لنډه کيسه
سعيدفائق*
پښتو ژباړه د نظري آريانا
د وؤوكتوب له دوريگ نه، هركله چيگ نقشيگ ته كگورم، ستركگيگ ميگ سمدستي په يوه تگاپو پسيگ كگرحگي؛ د شگارونو، ولايتونو او كليو نه بيگ له حگنأه د شنيگ خگنأي پر خوا لغؤي … هروهرو " روبنسون كروزوئه " (1) ميگ لوستلى او له ياده ميگ وتلى دى. كگومان نه كوم چيگ د هغه تر اغيگزيگ لاندي كله چيگ د ديگ عجيبيگ تگاپو نوم لولم، په خيال كيگ أوبيگإم، او هم په ديگ تمه نه يم چيگ د رومانونو تر اغيگزيگ لانديگ به پر تگاپوكگانو مين واوسم؛ خو شگايي له همديگ امله به وي، زه خگه پوهيگإم! په نقشيگ بانديگ چيگ دا تگاپو وينم، په ما كيگ مينه او د خپلوة احساس راپاروي: يو سپئ چيگ ستركگوته ميگ كگوري؛ لإ خبري كوونكى أكتاو او زبردسته كب نيوونكى چيگ په چپنه كيگ ييگ حگان رانغاؤلى دى؛ يو زوؤ دروند قايق له الوتو رنكگونو، توروشوو دؤو او ورستو بوينو غوؤو سره؛ يو الوتونكى چيگ په قايق پسيگ الوزي؛ جالونه، كبان، بريگشگندوكي، په خگنأو كيگ أيگر شگكلي هلكان؛ يوه خواپاكيگ كوأغله؛ د " تونكيو " او " زئوس " كبانو انأة، د "كرفس" وإم؛ يوه توره كتگوه چيگ بؤاس ورخگخه خيگژي؛ يو په لوخؤو كيگ نغشگتى سيند او كنجغوته خگنأه ييگ ... .
طبيعت په أيگرو وختو كيگ د ملكگري په شان دى او د دشگمنة بنگه هم چيگ غوره كوي، د يوه كلك پلار په خگيگر دى چيگ خپلو زامنو ته د هغوى د حگواكونو د اّزموينيگ امكان وركوي: د خگپو په وسيله چيگ كوم قايق أوبوي، سؤي ته لامبو ور زده كوي؛ دوؤدوؤكه چيگ د كوأغليگ بام ورانوي، د زباتيگ كوأغليگ د موندلو لاره ورشگيي او چيگ د حگناورو سره ييگ مخامخوي، د غؤيو متگ ييگ پرتله كوي. هغو تگاپوكگانو ته كگورم چيگ د ستر سمندر په يوه كگوتگ د لويو وچو په اؤخ كي راغونأ شويگ دي او په ديگ انديگشگنه ور غوتگه كيگإم چيگ هلته، په هغه سيمه كيگ چيگ له خگلورو خواوُنه په اوبو كيگ پرته ده، توپانونه، د سيند بلاوي، خگپيگ چيگ پرله پسيگ ورحگي او سنكگؤي تگكوي، سؤيوته امركوي چيگ سره كگأشي او په تگينكگو او لويو خپلويو، په كلكو غؤو او په پتمنو شپو او ورحگو، يواو بل ته مرسته وكؤي. طبيعت سؤي ته ورزده كوي چيگ له فرمانونو خگخه ييگ په أأه كولو كيگ نه شي اوسيگدلاى؛ چيگ راوتلي او كلك غؤي د كراكگنأو د مرستيگ له پاره دي. حگيركي او پوهه د لتگو ماغزو او اّن د چاديو د ملكگرتيا له پاره سؤي ته وركؤشويگ دي، او انأة د ديگ له پاره شگه وإمه لري چيگ له بيگ انأيو سره وويگشله شي، او شگايي بيگ له ديگ چيگ خگه وشگيي دا اتگكل پكيگ ورپه برخه كوي چيگ له موره د نوي زيگإيگدلي په شان، شگه او مبارك دى.
