασο είτε ως ηθοποιός είτε ως βοηθός σκηνοθέτη, σε συνεννόηση με το σκηνοθέτη. Μέλη που δε συμμετέχουν σε κάποιο θίασο μπορούν να συνεχίσουν στην ομάδα προσερχόμενα στις ολομέλειες και στα εργαστήρια, για όσο αυτά συνεχιστούν, ή αναλαμβάνοντας κάποιο πόστο αν το επιθυμούν.

Το πλήθος των θιάσων, ο σκηνοθέτης κάθε θιάσου και το έργο που θα ανεβάσει ο κάθε σκηνοθέτης έχουν καθοριστεί πριν το διαμοιρασμό των μελών σε θιάσους.

Ο τρόπος με τον οποίο επιλέγονται οι σκηνοθέτες αναλύεται παρακάτω.

Ο τρόπος με τον οποίο επιλέγονται τα έργα που θα παιχτούν έχει ως εξής:

Κάθε σκηνοθέτης φέρνει 2 ή 3 προτάσεις έργων. Οι προτάσεις αποστέλλονται ηλεκτρονικά στα μέλη και τα μέλη οφείλουν να τις διαβάσουν (δηλαδή να διαβάσουν όλο το βιβλίο).
Αν κάποιος σκηνοθέτης έχει την επιθυμία να μην δουλέψει πάνω σε συγκεκριμένο θεατρικό κείμενο αλλά να ανεβάσει μια παράσταση που θα προκύψει στην πορεία, ενδεχομένως από τα μέλη του θιάσου, το καταθέτει ως μία από τις προτάσεις του.

Οι προτάσεις παρουσιάζονται από τους σκηνοθέτες στα μέλη. Διατίθεται μία ώρα σε κάθε πρόταση. Κατά την παρουσίαση πρέπει να αναγνωσθεί ένα αντιπροσωπευτικό μέρος του κειμένου από τα μέλη. Αν μία πρόταση δεν έχει κείμενο τότε παρουσιάζεται η διαδικασία με την οποία θα προκύψει το κείμενο καθώς και η δομή της τελικής παράστασης.
Η παρουσίαση μπορεί διαρκέσει περισσότερες από μία ημέρες, ανάλογα με το πλήθος των προτάσεων. Σε αυτή τη περίπτωση δεν πρέπει κάποιος σκηνοθέτης να παρουσιάσει όλες του τις προτάσεις την ίδια ημέρα’ πρέπει όλοι οι σκηνοθέτες να παρουσιάσουν όλες τις ημέρες.

Μετά την ολοκλήρωση όλων των παρουσιάσεων (και όχι απαραίτητα την ίδια μέρα) τα μέλη συζητούν για την κάθε πρόταση και επιλέγουν μία πρόταση από κάθε σκηνοθέτη.

Ο τρόπος με τον οποίο τα μέλη χωρίζονται σε θιάσους είναι υπό συζήτηση.

Μέχρι και τις 3/11/2015 η διαδικασία είχε ως εξής:

Οι σκηνοθέτες συνεννοούνται μεταξύ τους και επιλέγουν για το θίασό τους τα μέλη που θεωρούν ότι ταιριάζουν καλύτερα στο έργο που θα ανεβάσουν.

Από το 2015 η ομάδα λειτουργεί και το καλοκαίρι, μετά των τέλος των παραστάσεων της κανονικής περιόδου και δουλεύει πάνω σε παράσταση που θα παρουσιαστεί το φθινόπωρο. Στον “καλοκαιρινό” θίασο συμμετέχουν άτομα που έχουν ήδη παίξει σε παράσταση της ομάδας ενώ η σκηνοθεσία γίνεται από τα ίδια τα άτομα, ομαδικά.

Σκηνοθέτες

Υποψήφιοι σκηνοθέτες μπορεί να είναι είτε μέλη της ομάδας είτε άτομα που δεν είναι μέλη (εξωτερικοί συνεργάτες) χωρίς οικονομική αμοιβή. Οι υποψηφιότητες κατατίθενται μέχρι μια συγκεκριμένη ημερομηνία, συνήθως γύρω στις αρχές Νοέμβρη.

Όταν υπάρχουν άτομα που επιθυμούν να σκηνοθετήσουν γίνεται μια ολομέλεια στην οποία γνωρίζονται με την ομάδα και συζητείται το πλαίσιο της συνεργασίας.

Στη συνέχεια, οι υποψήφιοι σκηνοθέτες αναλαμβάνουν να κάνουν εργαστήρια μέχρι να γίνει η δημιουργία των θιάσων.

