Coach gezocht (M/V)
Wanneer je nadenkt over het thema coach is het belangrijk om oog te hebben voor de kaders waarbinnen het coachen plaatsvindt. Volgens het woordenboek is een coach iemand die zich bezighoudt met het begeleiden van prestaties in de sport, maar steeds vaker duikt het woord ook op in allerlei werk- en onderwijssituaties. Hoe dan ook, een coach is iemand die in staat moet zijn om het beste in degenen die hij coacht naar boven te halen en te ontwikkelen.
Het systeem van deze wereld
Ben ik mijns broeders hoeder? Vraagt God van mij dat ik omkijk naar anderen. Vindt Hij dat ik verantwoordelijkheid draag voor de mensen om mij heen? Onze wereld is vooral bezig met het eigen belang.
Individualisme: zelfverwerkelijking, zelfontplooiing, zelfvertrouwen. Deze begrippen omschrijven goed waar onze wereld om draait. Onze cultuur heeft zich steeds verder ontwikkeld als een cultuur waarin je vooral voor jezelf moet leven. Het individu staat in het middelpunt, de gemeenschap is ondergeschikt.
Autonomie: “Ik ben het centrum van mijn eigen universum”. Deze gedachte is onvermijdelijk het logische gevolg van het individualisme. Ik bepaal zelf wat ik wil, wat ik mag en wat ik met mijn leven doe. Eigenlijk roept de mens zichzelf hiermee uit tot god.
Het Koninkrijk van God
In het Koninkrijk van God werken de zaken anders. Als christen ben je van het wereldsysteem overgebracht naar Gods Koninkrijk (Kol. 1:13). Hier gelden andere normen, hier werkt een andere Geest. Romeinen 12 is een geweldig hoofdstuk om hierover meer te weten te komen.
(Rom.12: 4,5) Zoals ons ene lichaam vele delen heeft en die delen niet allemaal dezelfde functie hebben, zo zijn we samen één lichaam in Christus en zijn we, ieder apart, elkaars lichaamsdelen.
We horen dus bij elkaar, zijn met elkaar verbonden. Niet omdat we lid zijn van een plaatselijke gemeente of een kerkverband, maar omdat we verbonden zijn met Jezus. Je kunt je leven dus nooit meer los zien van de anderen die met Hem verbonden zijn. Eenheid met andere christenen is dus niet onze keus, maar die van God. Deze eenheid brengt met zich mee, dat we ook zorg voor elkaar hebben. We weerspiegelen het karakter van Christus, dus tegenover zelfontplooiing staat de groei van Christus in ons. Tegenover zelfverwerkelijking staat het gebed: Uw Koninkrijk kome. Wanneer dat Koninkrijk in jouw leven toeneemt, zul je in de volgende dingen groeien: (vgl. Rom. 12:9-18)
Oprechtheid: geen toneelstukjes meer
Innige liefde: genieten van elkaar, begaan zijn met elkaar
Enthousiasme: vol plannen en inzet
Vurig door Gods Geest: open voor leiding van God
Standvastig (doorzetters): niet uit het velt te slaan, steeds nieuwe moed om verder te gaan
Steeds biddend: hecht contact met God
Zorgzaam: Dienend, oog voor de noden van anderen
Gastvrij: hart en huis staan open
Vriendelijk tegen vijanden: Gods liefde is zonder voorwaarden
Plezier met anderen die blij zijn: samen lachen en lol maken
Verdrietig met de verdrietigen: de pijn van anderen toelaten in je eigen gevoel
Eensgezind: Iedereen hoort erbij, iedereen is welkom
Nederig en bescheiden: Je weet wie je bent; een geliefd kind van God, dat is genoeg.
Vredestichters: je houdt van verzoening, van vrede en respect
Vergevingsgezind: je bent niet wrokkerig, je deelt graag genade uit.
Iedereen heeft hier natuurlijk een groeiproces in. Jezus heeft als enige zo geleefd, maar wil ons helpen hierin Hem steeds meer te weerspiegelen. Daar hebben we allemaal een stuk begeleiding bij nodig en we kunnen elkaar erbij begeleiden (coachen)
Coachen
Uitgangspunt
(Rom.12:9,10) Laat uw liefde oprecht zijn. Verafschuw het kwaad en wees het goede toegedaan. Heb elkaar lief met de innige liefde van broeders en zusters en acht de ander hoger dan uzelf.
3 kernbegrippen voor een gezonde sfeer voor coachen:
Eerlijkheid
Liefde
Nederigheid
Doelstelling
(Efeze 3:14-19) Daarom buig ik mijn knieën voor de Vader, die de vader is van elke gemeenschap in de hemelsferen en op aarde. Moge hij vanuit zijn rijke luister uw innerlijke wezen kracht en sterkte schenken door zijn Geest, zodat door uw geloof Christus kan gaan wonen in uw hart, en u geworteld en gegrondvest blijft in de liefde. Dan zult u met alle heiligen de lengte en de breedte, de hoogte en de diepte kunnen begrijpen, ja de liefde van Christus kennen die alle kennis te boven gaat, opdat u zult volstromen met Gods volkomenheid.