د خپل خوبحگي پر ديگوال ميگ يوه نقشه حگؤوليگ ده؛ كه له هغه كتاب نه چيگ لولم ييگ، ستؤى او خواشينئ شم او ستركگيگ حگينيگ واؤوم، غواؤم چيگ ستركگيگ ميگ په نقشيگ بانديگ ولكگيگإي. د نقشيگ په ليدو سره، سكگلاهوان او وروسته، ناببره د تگاپو پتمن سؤي راپه يادوم او د هغيگ بوأة په خگيگر چيگ د شر د وركولو له پاره اوراد لولي، په نقشه كيگ د تگاپوكگانو كاإه واإه شكلونوته حگيركيگإم ترهغه پوري چيگ كوم خگه تريگ ومومم، او تر تگولو أيگر هغه بيگ أوله تگاپوكگان چيگ د تگكو په بنگه دي، زما نظر د حگان پرخوا رابولي.
يوه شپه، ناخگاپي يو موتگري قايق يويگ په قير ككؤيگ اسكليگ ته رانژديگ كيگإي. په " تگكى أوله تگاپو" كيگ چيگ خگراغونه ييگ د سرو مالتگو په شان دي، پلى كيگإم. سمدستي يو د منحگني عمر خاوند سؤئ چيگ په دريگ ورحگني إيره كيگ ييگ سپين ويگشگتان بريگشگي، مخيگ ته ميگ راحگي. خگيگره ييگ چيگ د بالاپوشگ په جكگه غاؤه كيگ ننوتيگ ده راته خاندي. دئ رانژديگ كيگإي او وايي:
_ وروره، راغليگ؟
ورته وايم:
_ راغلم، ورورجانه! …
_ نور نو له ديگ حگايه نه حگيگ؟
ورته وايم:
_ اّخ! بياهم؟ بياهم؟
_ زموإ تر تگاپو بل هيخگ حگاى شگه نه دى.
ورته وايم:
_ نه، وروره … نه دى.
_ پلار ميگ خپل عمر تاسو ته … .
اوشگكي مو په ستركگو كيگ رالغؤيگدليگ دي. په يوه كور ورننوزو چيگ بنگ لري او د لركگو د ديگوال شاته پتگ دى. د انكگورو تر منا لاندي تيگريگإو. ورته وايم:
_ زه به لاس او مخ پريگ مينحگم … .
خونيگ ته له ننوتلو دمخه، شگة خواته، يوه چينه ده. راپه يادوم ييگ او ورنژديگ كيگإم. په دغه حال كيگ چيگ د ناورين، جذباتو او سرحگوؤة نه ريگإدم، مخ ميگ په اوبو لوندوم او مينحگم ييگ. دوه- دريگ كسه ميگ په غاؤه كيگ لاسونه رااچوي او پركگاونأيو إغ كوي. چركگان چيگ بيگريگدلي دي په إغ او إوغ كيگإي. مور ميگ ژاؤي؛ مشر ورور ميگ أوأة راوؤي؛ خور ميگ كگيلاس راأكوي، او زه د كب نيولو د هغو جالونو په ننداريگ كشگيگوزم چيگ پر ديگوال حگؤول شوئ دى.
تپوس كوم:
_ وروره، نن وإم شگه وُ؟
_ لومؤة له كشگتيگ خوانه راپيل شو؛ خو مازيكگر د لويديحگ خواته نژديگ راوستونيگد. وإم اوس "لويديحگ- شگة خوا لويديحگني" دي؛ مكگر راكگرحگي. "شگة خوا لويديحگنة" به شي.
_ وروره، اّيا "شگة خوا لويديحگنة" وإم واوره ورسره راوؤي؟
_ هلته چيگ ته ويگ، هوكيگ؛ خو دلته أيگره واوره نه اوري. پريگإده چيگ وديگ وينم خگنكگه ييگ؟ ماشاءالله مخ او رنكگ خو ديگ شگه دي!