Το πλήθος των σκηνοθετών που τελικά θα αναλάβουν παράσταση, δηλαδή το πλήθος των θιάσων, εξαρτάται από τον αριθμό των μελών που επιθυμούν να παίξουν, την οικονομική δυνατότητα της ομάδας να στηρίξει της παραστάσεις, τη διαθεσιμότητα χώρων για πρόβες και παραστάσεις καθώς και την επιθυμία των μελών της ομάδας. Συνήθως είναι τρεις θίασοι που ανεβάζουν τρεις παραστάσεις.

Η επιλογή αυτών που τελικά θα αναλάβουν παράσταση γίνεται πριν την επιλογή των έργων ύστερα από συζήτηση των μελών της ομάδας, η οποία παραδοσιακά καταλήγει σε ψηφοφορία. Κύριο ερώτημα της συζήτησης είναι το σε ποιον σκηνοθέτη θα ήθελαν τα μέλη να πάνε.

Η συνεργασία της ομάδας με έναν σκηνοθέτη με σκοπό το ανέβασμα μιας θεατρικής παράστασης είναι η πιο συνηθισμένη. Δεν αποκλείονται όμως και άλλες μορφές συνεργασίας, μετά από συνεννόηση με τον σκηνοθέτη, όπως για παράδειγμα η διεξαγωγή εργαστηρίων κατά τη διάρκεια της χρονιάς. Επίσης, στο παρελθόν έχει συμβεί να συνεργαστούν δυο σκηνοθέτες που, στην αρχή της χρονιάς, είχαν ξεκινήσει ανεξάρτητα, μετά από δική τους επιθυμία.

Πολιτική της ομάδας είναι να μη συνεργάζεται με τον ίδιο εξωτερικό συνεργάτη δύο συνεχόμενες χρονιές.

Παραστάσεις

Οι παραστάσεις των θιάσων γίνονται το Μάη σε θέατρα της Αθήνας. Κάθε παράσταση παίζεται συνήθως για 7 μέρες με την πρώτη μέρα να είναι η γενική πρόβα. Οι ημερομηνίες επιλέγονται έτσι ώστε να μην παίζουν δύο θίασοι την ίδια ημέρα.

Κάθε χρόνο η ομάδα συμμετέχει στο ΠΑ.Φ.Ε.ΦΟΙ.ΘΕ. του Π.Σ.Ε.Φ.Θ. (Πανελλήνιο Φεστιβάλ Ερασιτεχνικού Φοιτητικού Θεάτρου του Πανελλήνιου Συλλόγου Ερασιτεχνικού Φοιτητικού Θεάτρου). Η ομάδα προσπαθεί να στείλει πολλούς θιάσους αλλά ο Π.Σ.Ε.Φ.Θ. μπορεί να μας περιορίσει σε έναν.

Επίσης οι παραστάσεις μπορεί να παιχτούν και σε άλλα καλοκαιρινά φεστιβάλ ανά την Ελλάδα (και την υφήλιο).

Στην περίπτωση, όμως, που ένας θίασος θέλει να παίξει μετά το Σεπτέμβρη, το θέμα θα συζητείται σε ολομέλεια με σκοπό η παράσταση (ή παραστάσεις) που θα γίνει να μην παρεμποδίζει την ομάδα και να γίνει με τρόπο που να βοηθάει την ομάδα. Ένας γενικός κανόνας που είναι καλό να ακολουθείται λέει ότι η παράσταση πρέπει να γίνει πριν το κλείσιμο της ομάδας της νέας περιόδου.



Εκδηλώσεις

Πέρα από τις παραστάσεις και τα εργαστήρια, η ομάδα συμμετέχει και διοργανώνει και άλλες εκδηλώσεις. Έχει καλεστεί από οργανώσεις (π.χ. TedX) και μαγαζιά για να παίξουμε σκετσάκια, ενώ διοργανώνουμε και θεματικά μπαζάρ για να ενισχυθεί το ταμείο της ομάδας.
Επίσης, η ομάδα ανά καιρούς κάνει πάρτι για τα μέλη της αλλά και για όλους τους υπόλοιπους με σκοπό να ενισχυθούμε οικονομικά, αλλά και να περάσουμε καλά!


Πόστα

Ορισμένα μέλη της ομάδας έχουν αναλάβει να συντονίσουν ορισμένα πόστα που βοηθούν στην λειτουργία της ομάδας. Τα πόστα αυτά είναι: Οικονομικών, Χώρου, Επικοινωνίας, Πάρτι, Ένωσης, Διαφήμισης και Θεάτρου.


Ένωση

Η ομάδα αποτελεί από τα ιδρυτικά μέλη της Πανελλήνιας Ένωσης Ερασιτεχνικού Φοιτητικού Θεάτρου και συμμετέχει σταθερά στα φεστιβάλ, τις συναντήσεις για ομαδικά εργαστήρια τον Δεκέμβρη καθώς και στα ΓΣ που γίνονται κάθε έτος.

/