(2 Tim. 3:16, 17, The Message) Niets dan het geschreven Woord van God wijst je de weg naar redding door het geloof in Jezus Christus. Ieder gedeelte van de Schrifttekst draagt de adem van God in zich en is bruikbaar op allerlei manieren – de waarheid laten zien, onze opstandigheid ontmaskeren, correctie geven op onze vergissingen, ons trainen om op Gods manier te leven. Door het Woord worden we rechtgezet en gevormd voor de taken die God voor ons heeft.
Doelen voor coaching:
Versterken van de relatie met God
Correctie van gedrag en denkbeelden
Opvoeding om op Gods manier te leven in Gods wereld
Training om het goede te doen
Ontdekken en ontwikkelen van je gaven
De praktijk - Een Bijbelse visie
In de Bijbel kun je het woord coach terugvinden in het woord leraar. Een leraar in de Bijbelse tijd was vooral iemand met wie je in het leven optrok. Het heeft dus een veel minder schoolse betekenis dan bij ons. Het woord leerling komt in de NBV 34 keer voor. In de eerste instantie is Jezus de coach voor zijn leerlingen.
Na Pinksteren is de Heilige Geest onze Coach, maar Hij werkt vooral door anderen. De Geest gebruikt anderen om ons verder te helpen, en ons om anderen te helpen.
Het leermodel van de eerste christenen is: met elkaar optrekken, zien hoe een meer ervaren iemand het doet en het vervolgens zelf proberen.
Ons leermodel is Grieks. Vergelijk Handelingen 17 vers 21: Alle Atheners en de vreemdelingen die er wonen hebben immers voor haast niets anders tijd dan voor het uitwisselen van de nieuwste ideeën. Wij zijn vaak net zo. We vinden het gemakkelijker om oeverloze discussies te houden over allerlei kwesties, dan om gewoon met vallen en opstaan nieuwe dingen te gaan doen en ondertussen gecorrigeerd en bemoedigd te worden waar dat nodig is.
Leren leven met God doe je dus niet primair uit een boekje, maar in de dagelijkse praktijk! Leren leven met Jezus van dag tot dag.
De praktijk - 3 niveaus van coachen
Er zijn verschillende niveaus van coachen, die allemaal even belangrijk zijn. In principe zou ieder christen op een bepaalde manier op elk van deze niveaus moeten functioneren. Deze niveaus zijn:
Gecoacht worden door een ervaren iemand (Barnabas en Marcus)
Elkaar coachen (Paulus en Petrus)
Een minder ervaren iemand coachen Paulus en Timoteüs)
De praktijk – enkele voorwaarden voor coachen
Wanneer je anderen coacht of zelf gecoacht wordt zijn een aantal voorwaarden van belang (de lijst kan natuurlijk uitgebreid worden):
Duidelijke ‘groeidoelen’. Weet waarin je begeleiding, steun nodig hebt en formuleer voor jezelf waar je uit wilt komen.
Streef naar openheid, durf kwetsbaar te worden: Alleen wanneer we onszelf openstellen voor God en een (beperkt) aantal anderen kunnen we zegen op het coachen verwachten.
Breng regelmaat aan: zonder een redelijke regelmaat is de kans op effect gering.
Vraag door, toon interesse: Ga de diepte in, neem niet langer genoegen met oppervlakkigheid.
Evalueer, betrek God erbij en bid!: Laat God je dingen duidelijk maken, luister naar Hem, en hou jezelf zijn spiegel voor.
Werk aan een sfeer van veiligheid en liefde: Romeinen 15:7
Vraag advies: Loop je vast, krijg je het niet voor elkaar om met een paar anderen een ‘coaching-relatie’ op te zetten? Vraag dan advies van mensen die je vertrouwt. Neem geen genoegen met een eenzame weg; God heeft ons aan elkaar gegeven, je mag van zijn gaven dankbaar gebruik maken. Laat je niet bedriegen door valse bescheidenheid.
Voor verder gesprek:
Heb je ervaringen met coachen of gecoacht worden? Vertel er eens iets over.
Zou jij meer vorm willen geven aan dit onderwerp in je eigen leven? Hoe zou je dat kunnen doen?
Tegen welke belemmeringen loop jij aan wanneer je nadenkt over dit onderwerp?
Een voorwaarde voor succes bij coachen is het kunnen geven en ontvangen van (opbouwende) kritiek. Hoe ga jij om met kritiek? Hoe kunnen we elkaar bij dat moeilijke onderdeel helpen?
Waarin zou jij meer gecoacht willen worden?
Waarin denk jij een ander te kunnen coachen?
Werk punt 5 en 6 uit tot een actieplan en zet er stappen mee.