_ د خداى شكر دى وروره … كليوال مو خگنكگه دي؟
_ همغسي چيگ وٌ، ورورجانه … هلكان په پتو(قطعيگ) روإدي شوي دي. پرته له ديگ كوم بل عيب نه لري.
_ په پيسو ييگ كوي؟
_ نه بابا! پيسي ييگ له كومه ويگ چيگ په پيسو ييگ وكؤي؛ په كبانو لوبيگ كوي؛ په يوه جوؤه پلستري يا د كب نيولو په چنكگك؛ دغه ييگ لا پاتيگ دى چيگ په پيسو ييگ وكؤي!
يو هلك دى چيگ پيرنكگيان ييگ "L’enfant prodigue "(2) بولي. زه، كگواكي همغه هلك يم. په بستره كيگ ميگ احستسوم چيگ له زياده خرخگة، ليگونتوب او خوشي كگرحگيگدو نه راستون شوئ يم. د خگراغ د وژلو او بيديگدلو تر مينحگ واتگن ميگ له يوه لمريز كگهيحگ، له قايقونو، او د كب نيوونكو د كلي له تگولو خلكو نه أكيگإي. د دوو پاروكگانو درلودونكي قايقونه چيگ لوؤيگ خگوكيگ ييگ د كب او كگلانو په انحگورونو سينكگارشويگ دي، ناخگاپه ليگري كيگإي.
سمندر نن بيا د يويگ مهربانيگ مور په خگيگر دى. سمندرنه بايده دومره لورنه ولري؛ دومره غيگإه پرانيگزي او بنگه ييگ دومره د ربؤينو موزو په خگيگر شگوئ او تانده وي. دغه چوپتيا حگانله سبا لري. داسي شيگبه به راشي چيگ خگپه به لكه د ماتي شگيشگيگ تگوتگه، غوخگوونكيگ او سؤه شي. د ديگب په شان د اوبو جكگه شويگ أيگرى به پر قايق راواوؤي او له تل خگخه به ييگ راووزي … .
همداسي وُ چيگ زما د زؤه سره سم راپيگشگ شول او د كوچنيوالي او تنكي حگلميتوب نقشوميگ په يوه تگاپو كيگ خوشي كؤم. د ژوند كلونه ميگ نيمايي ته رسيگدلي وه چيگ بيا خپليگ حگاليگ تهگ راستون شوم. د خگوارلسو كالو هلك به وم چيگ كور ميگ پريگ ايشگئ و او تللى وم. يوه موتگري قايق لويو لويو شگارونوته بيگولى وم. ژوند ميگ كؤى و؛ كگوأانيگ ميگ له پيسو أكيگ شويگ ويگ. شگحگيگ ميگ ليدليگ وي؛ شهوت ميگ پيگژندلى و؛ د بدكارو كورونه ميگ ليدلي و؛ له كيسه برانو او غلو سره ميگ انأيوالي كؤيگ وه؛ ججه ميگ اخيستيگ او ججه ميگ وركؤيگ وه؛ وإى ويده شوئ وم؛ ايكة ميگ غلاكؤيگ ويگ؛ تيگرئ ميگ كؤئ و؛ مينه ميگ كؤيگ وه او مينه نه وه راسره شويگ. اوس شگوييگدلى، ستؤى، هرخگه بايللى، بيا د همغه موتگري قايق په مرسته چيگ بيگولى ييگ وم، راستون شوى وم.
نور ميگ نو غوشگتل چيگ د پتمنو سؤيو په اؤخ كيگ په حگوؤند سر او بيگ له خندا او ملنأو، په بشپؤ كگذشت او د داسي يوه سؤي په بنگه چيگ د ستركگو په رپ كيگ نيستي راسپؤي او د زؤورتوب او جسارت بيگلكگه تريگ جوؤوي؛ چوپ، اّرامه او بيگ اّزاره، كب نيولوته لاؤ شم او د شگيگكگنگو په ترتاب كيگ أوب، د خپل عمر وروستة شيبيگ په لنأه ساه او په نيكمرغة دلته پاى ته ورسوم.
منى اوإد او شگه تيگرشو؛ په پُيَنكگ بانديگ پانگيگ، مخ كيگ له ديگ نه چيگ وروستئ توربخنگ شينوالي ته ورسيگإي او بيا ورژيگگژي، تر يويگ اوإديگ موديگ پوري د سره رنكگ په لوبو كيگ ورپيگدل.
زيارميگ ايسته چيگ وروورو سؤيوته ورنژديگ شم. پلارنئ كور ميگ، د مور تر سيوري لاندي په كار او زيار كيگ ورك و؛ او هلته زه، په لومؤيو كيگ د هغه اوشگمرغه په خگيگر شوم چيگ خپل سر ييگ په سالو كيگ ننه ايستلى وي. نورميگ نوغوشگتل چيگ تگوليگ شپيگ او ورحگيگ ميگ په ديگ حگاى كيگ تيگري كؤم. د هغه "خرخگاوو هلك" په خگيگر چيگ خپل كور ته راستون شوئ دى د شاوخوا تگول كسان ميگ خورا شگه شگه او أيگر پتمن كگنگل. د خگه ليكلو سوچ ميگ لانه و كؤى. غوشگتل ميگ چيگ كب نيولوته لاؤ شم. غوشگتل ميگ چيگ د لسو كروشو(3) قهوه وخگشگم او شل كروشه نوري كليوالي سيكگريگتگ وخگكوم – واؤه هغه خگه چيگ ميگ له لاسه وركؤي وه: سؤيتوب، ميگؤانه او جسارت، روغتيا شگيگكگنگه، رشگتينولي او دوستي، د تندي خوله او چوپه چوپتيا بيگرته له سره ومومم او كه ميگ نه شواى كولاى شگه سؤئ شم؛ هيشگ، ناميگنده او شرميگدلى په يو سپيگخگلى چاپيگيال كيگ، مؤينيگ ته په تمه واوسم او اّن بيگ له ديگ چيگ د شهرت او برياليتوب په لتگه كيگ پاتي شم (چيگ خگشگتن ميگ دي له ديگ انديگشگنيگ نه وساتي)، كه د ليكلو هيله، هيله نه، د ليكلو نابوده رشه چيگ كله كله ميگ په خپلو منكگولو كيگ نيسي بيا هم راپيداشي؛ له پانگيگ او قلم نه پرته د غرونو پر خوا وحگغلم او كب نيولوته لاؤ شم. پريگكؤه ميگ دا وه چيگ خگه ونه ليكم. پوهيگدم چيگ سؤيوته په زؤه پوري نه يم. هوكيگ، زه خو د دوى په شان نه وم! كه كب نيولوته لاؤ شم دوى به وايي:
"كور او أيگر شته لري؛ خگه بدكوي چيگ كبان نيسي؟ ليونئ شوى خو نه دى؟ له نورونه خو برخه هم نه وؤي!"
يا به ووايي:
"چادي دى؛ أوأة د پلارله تناره خگخه خوري. شگه دى مور خوييگ شته؛ كه نه نو هرخگه به ييگ خرخگ كؤيگ وه؛ كانگيگ به ييگ ارتاووليگ او خوشي به كگرحگيگدى!"
او دوى به هيخگكله و نه پوهيگإي چيگ زه بيا هم، خگاخگكي خگاخگكي، د هريگ شيگبيگ په احساسولو، له ناورينه په أك زؤه سره، جالونو، كبانو، سمندر او وإم ته په ليونة مينه كيگ د مؤينيگ په تمه يم.
خگه زيان ييگ درلود؟ ما په خيال كيگ دوى د تگاپو له نورو وكگؤو سره پرتله كول او د دوى لوى وياؤ ميگ نه تيگريگدنه كگانگه او په شرميگدليگ توكگه ميگ مينه ورسره ساتله. د أك له وإم نه ورحگيگ په پاى ته رسولو؛ په يوه سيگكگريگتگ؛ د تگاپو په يوه چاى او له پتيگ كولو نه وروسته په سپيگخگلتيا، هسي د خوب بستريگ ته ننوتم چيگ ته وا نوى له موره زيگإيگدلى يم. خاطريگ ميگ هيگروليگ او د خوند په اخيگستو د مينه ناكو، اتلانو، بيگ اّزارو او د هغو كسانو په شان چيگ په خوله او تندي د غوسه ناك طبيعت له امله سره نشگلي او په شگه والي په يو او بل باندي خپله أوأة ويگشي، په داسي ژور خوب ننوتم چيگ هيگخگ ميگ پكيگ نه ليدل. بله ورحگ كگهيحگ بيا په وإم او ورينكيگ راويشگيگدم. په يوه سماوار كيگ چيگ هيگنداره ييگ په لوخؤو پتگه وه؛ په هغو وكگؤو كيگ چيگ لاسونه ييگ چاودلي او له وإم او لمرنه د تگولو مخونه أنكگرشوي وه، دغه ورحگ ميگ هم له كگناهونو خگخه پرته، يا ترديگ لا په زغرده ووايم: بيگ له ناوؤو كارونو سرته رسوله.
چوپ او پتگه خوله د ننداره چي په أول له دوى سره كگأشوم او نيكمرغه ژوند ميگ راپيل كؤ. شگارته هم نه تلم. هرخگه همغسي زما د انكگيگرنو په خيگر وه. دومره ميگ ارويگدل چيگ "د كب برخه" د چاريگ له امله خورا كرغيگؤنيگ پيگشگيگ رامينحگ ته كيگإي او هغوته ميگ هم پام نه ساته.
يو ورحگ كگهيحگ و؛ همغسي چيگ انكگيگرلي ميگ وه، قايق له شگكاره راستون شوى و. بوجة بيگؤة ته سپارل شويگ ويگ او جالونه ييگ په اوبو كيگ پرانيستل او پريگولل.
د قايق په تل كيگ لس- پنحگه لس "زئوس" كبان چيگ په بازار كيگ په خگه نه ارزيگدل، په داسي حال كيگ چيگ لا ژوندي وه ريگإديگدل. لإ خگه وروسته د كار پاى و او هرچا يو "زئوس" كب په كگوته حگؤاوه او تئ، او همغسي چيگ تمه ميگ وه په كورونو كيگ د زئوس كب له انأة نه تاوشگ پورته كيگدى.
هغوى چيگ قايقونه پاكول اته كسان وه- اوه ييگ زموإ سؤي او اتم چيگ يو كؤاغ، ژيؤبخن او ناروغ وزمه سؤئ و تر هغيگ ورحگيگ ما نه و ليدلى. ده خگومره د ملكگرتيا له مخيگ او خگنكگه ييگ په ميني سره كاركاوه! په هغو ورحگو كيگ چيگ و زياتو كبانو د شگكار تمه وه، له بهرنه هم حگيني كسان راتلل. هغوى چيگ له دباندي راتلل برخه ييگ نه وؤله. د قايق د مشر او د چوپؤيو چيگ به هرخگونه زؤه شو هغومره به ييگ دوى ته وركول.
هغه سؤئ هم د ديگ له پاره چيگ حق ولري او كوم زئوس كب نرلاسه كؤي، هرخگه كول.
هليگ حگليگ چيگ پاى ته ورسيگدليگ، مشر دوه غتگ زئوس كبان د قايق تل ته ارتاوكؤل او يوه چوپؤي ته ييگ وويل:
_ دغه كبان يوسه زموإ كور ته.
حگينو هم دريگ كبان راواخيستل؛ خو هغه چيگ له بهره راغلي و په سكته شو چيگ ده ته ديگ هم يو كب وركؤي. په خگيگره كيگ ييگ خوإه خندا او د كار له امله يو أول سوروالى و. د ده د مخ دغه سوروالى تر هغيگ پوري دوام وموند چيگ د برخيگ ويشونكى په لاس كيگ لا وروستنئ كب پاتى و. بيانو د هغه رنكگ ناخگاپى والوت. د بنگيگ موسكايي لومؤة په بيگروونكى أول سوؤشو او وميگ انكگيگرل چيگ دا سؤئ به له ديگ سؤهشويگ موسكا سره د عمر ترپايه پاتيگ شي. ده شاوخواته وكتل. يو سؤئ ييگ وليد چيگ ورته حگيرشوى . موسكاييگ ناببره د كوميگ ميگويگ په شان په خگيگره كيگ ييگ ورسته شوه. په هيشگه ييگ ستركگيگ غتگيگ شويگ. ويگشونكى وروستنئ كب له قايقه اسكليگ ته غورحگولى و. د هغه سؤي خگيگره بيا غوشگته چيگ مخكينة سپيگخگلتيا او رضايت، او د تانديگ ميگويگ بنگه غوره كؤي. دوه كگامه ييگ وؤاندي واخيگستل. كوإ شو او د كب خواته ييگ لاس وراوإدكؤ؛ خو يوه چوپؤي چيگ غتگ زئوس كب ييگ په كگوته حگؤولى و، په غورحگول شوي كب بانديگ پشگه ونشگيگحگله او وييگ ويل:
_ وطنواله، خگه كويگ؟ لاس ايسته كؤه؛ د غره خگخه راحگيگ او په شگار كيگ شگكاركويگ؟!
سؤي لاس ايسته كؤ. خگه ييگ ونه ويل. خگه ييگ نه شواى ويلاى. د خبرو توان ييگ نه درلود. د اسكليگ د سماوارى خواته رهي شو. يو سؤئ چيگ د سماوارى مخيگ ته ولاؤ و او ننداره ييگ كوله په چوپؤي باندي ييگ إغ وكؤ:
_ پريگ ييگ إده، ده هم كاركؤى دى، يوه دانه ده ته وركؤه. كب خو كوم شئ نه دى!
_ په ماييگ خگه چيگ راحگي. موإ خو دوى ته نه دي ليكلي چيگ "حگار مو شم، ژر راشئ چيگ ستاسو له غمه مرم!" دا دوه نيم كيلو كب دى. كه دغه كبان نه وي، اّن د جالونو په پاكولو كيگ هم مرسته نه راسره كوي … نه كيگإي انأيواله!
له هغو نه چيگ په قايق كيگ وه، يوه هم خپل مخ وانه ؤاوه چيگ ووايي:
"د خينكگتيا حگاى دى، ورييگ كؤه!"
له هغو چيگ تمه ميگ ورنه درلوده، يو- دوو غوشگتل چيگ خبريگ وكؤي. ودريگدم چيگ وكگورم كوم يو له خپلو ترتگولو وؤوكى كب د هغه سؤي خواته ورغورحگوي. مشر د سماوارى مخيگ ته خپله قهوه خگشگله او په خوندخوندييگ د قايق اصلي چوپؤيوته كتل.
ننداره چي سؤئ چيگ په پيگشگه كيگ منحگكگؤي كؤيگ وه وويل:
_ دا خگومره لوى عيب دى، بيخي د شرم حگاى دى!
دا حگل له هغو نه چيگ تمه ميگ درلوده وكگؤيگإي او اّن خپل تر تگولو ووؤ كب نابللي سؤي ته ور وغورحگوي، يوه وويل:
_ كاكا، ته منحگكگؤي مه كوه! اپلتيگ واييگ كه خگه؟ دلته عيب خگه مانا لري؟ عيب تر بؤستنيگ لانديگ دى!
_ سمندر خومو د پلار مال نه دى، كه خگنكگه؟
_ نو د هغه د پلار مال دى؟
_ نه دى، مكگر راغلئ دى او ستاسو په قايق كيگ ييگ كاركؤى دى.
_ چا ورته ويلي وه چيگ راشه كاروكؤه؛ نه به واى راغلى!
هغه سؤي چيگ كبان نه وه ترلاسه كؤي د سماوارى په تنكگاچيگ باندي ييگ حگان ارتاوكؤ. سماواروالا، سمدلاسه ورغئ او ده ورته وويل:
_ زه نه پاتيگ كيگإم، ولاؤيگإم.
پاخگيگد او هغه چاته چيگ د ده له امله ييگ خبريگ كؤي ويگ وويل:
_ وطنواله، خير دى، خير دى؛ رادي نكؤي؛ نه غواؤي … .
د بيگؤة خواته چيگ رانژديگ كيگده وؤاندي لاؤ او په لنأو كگامونو د "چارلي چاپلين" په خگيگر په تگوپونو سره ليگري شو.
خپل حگان ته ميگ كگاى وركؤى و، اّن غوشگتل ميگ چيگ خگه ونه ليكم. خو اّيا نه ليكل هم يو أول حگانحگاني نه وه؟ پريگكؤه ميگ كؤيگ وه چيگ دلته، په پتمنو وكگؤو كيگ مؤينيگ ته ستركگيگ په لاره واوسم. سراشگتوب او سوحگيگدل ميگ خگه په كاريگإي؟ خو خگه ميگ له لاسه ونه شول. په منأه د سيگكگريگتگو پلورنحگي ته لاؤم. پانگيگ او پنسل ميگ وپيگرودل. كيگناستم؛ خپل جُؤُكى ميگ چيگ په تگاپو كيگ، په تشو كگوتگونو كيگ د كگرحگيگدو او د خواشنيتوب په وخت كيگ رااخيگستى و او لكؤه ميگ پريگ توإله، له كگوأاني راوايست. پنسل ميگ پريگ وتوإه او بيا ميگ نو هغه شگكل كؤ. كه ميگ نه واى ليكلي، نو ليگونئ كيگدم.
پاى
سعيد فائق د تُرك د نويو ادبياتو أيگر لوى داستان ليكونكى كگنگل كيگإي. دغه ليكوال په كال 1907 د استانبول په دوه سوه كيلومترى د "اّواپازي" په كلي كيگ زيگإيگدلى او په كال 1954 له نؤيه تللى دى. أيگريگ د "ناولونو" او لنأو داستانونو مجموعيگ ييگ خبريگ كؤيگ دي چيگ له هغو نه د "سماوار"، "دوتي سماواري"، "هسكه وريحگ" او وروستنئ الوتونكى" نومونه اخيگستلاى شو.
فائق خپليگ زدكؤيگ د فرانسيگ په "كگرنوبل" پوهنتون كيگ پاى ته رسولي او په زياتو داستانونو كيگ ييگ د فرانسوي سوررياليستو ليكوالو د انداز اغيگزه ليدله كيگإي؛ خو سربيگره په ديگ، حگانله يو خاص سبك لري. دغه داستان د "وروستنئ الوتونكى" له كگيگأة نه ژباؤل شوئ دى.
رابينسون كروزوئه (Robinson Crusoe ) د انكگريزي نامتو ليكوال "دانيل ديفو" (1659- 1731م) هغه رومان دى چيگ په 1719م. كال كيگ ييگ كشگلئ او نؤيوال شهرت ييگ كگتگلئ دى.
هغه هلك چيگ تر يويگ موديگ وركاوى، عياشي، بيگحگايه خرخگي او خوشي چكروهلو وروسته، د هغه هلك په شان چيگ نكل ييگ په انجيل كيگ كيگ راغلئ دى، پلرني كورته راستنيگإي.
Kurus د تُركييگ د تورو ايكيو واحد وُ.